Pytania pomocnicze - BUD.13
Eksploatacja maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych - pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Łącznie: 4582. Strona 48 z 74.
Dlaczego nie wolno kontynuować pracy maszyny przy przegrzanym silniku?
Dalsza praca może doprowadzić do poważnego uszkodzenia silnika, np. zatarcia, uszkodzenia uszczelki pod głowicą lub pęknięcia głowicy. Przegrzanie zawsze wymaga natychmiastowej reakcji.
Dlaczego nie należy dolewać płynu chłodzącego przy pracującym lub gorącym silniku?
Układ chłodzenia może być pod ciśnieniem. Odkręcenie korka może spowodować gwałtowny wyrzut gorącego płynu lub pary i doprowadzić do poparzenia.
Jakie są najczęstsze przyczyny przegrzewania się silnika maszyny roboczej?
Najczęściej są to: niski poziom płynu chłodzącego, zabrudzona chłodnica, uszkodzony termostat, niesprawna pompa cieczy, problem z wentylatorem lub luźny pasek napędowy.
Co należy sprawdzić po ostygnięciu silnika, gdy wcześniej wystąpiło przegrzanie?
Należy sprawdzić poziom płynu chłodzącego, szczelność układu, stan chłodnicy, pasków napędowych, wentylatora oraz ewentualne wycieki. Dalsze czynności powinny być zgodne z DTR maszyny.
Jaką rolę pełni chłodnica cieczy w układzie chłodzenia silnika?
Chłodnica odprowadza ciepło z płynu chłodzącego do otoczenia. Jej zabrudzenie lub uszkodzenie ogranicza chłodzenie i może powodować przegrzewanie silnika.
Dlaczego przed ponownym uruchomieniem silnika trzeba ustalić przyczynę przegrzania?
Samo odczekanie nie usuwa usterki. Jeśli przyczyna nadal występuje, silnik ponownie się przegrzeje i może zostać trwale uszkodzony.
Jak odczytać stopień naładowania akumulatora z tabeli gęstości elektrolitu?
Należy porównać zmierzoną gęstość elektrolitu z wartościami w tabeli. Im większa gęstość elektrolitu, tym większy stopień naładowania akumulatora.
Dlaczego odpowiedź 1,21 g/cm³ oznacza naładowanie w granicach 50%-75%?
W tabeli 50% odpowiada gęstości 1,19 g/cm³, a 75% odpowiada 1,24 g/cm³. Wartość 1,21 g/cm³ mieści się pomiędzy tymi wartościami.
Które wartości gęstości elektrolitu wskazują akumulator całkowicie lub prawie całkowicie naładowany?
Według tabeli gęstość 1,28 g/cm³ oznacza 100% naładowania, a 1,24 g/cm³ oznacza 75% naładowania. Są to wartości charakterystyczne dla akumulatora dobrze naładowanego.
Co oznacza niska gęstość elektrolitu w akumulatorze kwasowo-ołowiowym?
Niska gęstość elektrolitu oznacza niski stopień naładowania akumulatora. Przykładowo 1,10 g/cm³ wskazuje akumulator rozładowany.
Jakie narzędzie służy do pomiaru gęstości elektrolitu w akumulatorze?
Do pomiaru gęstości elektrolitu stosuje się areometr, nazywany też kwasomierzem. Pomiar wykonuje się dla poszczególnych cel akumulatora.
Na czym polega metoda warstwowa wykonywania wykopu?
Polega na usuwaniu gruntu cienkimi warstwami na całej długości lub szerokości wykopu. Maszyna, np. spycharka lub zgarniarka, wykonuje kolejne przejazdy i stopniowo pogłębia wykop.
Jakie maszyny stosuje się najczęściej przy warstwowym wykonywaniu wykopów?
Najczęściej stosuje się spycharki i zgarniarki, ponieważ mogą przemieszczać się wzdłuż wykopu i zbierać grunt cienkimi warstwami. Dobór maszyny zależy od rodzaju gruntu, odległości transportu i wielkości robót.
Czym metoda warstwowa różni się od metody czołowej wykonywania wykopu?
