Pytania pomocnicze - BUD.13
Eksploatacja maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych
Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 4350.
Strona 46 z 70.
Do czego służy wybierak używany przy studzienkach kanalizacyjnych?
Wybierak służy do ręcznego usuwania zanieczyszczeń, takich jak muł, piasek, liście i inne osady, z wnętrza studzienki lub wpustu ulicznego.
Po czym rozpoznać, że pracownik wybiera zanieczyszczenia ze studzienki?
Pracownik używa narzędzia na długim trzonku z pojemnikiem lub czerpakiem i wyciąga osady z otwartej studzienki. Obok często znajduje się pojemnik na zebrane zanieczyszczenia.
Czym różni się wybieranie zanieczyszczeń od pomiaru głębokości studzienki?
Przy pomiarze używa się łaty, taśmy lub innego przyrządu pomiarowego. Przy wybieraniu zanieczyszczeń używa się czerpaka lub wybieraka do usuwania osadów.
Dlaczego trzeba regularnie czyścić studzienki kanalizacyjne i wpusty uliczne?
Zalegające zanieczyszczenia ograniczają odpływ wody opadowej. Może to powodować zastoiska wody, podtopienia jezdni i uszkodzenia nawierzchni.
Jakie środki bezpieczeństwa są ważne podczas czyszczenia studzienki?
Należy zabezpieczyć miejsce pracy, używać środków ochrony indywidualnej i uważać na otwarty właz. Nie wolno wchodzić do studzienki bez odpowiednich procedur i zabezpieczeń.
Czym jest kineta studzienki i dlaczego nie pasuje do sytuacji z wybierakiem?
Kineta to ukształtowane dno studzienki kierujące przepływem ścieków lub wody. Jej wykonywanie jest robotą budowlaną, a nie czynnością czyszczenia osadów.
Do czego służy przyczepa dynamometryczna SRT w drogownictwie?
Służy do badania właściwości przeciwpoślizgowych nawierzchni. Za jej pomocą określa się współczynnik tarcia między kołem pomiarowym a jezdnią.
Dlaczego współczynnik tarcia nawierzchni jest ważny dla bezpieczeństwa ruchu?
Wpływa na przyczepność pojazdu do jezdni i długość drogi hamowania. Zbyt niski współczynnik tarcia zwiększa ryzyko poślizgu.
Jakiego parametru nie bada się przyczepą dynamometryczną SRT?
Nie bada się nią nośności, równości ani kolein nawierzchni. Te parametry określa się innymi metodami i urządzeniami.
Czym różni się badanie współczynnika tarcia od badania nośności nawierzchni?
Badanie współczynnika tarcia dotyczy przyczepności powierzchni jezdni. Badanie nośności określa zdolność podłoża lub konstrukcji nawierzchni do przenoszenia obciążeń.
Jakie czynniki mogą obniżyć współczynnik tarcia nawierzchni?
Współczynnik tarcia mogą obniżyć woda, błoto, lód, zużycie warstwy ścieralnej, wypolerowane kruszywo oraz zanieczyszczenia na jezdni.
Z jakimi pojęciami należy kojarzyć przyczepę SRT na egzaminie?
Należy ją kojarzyć z przyczepnością, poślizgiem, właściwościami przeciwpoślizgowymi i współczynnikiem tarcia nawierzchni.
Czym charakteryzuje się koparka podsiębierna?
Koparka podsiębierna pracuje łyżką skierowaną ku sobie i w dół. Stosuje się ją głównie do wykonywania wykopów poniżej poziomu ustawienia maszyny.
Jaka część robocza jest typowa dla koparki podsiębiernej?
Typową częścią roboczą koparki podsiębiernej jest łyżka. To nią odspaja się grunt i przenosi urobek.
Dlaczego lemiesz nie jest częścią roboczą koparki podsiębiernej?
Lemiesz jest charakterystyczny dla spycharek i równiarek, gdzie służy do spychania lub profilowania gruntu. Koparka podsiębierna wykonuje pracę przede wszystkim łyżką.
Do czego służy chwytak w maszynach roboczych?
Chwytak służy do chwytania i przenoszenia materiałów sypkich, złomu, drewna lub elementów o nieregularnych kształtach. Jest typowy dla koparek chwytakowych, a nie jako podstawowy osprzęt koparki podsiębiernej.
