Pytania pomocnicze - SPO.03

Wewnętrzny pomiar temperatury wykonuje się w naturalnych jamach ciała, np. w jamie ustnej, odbytnicy lub pochwie. Daje on zwykle wynik bliższy temperaturze głębokiej organizmu.

Pachwina jest fałdem skórnym, a nie jamą ciała. Pomiar w pachwinie zalicza się do pomiarów powierzchniowych, podobnie jak pomiar pod pachą.

Temperaturę można mierzyć m.in. pod pachą, w pachwinie, w jamie ustnej, w odbytnicy, w uchu lub na czole. Wybór miejsca zależy od stanu podopiecznego, rodzaju termometru i zaleceń placówki.

Pomiar powierzchniowy wykonuje się na skórze lub w fałdach skórnych, np. pod pachą lub w pachwinie. Pomiar wewnętrzny wykonuje się w jamach ciała i zwykle dokładniej odzwierciedla temperaturę głęboką.

Nie zaleca się tego u osób nieprzytomnych, splątanych, z dusznością, po spożyciu gorących lub zimnych napojów oraz u osób, które nie współpracują. W takich sytuacjach wybiera się bezpieczniejsze miejsce pomiaru.

Wynik temperatury może różnić się zależnie od miejsca pomiaru. Dokumentacja powinna zawierać wartość, godzinę i miejsce pomiaru, aby prawidłowo ocenić stan podopiecznego.

Najczęściej pomiar wykonuje się w pozycji siedzącej. Plecy powinny być oparte, stopy ustawione na podłodze, a ramię podparte na wysokości serca.

Po posiłku krążenie może być czasowo zmienione, co może wpłynąć na wynik pomiaru. Zaleca się odczekać co najmniej 30 minut.

Kofeina może przejściowo podnosić ciśnienie tętnicze i przyspieszać tętno. Dlatego nie należy wykonywać pomiaru bezpośrednio po wypiciu kawy.

Ramię powinno być odsłonięte, rozluźnione i podparte na wysokości serca. Nieprawidłowe ułożenie może zafałszować wynik.

Podopieczny nie powinien rozmawiać, poruszać się ani krzyżować nóg. Powinien siedzieć spokojnie i oddychać normalnie.

Opiekun powinien zapisać wynik, uwzględnić godzinę pomiaru i zgłosić nieprawidłowość osobie odpowiedzialnej, np. pielęgniarce lub lekarzowi.

Paraplegia oznacza porażenie kończyn dolnych, dlatego pozycja stojąca jest niemożliwa lub bardzo niebezpieczna. Mycie głowy w łóżku ogranicza ryzyko upadku i nadmiernego obciążenia podopiecznego.

Największym zagrożeniem jest upadek, utrata równowagi oraz uraz. Osoba z paraplegią nie ma sprawnej kontroli kończyn dolnych, więc brodzik lub umywalka w pozycji stojącej nie są właściwym wyborem.

Należy przygotować miskę lub basen do mycia głowy, dzbanek z ciepłą wodą, ręczniki, szampon, ceratę lub podkład ochronny oraz suszarkę, jeśli jest potrzebna. Trzeba zabezpieczyć pościel przed zamoczeniem.

Należy poinformować podopiecznego o kolejnych czynnościach, zapewnić intymność i odpowiednią temperaturę w pomieszczeniu. Ważne jest ułożenie głowy w wygodnej pozycji oraz unikanie zalewania oczu i uszu.

Opiekun powinien zapobiegać upadkom, chronić skórę przed otarciami i odparzeniami oraz nie wykonywać gwałtownych zmian pozycji. Ważna jest także obserwacja skóry, szczególnie miejsc narażonych na ucisk.

Wejście do wanny i wyjście z niej wymaga sprawności kończyn dolnych oraz dobrej równowagi. U osoby z paraplegią taka forma higieny może być niebezpieczna bez specjalistycznego sprzętu i asekuracji.

Opiekun pomaga wykonać czynność w sposób bezpieczny, zgodny z możliwościami podopiecznego i z poszanowaniem jego godności. Powinien też aktywizować osobę podopieczną w takim zakresie, w jakim jest to możliwe.

U osoby dorosłej w spoczynku prawidłowe tętno wynosi zwykle od 60 do 100 uderzeń na minutę.