W metodzie warstwowej grunt usuwa się cienkimi warstwami z większej powierzchni wykopu. W metodzie czołowej maszyna pracuje od czoła wykopu, wybierając grunt stopniowo w kierunku postępu robót.
Dlaczego w metodzie warstwowej usuwa się grunt warstwami o niewielkiej grubości?
Cienkie warstwy ułatwiają kontrolę głębokości wykopu i zapewniają równomierne prowadzenie robót. Zmniejsza to ryzyko nadmiernego wybrania gruntu.
Kiedy metoda warstwowa wykonywania wykopu jest szczególnie przydatna?
Jest przydatna przy wykopach o dużej powierzchni i stosunkowo niewielkiej głębokości, np. przy robotach drogowych. Sprawdza się tam, gdzie maszyny mogą wykonywać długie, powtarzalne przejazdy.
Co oznacza odrzucanie urobku na miejsce składowania podczas wykonywania wykopu?
Oznacza przemieszczenie odspojonego gruntu poza obszar robót, na odkład lub inne wyznaczone miejsce. Urobek może być później wykorzystany, np. do budowy nasypu, albo wywieziony.
Czym różni się ukop od dokopu?
Ukop znajduje się w obrębie strefy robót, natomiast dokop jest miejscem pozyskania gruntu spoza tej strefy. Dokop stosuje się wtedy, gdy na budowie brakuje odpowiedniego materiału ziemnego.
Do czego wykorzystuje się grunt pozyskany z ukopu?
Najczęściej wykorzystuje się go do budowy nasypów, wyrównania terenu lub formowania korpusu drogowego. Warunkiem jest przydatność gruntu do wbudowania.
Co oznacza odkład w robotach ziemnych?
Odkład to miejsce, w którym składuje się grunt niewykorzystany bezpośrednio w robotach. Może to być grunt nadmiarowy lub czasowo odłożony do późniejszego użycia.
Dlaczego ukop jest korzystny organizacyjnie na budowie?
Pozyskanie gruntu z ukopu zmniejsza odległość transportu i ogranicza koszty przewozu materiału. Ułatwia też bilansowanie mas ziemnych na placu budowy.
Jakie cechy powinien mieć grunt z ukopu, aby można go było wbudować w nasyp?
Powinien mieć odpowiedni rodzaj, wilgotność i zagęszczalność oraz nie powinien zawierać nadmiernej ilości części organicznych. Musi spełniać wymagania dokumentacji projektowej i specyfikacji technicznej.
Jak ukop wiąże się z bilansem mas ziemnych?
Ukop dostarcza grunt, który może zostać wykorzystany w innym miejscu robót, np. w nasypie. Dzięki temu ogranicza się konieczność dowozu gruntu z zewnątrz lub wywozu nadmiaru.
Jak rozpoznać fazę odspajania gruntu przez spycharkę?
W fazie odspajania nóż lemiesza jest zagłębiony w grunt. Spycharka odcina warstwę gruntu i tworzy urobek przed lemieszem.
Czym różni się faza odspajania od fazy przesuwania gruntu?
Podczas odspajania lemiesz wcina się w grunt, a podczas przesuwania znajduje się na poziomie powierzchni jazdy. Wtedy spycharka transportuje już odspojony materiał przed sobą.
Co dzieje się z lemieszem w fazie powrotu spycharki?
W fazie powrotu lemiesz jest zwykle uniesiony nad powierzchnię terenu. Pozwala to ograniczyć opory ruchu i szybciej wrócić po kolejny cykl pracy.
Na czym polega faza rozładunku gruntu przez spycharkę?
Faza rozładunku polega na pozostawieniu lub rozłożeniu przemieszczonego gruntu w wyznaczonym miejscu. Operator odpowiednio podnosi lub ustawia lemiesz.
Dlaczego położenie noża lemiesza jest ważne przy określaniu fazy pracy spycharki?
Położenie noża lemiesza wskazuje, czy maszyna odspaja grunt, przesuwa go, rozładowuje czy wraca. To jeden z najprostszych sposobów rozpoznania fazy cyklu roboczego.
Czym są punkty mocowania maszyny podczas transportu?