Czym różni się koparka podsiębierna od przedsiębiernej?
Koparka podsiębierna kopie poniżej poziomu ustawienia maszyny, ruchem łyżki do siebie. Koparka przedsiębierna pracuje zwykle powyżej poziomu ustawienia, ruchem łyżki od siebie.
Jakie roboty ziemne wykonuje się koparką podsiębierną?
Najczęściej wykonuje się wykopy liniowe, wykopy pod fundamenty, rowy oraz prace załadunkowe urobku. Maszyna dobrze sprawdza się przy kopaniu poniżej poziomu terenu.
Po czym rozpoznać frezarkę drogową na ilustracji?
Frezarka drogowa ma obudowany bęben frezujący umieszczony pod maszyną oraz często przenośnik taśmowy do załadunku destruktu asfaltowego. W dużych modelach charakterystyczne są także gąsienice i masywna konstrukcja robocza.
Do czego służy frezowanie nawierzchni bitumicznej?
Frezowanie służy do mechanicznego usunięcia określonej grubości warstwy asfaltowej, najczęściej przed ułożeniem nowej warstwy. Pozwala wyrównać powierzchnię i zachować właściwe wysokości nawierzchni.
Jaką funkcję pełni bęben frezujący we frezarce drogowej?
Bęben frezujący jest głównym narzędziem roboczym frezarki. Wyposażony jest w noże, które skrawają nawierzchnię bitumiczną na zadaną głębokość.
Czym jest destrukt asfaltowy powstający podczas frezowania?
Destrukt asfaltowy to materiał uzyskany z rozdrobnionej nawierzchni bitumicznej. Może być wywożony, składowany lub ponownie wykorzystany w mieszankach asfaltowych.
Dlaczego do frezowania warstwy ścieralnej nie stosuje się równiarki ani ładowarki?
Równiarka służy głównie do profilowania powierzchni, a ładowarka do załadunku i przemieszczania materiału. Do skrawania asfaltu na kontrolowaną głębokość potrzebna jest frezarka drogowa.
Czym różni się frezarka drogowa od stabilizatora gruntu?
Frezarka drogowa usuwa warstwy nawierzchni bitumicznej lub betonowej. Stabilizator gruntu miesza grunt ze spoiwem, np. cementem lub wapnem, w celu poprawy jego nośności.
Dlaczego frezowanie wykonuje się przed ułożeniem nowej warstwy asfaltu?
Frezowanie usuwa zużytą lub zdeformowaną warstwę i przygotowuje równe podłoże pod nową mieszankę mineralno-asfaltową. Dzięki temu naprawa jest trwalsza i nie podnosi nadmiernie niwelety drogi.
Dlaczego do formowania skarp nasypów stosuje się koparkę podsiębierną?
Ponieważ jej łyżka pracuje skutecznie poniżej poziomu ustawienia maszyny i umożliwia dokładne profilowanie pochyłej powierzchni skarpy.
Czym różni się koparka podsiębierna od przedsiębiernej?
Koparka podsiębierna urabia grunt głównie poniżej poziomu ustawienia maszyny, a przedsiębierna pracuje zwykle powyżej tego poziomu, np. przy odspajaniu ściany gruntu.
Do jakich robót ziemnych najczęściej używa się koparki podsiębiernej?
Do wykonywania wykopów, rowów, koryt, profilowania skarp oraz robót drogowych wymagających precyzyjnego odspajania i przemieszczania gruntu.
Dlaczego koparka chwytakowa nie jest typowym wyborem do formowania skarp?
Koparka chwytakowa służy głównie do pionowego wybierania gruntu z głębokich i wąskich wykopów, a nie do profilowania pochyłych powierzchni.
Co oznacza formowanie skarpy nasypu drogowego?
To nadanie bocznej powierzchni nasypu odpowiedniego nachylenia, równości i kształtu zgodnego z dokumentacją projektową.
Jakie znaczenie ma dokładne uformowanie skarp nasypu?
Prawidłowo uformowana skarpa zwiększa stateczność nasypu, ułatwia odwodnienie i ogranicza ryzyko osuwania oraz erozji gruntu.
Dlaczego do gruntów spoistych w formie brył stosuje się walec okołkowany?
Ponieważ jego kołki wbijają się w grunt, rozkruszają bryły i intensywnie ugniatają warstwę. Dzięki temu grunt spoisty można skutecznie przygotować do dalszego zagęszczania.
