Pytania pomocnicze - OGR.03

Projektowanie, urządzanie i pielęgnacja roślinnych obiektów architektury krajobrazu

Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 621.
Strona 4 z 10.

Dlaczego w tym pytaniu poprawną odpowiedzią jest 4-letnia sosna?

Ponieważ spośród podanych drzew tylko sosna ma mniej niż 5 lat. W pytaniu zastosowano kryterium wieku pozwalające na usunięcie młodego drzewa bez zezwolenia.

Jakie informacje należy sprawdzić przed usunięciem drzewa?

Należy sprawdzić gatunek, wiek lub obwód pnia, lokalizację drzewa, właściciela terenu oraz to, czy drzewo nie jest objęte ochroną lub nie stanowi siedliska zwierząt.

Kto zwykle wydaje zezwolenie na usunięcie drzewa?

Zezwolenie najczęściej wydaje organ gminy: wójt, burmistrz albo prezydent miasta. W szczególnych przypadkach wymagane są dodatkowe uzgodnienia.

Czym różni się zezwolenie na usunięcie drzewa od opłaty za jego usunięcie?

Zezwolenie jest zgodą administracyjną na wycinkę. Opłata może być naliczona jako konsekwencja legalnego usunięcia drzewa, jeżeli przepisy tego wymagają.

Jakie mogą być skutki usunięcia drzewa bez wymaganego zezwolenia?

Może zostać nałożona administracyjna kara pieniężna. Dodatkowo problemem może być naruszenie przepisów o ochronie gatunkowej, np. gdy na drzewie były gniazda ptaków.

Dlaczego wiek drzewa może być ważny w przepisach dotyczących wycinki?

Wiek drzewa pomaga ocenić jego wartość przyrodniczą i krajobrazową. Młode drzewa zwykle mają mniejsze znaczenie ekologiczne niż drzewa starsze i dobrze rozwinięte.

Dlaczego opakowań po pestycydach nie wolno spalać we własnym zakresie?

Podczas spalania mogą powstawać toksyczne gazy i pyły. Takie działanie zagraża zdrowiu ludzi oraz środowisku.

Dlaczego opakowań po pestycydach nie traktuje się jak zwykłych odpadów komunalnych?

Mogą zawierać pozostałości substancji niebezpiecznych. Wyrzucenie ich do zwykłych śmieci grozi skażeniem gleby, wody i zagrożeniem dla osób obsługujących odpady.

Gdzie należy oddać opakowania po pestycydach klasy I i II toksyczności?

Należy je zwrócić do producenta, dystrybutora albo sklepu, w którym dokonano zakupu środka.

Czy opakowania po pestycydach można przekazać do zwykłego recyklingu?

Nie. Nie są to zwykłe surowce wtórne, ponieważ mogą być zanieczyszczone pozostałościami środków chemicznych.

Dlaczego nie wolno ponownie wykorzystywać opakowań po pestycydach?

Pozostałości preparatu mogą zatruć wodę, żywność, paszę lub inne materiały. Takie opakowanie powinno być unieszkodliwione w odpowiednim systemie odbioru.

Jaką zasadę warto zapamiętać przy pracy ze środkami ochrony roślin?

Zawsze należy czytać etykietę i instrukcję stosowania preparatu, ponieważ zawiera informacje o dawkowaniu, ochronie osobistej i postępowaniu z opakowaniem.

Dlaczego pestycydy mogą podrażniać śluzówkę nosa?

Podczas oprysku powstaje aerozol lub opary, które mogą być wdychane. Substancje chemiczne działają drażniąco na błony śluzowe nosa i dróg oddechowych.

Jakie środki ochrony osobistej należy stosować przy pracy z pestycydami?

Najczęściej stosuje się rękawice ochronne, gogle, maskę lub półmaskę z filtrem, odzież ochronną oraz obuwie robocze. Dobór ochrony zależy od zaleceń podanych na etykiecie preparatu.

Jakimi drogami pestycydy mogą przedostać się do organizmu człowieka?

Pestycydy mogą dostać się przez drogi oddechowe, skórę, błony śluzowe oraz przewód pokarmowy. Szczególnie niebezpieczne jest wdychanie aerozolu podczas oprysku.