Są to wyznaczone przez producenta miejsca na maszynie, do których mocuje się pasy, łańcuchy lub odciągi. Służą do unieruchomienia maszyny na środku transportowym.
Jak odróżnić punkty mocowania transportowego od punktów podnoszenia maszyny?
Punkty mocowania służą do zabezpieczenia maszyny na platformie, a punkty podnoszenia do unoszenia jej dźwigiem lub żurawiem. Informację o ich przeznaczeniu podaje oznaczenie graficzne oraz DTR maszyny.
Dlaczego nie wolno mocować maszyny w przypadkowych miejscach konstrukcji?
Przypadkowe elementy mogą nie mieć odpowiedniej wytrzymałości i ulec uszkodzeniu. Może to doprowadzić do przesunięcia maszyny podczas transportu i stworzyć zagrożenie.
Jakie elementy stosuje się do zamocowania maszyny na platformie transportowej?
Najczęściej stosuje się pasy transportowe, łańcuchy, haki, napinacze i odciągi. Muszą mieć odpowiednią nośność i być w dobrym stanie technicznym.
Gdzie operator powinien sprawdzić prawidłowe punkty mocowania maszyny?
Najpewniejszym źródłem jest DTR lub instrukcja obsługi maszyny. Producent wskazuje tam rozmieszczenie punktów mocowania oraz zalecany sposób zabezpieczenia.
Jakie czynności należy wykonać przed transportem maszyny roboczej?
Należy ustawić maszynę na platformie, wyłączyć silnik, zaciągnąć hamulec postojowy, opuścić osprzęt i zamocować maszynę w punktach transportowych. Trzeba też sprawdzić napięcie mocowań.
Jakie mogą być skutki nieprawidłowego zamocowania maszyny podczas transportu?
Maszyna może się przesunąć, spaść z platformy albo uszkodzić środek transportowy. Stwarza to poważne zagrożenie dla kierowcy i innych uczestników ruchu.
Dlaczego grunty organiczne nie nadają się jako podłoże pod konstrukcje drogowe?
Grunty organiczne mają małą nośność, dużą ściśliwość i są niestabilne pod wpływem obciążenia oraz zmian wilgotności. Mogą powodować nierównomierne osiadanie nawierzchni.
Jakie przykłady gruntów organicznych występują w robotach ziemnych?
Do gruntów organicznych zalicza się między innymi torfy, namuły organiczne, glebę próchniczą i humus. Zawierają one znaczną ilość szczątków roślinnych.
Na czym polega odhumusowanie terenu?
Odhumusowanie polega na usunięciu wierzchniej warstwy gleby urodzajnej zawierającej części organiczne. Wykonuje się je przed rozpoczęciem właściwych robót ziemnych.
Co może się stać, jeśli warstwa organiczna pozostanie pod nasypem drogowym?
Może dojść do osiadania nasypu, utraty stateczności, pękania nawierzchni oraz powstawania kolein. Warstwa organiczna nie zapewnia trwałego podparcia konstrukcji.
Czy grunty gruboziarniste i kamieniste są z zasady eliminowane z podłoża?
Nie. Grunty gruboziarniste i kamieniste często mają dobrą nośność oraz korzystne właściwości drenażowe. Ich przydatność zależy od uziarnienia, zagęszczenia i wymagań projektowych.
Jak sprawdza się nośność podłoża gruntowego?
Nośność można sprawdzać między innymi płytą dynamiczną, płytą VSS lub innymi badaniami kontrolnymi przewidzianymi w dokumentacji. Wyniki decydują o dopuszczeniu podłoża do dalszych robót.
Po co wykonuje się rów stokowy przy wykopie?
Rów stokowy przechwytuje wodę spływającą z wyżej położonego terenu, aby nie dostała się do wykopu. Chroni skarpę przed rozmyciem i utratą stateczności.
Gdzie najczęściej lokalizuje się rów stokowy?
Wykonuje się go powyżej skarpy wykopu, zwykle równolegle do jej górnej krawędzi. Musi przejmować wodę zanim dopłynie ona do skarpy.
Czym rów stokowy różni się od rowu odpływowego?
