Pytania pomocnicze - ROL.03

Na plastrze widać pajęczynowate oprzędy, tunele larw, zniszczone komórki i często grudki odchodów. Plaster wygląda na poszarpany i miejscami jakby pokryty watą.

Stare plastry zawierają resztki oprzędów po czerwiu, pierzgę i inne substancje organiczne, którymi żywią się larwy. Jasne, świeże plastry są mniej atrakcyjne dla szkodnika.

Silna rodzina skutecznie patroluje gniazdo, usuwa larwy i nie pozwala motylom swobodnie składać jaj. Problem pojawia się głównie w rodzinach słabych lub w plastrach przechowywanych poza ulem.

Plastry należy przechowywać w suchym, chłodnym i przewiewnym miejscu oraz regularnie kontrolować. Pomocne jest też brakowanie starych plastrów i przemrażanie ramek.

Barciak większy niszczy głównie plastry woskowe, zwłaszcza przechowywane lub słabo chronione. Varroa destructor jest roztoczem pasożytującym na pszczołach i czerwiu.

Rozwojowi sprzyja ciepło, ciemność, słaba wentylacja oraz obecność starych plastrów z resztkami organicznymi. Szczególnie narażone są zaniedbane magazyny ramek.

To orientacyjna ilość miodu, jaką pszczoły mogą wytworzyć z nektaru zebranego z 1 hektara danej rośliny. Najczęściej podaje się ją w kg/ha.

Ponieważ daje obfity pożytek nektarowy i charakteryzuje się bardzo wysoką wydajnością miodową. Jest chętnie odwiedzany przez pszczoły w okresie kwitnienia.

Zależy m.in. od gatunku rośliny, pogody, wilgotności gleby, temperatury, nasłonecznienia i fazy kwitnienia. Nawet dobra roślina pożytkowa może słabo nektarować w niekorzystnych warunkach.

Nie. Wydajność miodowa określa potencjał rośliny, natomiast rzeczywisty zbiór zależy także od siły rodzin pszczelich, pogody, odległości od pożytku i konkurencji innych zapylaczy.

Termin kwitnienia decyduje o tym, kiedy pszczoły mają dostęp do nektaru i pyłku. Rośliny kwitnące w okresach niedoboru pożytku są szczególnie wartościowe dla pasieki.

Pozwala mu to lepiej planować wędrówki z ulami, obsadę pasieki i wysiew roślin miododajnych. Dzięki temu może zwiększyć wykorzystanie pożytków.

Rozpoznaje się ją po wysokich pędach, wąskich liściach i licznych drobnych żółtych kwiatach zebranych w gęste, wiechowate kwiatostany. Często rośnie w dużych łanach.

Kwitnie późnym latem, gdy innych pożytków jest mniej. Dostarcza pszczołom nektaru i pyłku przydatnych przed zimowlą.

Najczęściej kwitnie od sierpnia do września. Dokładny termin zależy od regionu i pogody.

Miód nawłociowy bywa jasnożółty lub bursztynowy, ma charakterystyczny zapach i wyrazisty smak. Jest ceniony jako miód późnoletni.

Nawłoć ma wysokie pędy i żółte wiechowate kwiatostany, natomiast wrzos jest niską krzewinką o drobnych fioletoworóżowych kwiatach. Obie mogą być pożytkami późnego lata, ale wyglądają zupełnie inaczej.

Dla pszczelarzy jest cenna jako późny pożytek nektarowy i pyłkowy. Jednocześnie jest rośliną ekspansywną, która może wypierać rodzime gatunki.

Najłatwiej rozpoznać je po zwisających kwiatostanach z jasną, wydłużoną podsadką przypominającą wąski listek.

Lipa jest cenną rośliną pożytkową, ponieważ dostarcza pszczołom nektaru, z którego powstaje ceniony miód lipowy.

Lipa kwitnie zwykle w czerwcu i lipcu, choć dokładny termin zależy od gatunku, pogody i stanowiska.

Wierzba ma kwiaty zebrane w kotki i kwitnie bardzo wcześnie wiosną. Lipa ma drobne, pachnące kwiaty w zwisających kwiatostanach z charakterystyczną podsadką.

Miód lipowy ma intensywny zapach i wyrazisty smak. Jest jednym z bardziej rozpoznawalnych miodów odmianowych.

Kwiaty głogu są białe i zebrane w baldachogrona, ale nie mają wydłużonej podsadki typowej dla lipy.

Baza pożytkowa to zasób roślin dostarczających pszczołom nektaru, pyłku, spadzi lub innych substancji pokarmowych. Decyduje o możliwościach rozwoju rodzin pszczelich i produkcji miodu.

W Polsce centralnej duży udział mają intensywne uprawy rolnicze i krajobraz o mniejszej różnorodności biologicznej. Częściej brakuje tam ciągłych, bogatych pożytków przez cały sezon.

Korzystne są łąki, lasy, sady, zadrzewienia śródpolne, miedze, nieużytki oraz uprawy roślin miododajnych. Im większa różnorodność roślin, tym stabilniejsze pożytki.

Ciągłość pożytków zapewnia rodzinom pszczelim stały dopływ nektaru i pyłku. Przerwy pożytkowe mogą ograniczać czerwienie matek, osłabiać rodziny i wymuszać podkarmianie.

Może wysiewać rośliny miododajne, np. facelię, grykę, nostrzyk czy gorczycę, oraz dbać o zachowanie zadrzewień, miedz i łąk kwietnych. Ważna jest też współpraca z rolnikami i właścicielami terenów.