Dlaczego podczas stosowania pestycydów nie wolno jeść, pić ani palić?

Może to doprowadzić do przypadkowego połknięcia środka chemicznego z zabrudzonych rąk lub powierzchni. Zwiększa to ryzyko zatrucia.

Co należy zrobić po zakończeniu pracy z pestycydami?

Należy zdjąć i oczyścić środki ochrony, umyć ręce i twarz, a odzież roboczą wyprać oddzielnie. Sprzęt do oprysku trzeba wypłukać zgodnie z instrukcją producenta.

Czym różni się podrażnienie chemiczne od otarcia naskórka?

Podrażnienie chemiczne powstaje wskutek działania substancji chemicznej, np. pestycydu. Otarcie naskórka jest urazem mechanicznym, niezwiązanym bezpośrednio z działaniem środków ochrony roślin.

Co powinna zrobić osoba, która doznała drobnego urazu podczas pracy przy roślinach?

Powinna przerwać pracę i natychmiast powiadomić swojego przełożonego. Następnie należy skorzystać z pierwszej pomocy i postępować zgodnie z poleceniami.

Dlaczego drobny uraz również należy zgłosić przełożonemu?

Nawet niewielki uraz może wymagać opatrzenia, odnotowania lub sprawdzenia warunków pracy. Przełożony odpowiada za organizację dalszego postępowania.

Czy poszkodowany pracownik powinien sam badać przyczyny wypadku?

Nie. Badanie przyczyn zdarzenia należy do osób odpowiedzialnych za BHP lub przełożonych, a nie do poszkodowanego pracownika.

Kiedy należy wezwać pomoc medyczną zamiast ograniczać się do zgłoszenia przełożonemu?

Pomoc medyczną należy wezwać, gdy uraz jest poważny, występuje silne krwawienie, utrata przytomności, podejrzenie złamania lub zagrożenie życia.

Jaka jest różnica między działaniem poszkodowanego a działaniem świadka zdarzenia?

Poszkodowany przy niegroźnym urazie powinien przede wszystkim zgłosić zdarzenie przełożonemu. Świadek może dodatkowo zabezpieczyć miejsce zdarzenia i udzielić pierwszej pomocy.

Czy kontakt z inspektorem pracy jest pierwszym krokiem po drobnym urazie?

Nie. Pierwszym krokiem jest powiadomienie przełożonego. Kontakt z instytucjami zewnętrznymi następuje tylko w określonych sytuacjach i zgodnie z procedurami.

Dlaczego przy kontakcie wapna niegaszonego z okiem najpierw usuwa się okruchy na sucho?

Wapno niegaszone reaguje z wodą, wydzielając ciepło i tworząc żrącą zasadę. Usunięcie suchych cząstek przed płukaniem zmniejsza ryzyko pogłębienia oparzenia chemicznego.

Jak należy płukać oko po usunięciu okruchów wapna?

Oko należy płukać dużą ilością czystej wody, najlepiej bieżącej. Strumień wody powinien spływać od wewnętrznego kącika oka na zewnątrz.

Czego nie wolno robić po dostaniu się wapna niegaszonego do oka?

Nie wolno trzeć oka, zakładać od razu szczelnego opatrunku ani stosować kropli zamiast płukania. Nie należy też próbować neutralizować wapna innymi chemikaliami.

Dlaczego samo założenie opatrunku na oczy jest niewłaściwe?

Opatrunek nie usuwa substancji żrącej z oka. Pozostawione wapno nadal może uszkadzać tkanki, dlatego najpierw trzeba usunąć okruchy i wypłukać oko.

Jakie środki ochrony osobistej zmniejszają ryzyko kontaktu wapna z oczami?

Podczas pracy z wapnem należy stosować okulary ochronne lub gogle, rękawice oraz odzież ochronną. Ochrona oczu jest szczególnie ważna przy przesypywaniu pylących materiałów.

Kiedy po kontakcie oka z wapnem należy skorzystać z pomocy lekarskiej?

Zawsze po kontakcie oka z wapnem niegaszonym należy skontaktować się z lekarzem. Oparzenia chemiczne oka mogą być poważne nawet wtedy, gdy początkowe objawy wydają się niewielkie.