Czym różni się walec okołkowany od walca gładkiego?
Walec okołkowany ma bęben z wystającymi kołkami, które penetrują grunt i rozbijają grudki. Walec gładki działa głównie powierzchniowo i lepiej nadaje się do wyrównywania lub zagęszczania materiałów mniej zbrylonych.
Na jakim etapie zagęszczania nasypu z gruntu spoistego używa się walca okołkowanego?
Najczęściej używa się go na początku procesu zagęszczania. Jego zadaniem jest rozdrobnienie brył i wstępne zagęszczenie warstwy.
Dlaczego zagęszczarka płytowa nie jest najlepszym wyborem do dużych nasypów z gruntu spoistego w bryłach?
Zagęszczarka płytowa ma małą powierzchnię roboczą i działa płytko, dlatego sprawdza się głównie przy małych robotach. Nie rozbija skutecznie dużych brył gruntu w nasypach.
Jakie cechy gruntu utrudniają jego zagęszczanie?
Zagęszczanie utrudniają duże bryły, nadmierna wilgotność, zbyt mała wilgotność oraz duża spoistość gruntu. W takich przypadkach konieczny jest odpowiedni dobór maszyny i technologii robót.
Jaką rolę pełni wilgotność gruntu podczas zagęszczania?
Wilgotność wpływa na podatność gruntu na zagęszczanie. Najlepsze efekty uzyskuje się przy wilgotności zbliżonej do optymalnej, określanej np. metodą Proctora.
Dlaczego przed serwisowaniem instalacji hydraulicznej należy wyłączyć silnik maszyny?
Wyłączenie silnika zatrzymuje pompę hydrauliczną, która wytwarza ciśnienie w układzie. Zmniejsza to ryzyko niekontrolowanego ruchu osprzętu i wypływu cieczy pod ciśnieniem.
Co oznacza minimalizacja ciśnienia w liniach roboczych układu hydraulicznego?
Oznacza rozładowanie ciśnienia resztkowego w przewodach, siłownikach i elementach roboczych układu. Najczęściej wykonuje się to po wyłączeniu silnika przez poruszenie dźwigniami sterującymi zgodnie z DTR.
Jakie zagrożenia powoduje serwisowanie układu hydraulicznego pod ciśnieniem?
Może dojść do gwałtownego wytrysku oleju hydraulicznego, uszkodzenia przewodu lub niekontrolowanego ruchu elementów roboczych. Olej pod wysokim ciśnieniem może spowodować poważne obrażenia.
Dlaczego odpowiedź z maksymalizacją ciśnienia w liniach roboczych jest błędna?
Maksymalizacja ciśnienia zwiększa obciążenie układu i ryzyko awarii lub urazu. Przed typowym serwisem ciśnienie należy zmniejszyć, a nie zwiększać.
Kiedy prace przy układzie hydraulicznym mogą wymagać uruchomionego silnika?
Niektóre czynności diagnostyczne lub regulacyjne, np. regulacja ciśnienia, mogą wymagać pracy silnika i pompy hydraulicznej. Takie czynności wykonuje się wyłącznie zgodnie z instrukcją producenta i zasadami BHP.
Jaką rolę pełni DTR przy obsłudze instalacji hydraulicznej maszyny?
DTR podaje właściwą kolejność czynności obsługowych, sposób odciążania układu oraz wymagane środki bezpieczeństwa. Operator lub mechanik powinien stosować się do zaleceń producenta.
Dlaczego olej silnikowy należy uzupełniać przy wyłączonym silniku?
Wyłączony silnik eliminuje ryzyko kontaktu z ruchomymi częściami i zmniejsza zagrożenie rozchlapania oleju. Jest to podstawowa zasada bezpieczeństwa podczas obsługi silnika.
Dlaczego przy uzupełnianiu oleju ważne jest, aby silnik był zimny?
Zimny silnik ogranicza ryzyko poparzenia gorącym olejem lub elementami silnika. Ułatwia też bezpieczne wykonanie czynności obsługowych.
Jak sprawdza się poziom oleju silnikowego bagnetem?
Bagnet należy wyjąć, wytrzeć, ponownie wsunąć do oporu i znów wyjąć. Poziom oleju powinien znajdować się między oznaczeniami MIN i MAX.