Pasiekę najlepiej ustawiać tam, gdzie w zasięgu lotu pszczół występują obfite i różnorodne pożytki. Słaba baza pożytkowa ogranicza produkcję miodu i zwiększa koszty utrzymania rodzin.

Facelia szybko rośnie, obficie nektaruje i jest chętnie odwiedzana przez pszczoły. Można ją wysiewać w różnych terminach, aby dopasować kwitnienie do potrzeb pasieki.

Pożytki główne to okresy i źródła nektaru lub spadzi, które dają największe zbiory miodu towarowego. Ich jakość decyduje o wydajności pasieki w sezonie.

Robinia akacjowa jest cenną rośliną miododajną, ale jest drzewem, więc nie służy do szybkiego, planowanego poprawiania pożytku przez siew. Facelię można wysiać i uzyskać pożytek w krótkim czasie.

Może wysiewać rośliny miododajne, sadzić drzewa i krzewy nektarodajne oraz dobierać stanowiska pasiek w pobliżu upraw i naturalnych źródeł pożytku.

Powinna obficie nektarować, być chętnie oblatywana przez pszczoły, łatwa w uprawie i kwitnąć w terminie korzystnym dla pasieki. Ważna jest też możliwość szybkiego uzyskania kwitnienia.

Przerwy pożytkowe ograniczają dopływ nektaru i pyłku, co może osłabić rozwój rodzin oraz zmniejszyć czerwienie matek. W skrajnych przypadkach wymagają dokarmiania pszczół.

Bliska baza pożytkowa ogranicza straty energii pszczół na przeloty. Dzięki temu robotnice mogą częściej wracać do ula z nektarem lub pyłkiem, co poprawia wydajność rodziny.

Za maksymalnie zalecaną odległość przyjmuje się około 2 km. Jest to odległość korzystna dla efektywnego wykorzystania pożytku.

Tak, pszczoły mogą latać dalej, nawet kilka kilometrów. Nie jest to jednak optymalne, ponieważ dalekie loty zmniejszają opłacalność zbioru.

Baza pożytkowa to zasób roślin i innych źródeł pożytku w okolicy pasieki, z których pszczoły pozyskują nektar, pyłek, spadź lub wodę.

Im dalej pszczoły muszą lecieć, tym więcej energii zużywają i mniej surowca dostarczają do ula. Może to obniżyć ilość pozyskanego miodu.

Należy ocenić dostępność pożytków w promieniu około 2 km, obecność wody, osłonę przed wiatrem, nasłonecznienie oraz bezpieczeństwo ludzi i zwierząt.

Zmianowanie polega na planowym następstwie różnych gatunków roślin na tym samym polu w kolejnych latach. Ma ono ograniczać choroby, szkodniki i spadek żyzności gleby.

Ziemniaki są podatne na choroby i szkodniki glebowe, które mogą się kumulować przy zbyt częstej uprawie. Dłuższa przerwa zmniejsza ryzyko porażenia i pomaga utrzymać plon.

Może dojść do wzrostu presji chorób, rozwoju szkodników, większego zachwaszczenia oraz spadku plonu i jakości bulw.

Dobrymi przedplonami są m.in. zboża, rośliny strączkowe oraz mieszanki motylkowych z trawami. Ważne, aby pozostawiały glebę w dobrej strukturze i ograniczały zachwaszczenie.

Przedplon to roślina uprawiana na polu przed daną uprawą, np. przed ziemniakami. Roślina następcza jest uprawiana po niej w kolejnym sezonie.

Prawidłowe zmianowanie ogranicza jednostronne wyczerpywanie składników pokarmowych i poprawia strukturę gleby. Włączenie roślin motylkowych może dodatkowo wzbogacać glebę w azot.

Gryka ma stosunkowo małe wymagania glebowe i dobrze radzi sobie na glebach słabszych, lekkich i przewiewnych. Nie wymaga tak żyznych stanowisk jak pszenica czy rzepak.

Pszenica ma wysokie wymagania glebowe i najlepiej plonuje na glebach żyznych, zasobnych oraz dobrze utrzymujących wodę. Na glebach lekkich często daje niższe plony.

Gryka jest rośliną pożytkową dostarczającą pszczołom nektaru. Z jej nektaru powstaje ciemny, aromatyczny miód gryczany.

Gleby lekkie są piaszczyste, przewiewne i szybko się nagrzewają, ale słabo zatrzymują wodę oraz składniki pokarmowe. Dlatego wymagają doboru mniej wymagających roślin.

Rzepak potrzebuje gleb żyznych, zasobnych, o dobrej strukturze i odpowiedniej wilgotności. Na glebach lekkich jego rozwój i plonowanie są zwykle słabsze.

Nektarowanie gryki zależy głównie od warunków pogodowych, zwłaszcza temperatury, wilgotności powietrza i dostępności wody w glebie. W niekorzystnych warunkach może być nieregularne.

Wykaszanie utrzymuje drożność rowów i umożliwia prawidłowy przepływ wody. Ogranicza też zarastanie, zamulanie i ryzyko podtopień.

Wykasza się zarówno dno rowu, jak i jego skarpy. Obie części wpływają na przepustowość i stan techniczny rowu.

Skoszona masa roślinna może zablokować przepływ wody i przyspieszyć zamulanie. Powinna być usunięta lub ułożona tak, aby nie trafiała z powrotem do rowu.

Brak konserwacji prowadzi do zarastania, zamulania i ograniczenia przepływu wody. Może to powodować podmoknięcie pól lub lokalne podtopienia.

Standardowo wykaszanie dna i skarp rowów melioracyjnych wykonuje się 2 razy w roku.