Czym charakteryzuje się krajobraz pierwotny?

Krajobraz pierwotny jest nienaruszony przez działalność człowieka. Zachowuje naturalną rzeźbę terenu, roślinność, stosunki wodne i równowagę ekologiczną.

Dlaczego krajobrazy pierwotne są obecnie rzadkie?

Większość obszarów Ziemi została przekształcona przez osadnictwo, rolnictwo, przemysł, transport lub turystykę. Dlatego krajobrazy bez wpływu człowieka występują głównie w trudno dostępnych rejonach.

Jaka jest różnica między krajobrazem pierwotnym a krajobrazem naturalnym?

Krajobraz pierwotny nie był naruszony przez człowieka. Krajobraz naturalny zachowuje cechy przyrodnicze, ale może nosić niewielkie ślady dawnej lub ograniczonej ingerencji człowieka.

Jak odróżnić krajobraz pierwotny od krajobrazu kulturowego?

Krajobraz pierwotny powstał bez udziału człowieka, natomiast krajobraz kulturowy jest wynikiem działalności ludzkiej. W krajobrazie kulturowym występują np. zabudowa, pola, drogi, ogrody lub parki.

Co oznacza zaburzona równowaga ekologiczna w krajobrazie?

Oznacza, że naturalne zależności między organizmami i środowiskiem zostały naruszone, np. przez zanieczyszczenia, wycinkę, meliorację lub nadmierną zabudowę. Taki opis dotyczy raczej krajobrazu zdegradowanego, a nie pierwotnego.

Dlaczego znajomość typów krajobrazu jest ważna w architekturze krajobrazu?

Pozwala ocenić stopień przekształcenia terenu i dobrać odpowiednie działania projektowe, pielęgnacyjne lub ochronne. Ma to znaczenie przy planowaniu zieleni i ochronie wartości przyrodniczych.

Czym charakteryzuje się bulwar w architekturze krajobrazu?

Bulwar to szeroka droga lub aleja spacerowa, zwykle położona nad wodą, z zielenią, trawnikami i często kilkoma rzędami drzew. Pełni funkcję rekreacyjną, reprezentacyjną i komunikacyjną.

Jaka jest różnica między bulwarem a promenadą?

Bulwar jest zwykle związany z nabrzeżem i ma formę szerokiej alei z zielenią. Promenada to ogólnie ciąg spacerowy, który może znajdować się nad wodą, ale nie musi.

Dlaczego określenie nad wodą jest ważne przy rozpoznaniu bulwaru?

Położenie nad rzeką, jeziorem, kanałem lub morzem jest jedną z typowych cech bulwaru. W pytaniach egzaminacyjnych często odróżnia ono bulwar od innych terenów spacerowych.

Jaką rolę pełnią drzewa na bulwarze?

Drzewa tworzą cień, poprawiają mikroklimat, podnoszą walory estetyczne i organizują przestrzeń ciągu spacerowego. Często są sadzone w rzędach jako drzewa alejowe.

Dlaczego zieleniec nie jest poprawną odpowiedzią w tym pytaniu?

Zieleniec to niewielki teren zieleni miejskiej, zwykle o funkcji wypoczynkowej lub dekoracyjnej. Nie oznacza szerokiej drogi spacerowej nad wodą z wieloma rzędami drzew.

Czym różni się bulwar od pasa zieleni izolacyjnej?

Bulwar służy spacerom, rekreacji i reprezentacji przestrzeni miejskiej. Pas zieleni izolacyjnej ma przede wszystkim ograniczać hałas, zanieczyszczenia lub oddzielać uciążliwe tereny od otoczenia.

Co oznacza, że roślina ma zdrewniałą część nadziemną?

Oznacza to, że jej pędy nad ziemią są trwałe, twarde i zawierają tkankę drzewną. Takie pędy nie zamierają całkowicie po jednym sezonie.

Dlaczego perukowiec podolski jest rośliną zdrewniałą?

Perukowiec podolski jest krzewem, a krzewy mają trwałe, zdrewniałe pędy. Jego nadziemna część utrzymuje się przez wiele lat.

Czym różnią się rośliny zielne od zdrewniałych?