Tachykardia to przyspieszenie tętna powyżej 100/min, a bradykardia to obniżenie tętna poniżej 60/min.

Tachykardia dotyczy pracy serca i tętna. Przyspieszony oddech to tachypnoë, czyli wzrost liczby oddechów na minutę.

Niepokojące są m.in. ból w klatce piersiowej, duszność, omdlenie, silne osłabienie, zawroty głowy lub bladość skóry.

Powinien ponownie upewnić się co do pomiaru, obserwować stan podopiecznego, zapisać wynik i zgłosić go personelowi medycznemu.

Skala Norton służy do oceny ryzyka powstania odleżyn u pacjenta, zwłaszcza leżącego, unieruchomionego lub przewlekle chorego. Im niższy wynik, tym większe ryzyko odleżyn.

W skali Norton ocenia się: stan fizyczny, stan psychiczny lub świadomość, aktywność, zdolność poruszania się oraz funkcjonowanie zwieraczy.

Mała aktywność fizyczna oznacza dłuższy ucisk tych samych części ciała na podłoże. Ucisk utrudnia krążenie krwi i zwiększa ryzyko uszkodzenia skóry.

Pacjent z zaburzoną świadomością może nie zgłaszać bólu, dyskomfortu ani potrzeby zmiany pozycji. Wymaga wtedy większej obserwacji i pomocy opiekuna.

Mocz i stolec drażnią skórę, powodują wilgoć i sprzyjają maceracji naskórka. Uszkodzona i wilgotna skóra jest bardziej podatna na odleżyny.

Należy regularnie zmieniać pozycję ciała, dbać o higienę i suchość skóry, stosować udogodnienia przeciwodleżynowe oraz obserwować miejsca narażone na ucisk.

Nie. Wiek i płeć mogą pośrednio wpływać na stan pacjenta, ale nie są podstawowymi ocenianymi kategoriami w skali Norton.

Poranna toaleta osoby leżącej zaspokaja przede wszystkim potrzebę czystości. Obejmuje mycie ciała, higienę jamy ustnej, zmianę bielizny i uporządkowanie otoczenia.

Osoba leżąca jest bardziej narażona na odparzenia, odleżyny i infekcje skóry. Regularna pielęgnacja zmniejsza to ryzyko i poprawia komfort podopiecznego.

Najczęściej są to: mycie twarzy i ciała, higiena jamy ustnej, czesanie, zmiana bielizny, pielęgnacja skóry oraz uporządkowanie łóżka i otoczenia.

Potrzeba czystości dotyczy utrzymania higieny ciała i otoczenia. Potrzeba bezpieczeństwa wiąże się z ochroną przed zagrożeniami, urazami, lękiem i poczuciem niepewności.

Powinien zapewnić intymność, osłaniać ciało, informować o wykonywanych czynnościach i pytać o zgodę. Dzięki temu pielęgnacja zaspokaja potrzebę czystości bez naruszania szacunku do osoby.

Higiena osobista jest podstawową czynnością życia codziennego, czyli ADL. Osoba niesamodzielna może wymagać w tym zakresie częściowej lub całkowitej pomocy opiekuna.

Spokój opiekuna zmniejsza lęk podopiecznego i daje mu poczucie bezpieczeństwa. Osoba w ostatnim etapie choroby często reaguje silnie na napięcie otoczenia.

Najważniejsze są potrzeby bezpieczeństwa, komfortu fizycznego, łagodzenia lęku, bliskości oraz poszanowania godności i intymności.

Podawanie leków wymaga zaleceń i odpowiednich kompetencji medycznych. Opiekun może obserwować ból, zgłaszać go personelowi i wspierać chorego, ale nie powinien samodzielnie decydować o leczeniu.

Może być obecny, słuchać, mówić spokojnym głosem, nie zaprzeczać emocjom chorego i okazywać szacunek. Czasem ważniejsza od rozmowy jest sama spokojna obecność.

Należy mówić spokojnie, prawdziwie i z wyczuciem, dostosowując rozmowę do stanu oraz gotowości chorego. Nie wolno narzucać tematów ani bagatelizować lęku.