Co może się stać, gdy do silnika naleje się zbyt dużo oleju?
Nadmiar oleju może powodować pienienie, wzrost ciśnienia, wycieki oraz nieprawidłową pracę silnika. W skrajnych przypadkach może doprowadzić do uszkodzeń.
Skąd operator powinien wiedzieć, jaki olej zastosować w maszynie?
Rodzaj, lepkość i klasę jakości oleju należy sprawdzić w DTR maszyny lub instrukcji smarowania. Nie należy dobierać oleju przypadkowo.
Dlaczego maszyna powinna stać na równym podłożu podczas kontroli oleju?
Na pochyłym podłożu odczyt poziomu oleju może być zafałszowany. Równe ustawienie maszyny pozwala prawidłowo ocenić ilość oleju w misce olejowej.
Czym różni się połączenie rozłączne od nierozłącznego?
Połączenie rozłączne można zdemontować bez niszczenia elementów. Połączenie nierozłączne przy demontażu ulega uszkodzeniu lub wymaga zniszczenia łącznika.
Dlaczego połączenie nitowane ulega zniszczeniu podczas rozłączania?
Nit jest trwale odkształcany podczas montażu. Aby go usunąć, trzeba go zwykle rozwiercić, odciąć lub wybić, przez co nie nadaje się do ponownego użycia.
Czy połączenie gwintowane jest połączeniem rozłącznym?
Tak. Śrubę, nakrętkę lub wkręt można odkręcić bez niszczenia połączenia, dlatego połączenia gwintowane zalicza się do rozłącznych.
Do jakiej grupy należą połączenia sworzniowe?
Połączenia sworzniowe są połączeniami rozłącznymi. Sworzeń można wyjąć po usunięciu zabezpieczenia, np. zawleczki lub pierścienia osadczego.
Do czego służy połączenie wpustowe w maszynach?
Połączenie wpustowe służy najczęściej do przenoszenia momentu obrotowego między wałem a piastą, np. kołem zębatym lub sprzęgłem. Jest połączeniem rozłącznym.
Jakie są przykłady połączeń nierozłącznych oprócz nitowanych?
Do połączeń nierozłącznych należą między innymi połączenia spawane, zgrzewane, lutowane i klejone. Ich demontaż zwykle powoduje uszkodzenie połączenia.
Jak rozpoznać w pytaniu egzaminacyjnym połączenie nierozłączne?
Wskazówką są określenia typu: trwałe połączenie, brak możliwości demontażu bez uszkodzenia, zniszczenie przy rozłączaniu. W takim przypadku należy szukać odpowiedzi typu nitowane, spawane lub klejone.
Jaką funkcję pełni sworzeń w połączeniu przegubowym maszyny roboczej?
Sworzeń łączy dwa elementy maszyny i umożliwia ich ruch względny, najczęściej obrotowy lub wahliwy. Jednocześnie przenosi duże obciążenia mechaniczne między tymi elementami.
Dlaczego sworznie w maszynach budowlanych wymagają regularnego smarowania?
Smarowanie zmniejsza tarcie między sworzniem a tuleją, ogranicza zużycie i zapobiega powstawaniu nadmiernych luzów. Brak smaru może prowadzić do szybkiego uszkodzenia połączenia.
Czym różni się sworzeń od nitu?
Nit tworzy zwykle trwałe, nierozłączne połączenie elementów. Sworzeń może tworzyć połączenie przegubowe, które przenosi obciążenia i pozwala na ruch połączonych części.
W jakich miejscach koparki najczęściej występują sworznie?
Sworznie stosuje się m.in. w przegubach wysięgnika, ramienia, łyżki oraz w mocowaniach siłowników hydraulicznych. Są to miejsca narażone na duże siły podczas pracy.
Jakie objawy mogą świadczyć o zużyciu sworznia lub tulei?
Typowe objawy to nadmierne luzy, stuki podczas pracy, nierówny ruch elementów oraz wycieki lub zabrudzenia w okolicy punktów smarowania. Zużycie może pogarszać precyzję pracy maszyny.
Dlaczego sworznie muszą mieć odpowiednią wytrzymałość?
Podczas pracy maszyny sworznie przenoszą duże siły, w tym obciążenia zginające i ścinające. Zbyt słaby lub uszkodzony sworzeń może doprowadzić do awarii układu roboczego.