Rów stokowy przechwytuje wodę spływającą ze stoku lub terenu wyżej położonego. Rów odpływowy służy głównie do dalszego odprowadzenia już zebranej wody do odbiornika.
Dlaczego dopływ wody do wykopu jest niebezpieczny?
Woda może rozmiękczać grunt, powodować osuwanie skarp, utrudniać pracę maszyn i pogarszać nośność podłoża. Może też prowadzić do zalania wykopu.
Jak rozpoznać w pytaniu egzaminacyjnym, że chodzi o rów stokowy?
Wskazówką są określenia: górna krawędź skarpy, zatrzymanie wody przed wykopem, uniemożliwienie dopływu wody do wykopu oraz odprowadzenie jej na zewnątrz.
Czy rów stokowy jest elementem odwodnienia powierzchniowego?
Tak. Rów stokowy przejmuje wody opadowe i roztopowe spływające po powierzchni terenu, dlatego zalicza się go do odwodnienia powierzchniowego.
Do czego służy łyżka ażurowa w robotach ziemnych i rozbiórkowych?
Służy do wstępnego oddzielania większych elementów, takich jak gruz, kamienie czy korzenie, od drobniejszego materiału, np. ziemi lub piasku.
Po czym rozpoznać łyżkę ażurową na ilustracji egzaminacyjnej?
Ma dno z prętów, żeber lub kratownicy oraz widoczne prześwity, przez które może przesypywać się drobny materiał.
Czym łyżka ażurowa różni się od zwykłej łyżki koparkowej?
Zwykła łyżka ma pełne dno i zatrzymuje cały materiał, natomiast łyżka ażurowa ma szczeliny umożliwiające odsiewanie drobnej frakcji.
Dlaczego łyżka ażurowa jest przydatna przy segregacji gruzu?
Pozwala już na placu budowy oddzielić gruz od ziemi, co ogranicza ilość odpadów zmieszanych i ułatwia dalszy transport lub recykling.
Jakie materiały można wstępnie przesiewać łyżką ażurową?
Można przesiewać ziemię z gruzem, kamieniami, korzeniami, bryłami gruntu oraz innymi większymi zanieczyszczeniami.
Czy łyżka ażurowa służy do precyzyjnego przesiewania materiału?
Nie. Jest to osprzęt do wstępnej segregacji, a nie do dokładnego sortowania frakcji jak w przesiewaczach specjalistycznych.
Jak odczytywać zapis pochylenia skarpy 1 : 1,5?
Zapis oznacza stosunek wysokości skarpy do jej rzutu poziomego. Przy 1 m wysokości skarpa odsuwa się poziomo o 1,5 m.
Dlaczego w gruntach niespoistych stosuje się łagodniejsze skarpy?
Grunty niespoiste, takie jak piaski i żwiry, łatwo się osypują, ponieważ nie mają spójności. Dlatego wymagają większego pochylenia, aby skarpa była stateczna.
Jakie pochylenie skarpy należy przyjąć dla wykopu 2,5 m w gruntach niespoistych według schematu?
Należy przyjąć pochylenie 1 : 1,5. Jest to najłagodniejsza skarpa spośród podanych odpowiedzi.
Czy głębokość 2,5 m mieści się w zakresie przedstawionym na schemacie?
Tak. Schemat dotyczy wykopów o głębokości do 4 m, więc wykop o głębokości 2,5 m mieści się w tym zakresie.
Czym różnią się grunty spoiste od niespoistych przy wykonywaniu wykopów?
Grunty spoiste, np. iły i gliny, mają spójność i mogą utrzymywać bardziej strome skarpy. Grunty niespoiste, np. piaski i żwiry, łatwiej się osypują.
Co może pogorszyć stateczność skarpy wykopu?
Stateczność pogarszają woda gruntowa, opady, drgania od maszyn, przeciążenie krawędzi wykopu oraz niewłaściwe nachylenie skarpy.
Jak obliczyć szerokość odsunięcia skarpy dla głębokości 2,5 m i pochylenia 1 : 1,5?
Należy pomnożyć głębokość przez drugi człon proporcji: 2,5 m × 1,5 = 3,75 m. Tyle wynosi poziomy rzut jednej skarpy.