Należy dbać o intymność, czystość, wygodę, spokojne otoczenie oraz pytać podopiecznego o zgodę i preferencje. Ważne jest traktowanie chorego podmiotowo, a nie jak „przypadku medycznego”.

Rodzina może dawać choremu poczucie bliskości, miłości i ciągłości relacji. Opiekun powinien ułatwiać kontakt z bliskimi, jeśli podopieczny tego chce.

Worek na mocz służy do zbierania moczu odpływającego z pęcherza przez cewnik urologiczny. Umożliwia też kontrolę ilości oddawanego moczu.

Worek na mocz ma zwykle dren i podziałkę do pomiaru objętości moczu. Worek stomijny mocuje się bezpośrednio do skóry wokół stomii i zbiera treść jelitową lub mocz ze stomii urologicznej.

Zapobiega to cofaniu się moczu do pęcherza, co zmniejsza ryzyko zakażenia układu moczowego.

Należy umyć i zdezynfekować ręce, założyć rękawiczki oraz unikać dotykania końcówek połączenia. Ważne jest zachowanie czystości i postępowanie zgodnie z procedurą.

Należy zwracać uwagę na ilość, kolor, przejrzystość, zapach oraz obecność krwi lub osadu. Zmiany mogą świadczyć o odwodnieniu, zakażeniu lub innym problemie zdrowotnym.

Problem należy zgłosić, gdy mocz nie odpływa, pojawia się krew, ból, gorączka, wyciek przy cewniku lub podejrzenie zakażenia.

Basen umożliwia odpływ wody i zanieczyszczeń oraz chroni pościel przed zamoczeniem. Ułatwia też wykonanie czynności w sposób higieniczny i bezpieczny.

Krocze u kobiety myje się od przodu do tyłu, czyli od okolicy spojenia łonowego w kierunku odbytu. Zapobiega to przenoszeniu drobnoustrojów z okolicy odbytu do dróg moczowo-płciowych.

Powinien zasłonić pacjentkę parawanem lub zamknąć drzwi, odsłaniać tylko mytą część ciała i informować o wykonywanych czynnościach. Ważne jest spokojne, taktowne zachowanie.

Podstawą są rękawiczki jednorazowe. W razie ryzyka kontaktu z większą ilością wydalin można zastosować dodatkowo fartuch ochronny.

Należy sprawdzić, czy nie ma zaczerwienienia, odparzeń, otarć, obrzęku, wydzieliny, nieprzyjemnego zapachu lub dolegliwości bólowych. Niepokojące zmiany trzeba zgłosić pielęgniarce lub osobie odpowiedzialnej za opiekę.

Wilgotna skóra łatwo ulega odparzeniom, maceracji i podrażnieniom. Dokładne osuszenie zmniejsza ryzyko uszkodzeń skóry i zakażeń.

Do częstych błędów należą mycie w niewłaściwym kierunku, brak zmiany gazików lub wody, niedostateczne osuszenie skóry oraz naruszanie intymności pacjentki.

To metody wykorzystujące ciepło do poprawy ukrwienia, rozluźnienia tkanek i wspomagania leczenia przewlekłych stanów zapalnych. Przykładami są termofor, okłady parafinowe i lampa Sollux.

Ponieważ jego celem jest obniżenie temperatury ciała w gorączce, a nie ogrzewanie tkanek. Działa ochładzająco, więc nie należy do metod ciepłoleczniczych.

Do takich metod należą m.in. okłady parafinowe, termofor, ciepłe okłady oraz naświetlanie lampą Sollux z filtrem czerwonym. Stosuje się je zwykle w celu rozgrzania tkanek.

Ciepła nie stosuje się m.in. przy świeżych urazach, ostrym stanie zapalnym, krwawieniu, zaburzeniach czucia, wysokiej gorączce i zmianach skórnych w miejscu zabiegu.

Termofor powinien być napełniony ciepłą, ale nie wrzącą wodą, szczelnie zamknięty i owinięty ręcznikiem. Należy kontrolować skórę podopiecznego, aby nie doszło do oparzenia.

Okład ciepły rozgrzewa tkanki, poprawia ukrwienie i działa rozluźniająco. Okład zimny zmniejsza obrzęk, ból i miejscowy stan zapalny, szczególnie po świeżych urazach.