Rośliny zielne mają miękkie, niezdrewniałe pędy, które często zamierają po sezonie. Rośliny zdrewniałe mają trwałe pędy, typowe dla drzew i krzewów.

Które grupy roślin najczęściej mają zdrewniałe pędy?

Najczęściej są to drzewa, krzewy i krzewinki. Przykładami są bukszpan, forsycja, irga, perukowiec, klon i lipa.

Dlaczego ostróżka, paciorecznik i werbena ogrodowa nie są poprawną odpowiedzią?

Są to rośliny zielne lub uprawiane jako sezonowe, o miękkich pędach nadziemnych. Nie tworzą trwałych, zdrewniałych pędów jak krzewy.

Jak rozpoznać krzew wśród podanych roślin ozdobnych?

Krzew ma kilka lub wiele zdrewniałych pędów wyrastających od podstawy. Nie tworzy zwykle jednego wyraźnego pnia jak drzewo.

Za co odpowiada azot w rozwoju roślin ozdobnych?

Azot odpowiada głównie za wzrost części wegetatywnych, czyli liści, pędów i łodyg. Wpływa też na intensywną zieloną barwę liści, ponieważ jest składnikiem chlorofilu.

Jakie części rośliny zalicza się do części wegetatywnych?

Do części wegetatywnych zalicza się przede wszystkim korzenie, łodygi, pędy i liście. Nie należą do nich kwiaty, owoce i nasiona, które są organami generatywnymi.

Jak rozpoznać niedobór azotu u roślin?

Niedobór azotu objawia się słabym wzrostem oraz żółknięciem, szczególnie starszych liści. Rośliny są często drobniejsze i mniej bujne.

Dlaczego nadmiar azotu może być szkodliwy dla roślin ozdobnych?

Nadmiar azotu powoduje zbyt bujny i miękki wzrost pędów, co może zmniejszać odporność na choroby i mróz. Może także ograniczać kwitnienie.

Kiedy rośliny ozdobne najbardziej potrzebują azotu?

Największe zapotrzebowanie na azot występuje w okresie intensywnego wzrostu, zwykle wiosną i na początku lata. Późnym latem i jesienią dawki azotu powinny być ograniczane.

Czy azot wpływa bezpośrednio na obfite kwitnienie roślin?

Azot wspiera wzrost rośliny, ale jego nadmiar może ograniczać kwitnienie. Za kwitnienie i dojrzewanie tkanek większe znaczenie mają m.in. fosfor i potas.

Do czego służą akarycydy w ochronie roślin?

Akarycydy służą do zwalczania roztoczy, przede wszystkim przędziorków. Stosuje się je m.in. na roślinach ozdobnych, gdy pojawią się objawy żerowania tych szkodników.

Jak odróżnić akarycydy od fungicydów?

Akarycydy zwalczają roztocza, np. przędziorki. Fungicydy zwalczają choroby grzybowe roślin, np. szarą pleśń czy mączniaki.

Jakie objawy na roślinach mogą wskazywać na występowanie przędziorków?

Typowe objawy to jasne punkciki na liściach, żółknięcie, zasychanie liści oraz delikatna pajęczynka. Szkodniki często znajdują się na spodniej stronie liści.

Dlaczego herbicydy nie są właściwe do zwalczania przędziorków?

Herbicydy są przeznaczone do zwalczania chwastów. Przędziorki są szkodnikami roślinnymi z grupy roztoczy, dlatego wymagają zastosowania akarycydów.

Czym są retardanty i dlaczego nie zwalczają przędziorków?

Retardanty to środki ograniczające wzrost roślin, np. skracające pędy. Nie są preparatami do zwalczania szkodników, więc nie służą do eliminacji przędziorków.

Jakie warunki sprzyjają rozwojowi przędziorków na roślinach ozdobnych?

Przędziorki szczególnie dobrze rozwijają się w warunkach wysokiej temperatury i niskiej wilgotności powietrza. Często pojawiają się na roślinach osłabionych lub uprawianych w suchych pomieszczeniach.

O czym należy pamiętać podczas stosowania akarycydów?

Należy przestrzegać etykiety środka, stosować odpowiednią dawkę i zachować zasady BHP. Ważna jest także rotacja preparatów, aby ograniczyć ryzyko uodpornienia się przędziorków.