Pytania pomocnicze - BUD.13

Należy odjąć wartości pikietażu. Między km 3+420 a km 3+720 jest 300 m, ponieważ 3720 m - 3420 m = 300 m.

Oznacza zmianę wysokości o 3 m na każde 100 m długości odcinka. Na odcinku wznoszącym rzędna wzrasta, a na opadającym maleje.

Stosuje się wzór: zmiana wysokości = długość odcinka × pochylenie / 100. Dla 300 m i 3% otrzymuje się 9 m.

Dodaje się ją wtedy, gdy odcinek drogi jest wznoszący. Oznacza to, że kolejne punkty niwelety mają większe rzędne.

Odejmuje się ją na odcinku opadającym. Wtedy rzędna końcowa jest mniejsza od rzędnej początkowej.

Odcinek ma długość 300 m, a pochylenie 3% daje wzrost wysokości o 9 m. Po dodaniu 9 m do 108,15 m otrzymuje się 117,15 m.

Rów skarpowy odprowadza wodę spływającą po skarpie. Chroni skarpę i korpus drogi przed rozmywaniem, zawilgoceniem oraz erozją.

Rów przydrożny znajduje się zwykle bezpośrednio przy drodze i zbiera wodę z jezdni oraz pobocza. Rów skarpowy jest związany ze skarpą i służy do przechwytywania wody spływającej po jej powierzchni.

Nadmierna ilość wody może powodować rozmywanie, osuwanie lub utratę stateczności skarpy. Dlatego stosuje się rowy, ścieki, umocnienia i odpowiednie spadki.

Elementy odwodnienia znajdują się najczęściej przy poboczach, u podnóża skarp, na skarpach lub poza koroną drogi. Na rysunkach mają zwykle postać zagłębień, korytek albo rowów.

Woda nie będzie prawidłowo odpływać, co może prowadzić do podmywania skarpy, erozji, zamulenia rowów oraz uszkodzenia korpusu drogi.

Na przekroju poprzecznym widoczne są m.in. jezdnia, pobocza, korona drogi, skarpy, rowy, nasypy, wykopy oraz elementy odwodnienia.

Należy pomnożyć szerokość jezdni przez wartość spadku wyrażoną jako ułamek. Dla spadku w procentach stosuje się wzór: h = b × i / 100.

Oznacza, że na każdy 1 metr szerokości jezdni różnica wysokości wynosi 3 cm. Przy szerokości 10 m daje to 30 cm.

Przy spadku jednostronnym cała jezdnia opada w jedną stronę. Przy spadku dwustronnym jezdnia opada od osi drogi do obu krawędzi.

Spadek poprzeczny umożliwia odpływ wody z nawierzchni. Zmniejsza to ryzyko poślizgu, zastoisk wody i uszkodzeń nawierzchni.

1 metr to 100 centymetrów. Wynik 0,30 m należy pomnożyć przez 100, co daje 30 cm.

Najczęściej myli się procenty z centymetrami bez uwzględnienia szerokości. Spadek 3% nie oznacza automatycznie 3 cm na całej jezdni, tylko 3 cm na każdy metr.

Skarpa rowu znajduje się od strony drogi, natomiast przeciwskarpa po stronie zewnętrznej rowu, dalej od jezdni.

Należy znaleźć rów drogowy. Przeciwskarpa to nachylona część rowu wychodząca z jego dna w kierunku terenu zewnętrznego.

Rów drogowy odprowadza wodę opadową i roztopową z jezdni, poboczy oraz skarp, chroniąc konstrukcję drogi przed zawilgoceniem.

Zbyt stroma przeciwskarpa może się osuwać lub ulegać erozji. Odpowiednie nachylenie zapewnia stateczność i trwałość rowu.

Najczęściej są to jezdnia, pobocze, skarpa, dno rowu, przeciwskarpa oraz teren przyległy.

Egzamin często wymaga rozpoznawania elementów drogi na rysunkach technicznych. Poprawna identyfikacja nazw ułatwia rozwiązanie zadań dotyczących robót ziemnych i drogowych.

Podbudowa zasadnicza leży wyżej i bezpośrednio przenosi obciążenia z warstw asfaltowych. Podbudowa pomocnicza znajduje się pod nią i wspomaga przenoszenie obciążeń na podłoże.

Na rysunku warstwa podbudowy pomocniczej jest opisana jako podbudowa z gruntu lub kruszywa stabilizowanego spoiwem hydraulicznym. Przy tej warstwie podano wymiar 20, a jednostką są centymetry.

KR4 oznacza kategorię obciążenia ruchem drogowym. Im wyższa kategoria KR, tym większe wymagania dotyczące nośności i grubości warstw konstrukcji nawierzchni.

Od góry pokazano warstwę ścieralną, warstwę wiążącą, podbudowę z betonu asfaltowego oraz podbudowę z gruntu lub kruszywa stabilizowanego spoiwem hydraulicznym.

Wymiar 11 cm dotyczy podbudowy z betonu asfaltowego, czyli warstwy leżącej wyżej. Pytanie dotyczy podbudowy pomocniczej, której grubość na rysunku wynosi 20 cm.

Oznacza to, że liczby przy warstwach, np. 5, 8, 11 i 20, należy odczytywać jako grubości w centymetrach.

Objętość oblicza się ze wzoru: długość × szerokość × grubość. Wszystkie wymiary muszą być podane w metrach.

Ponieważ grubość 18 mm należy przeliczyć na 0,018 m. Objętość wynosi 0,018 × 50 × 10 = 9 m³.

18 cm to 0,18 m, więc objętość wyniosłaby 0,18 × 50 × 10 = 90 m³. Taki wynik odpowiadałby innej jednostce grubości.

Do obliczeń objętości w m³ długość, szerokość i grubość należy wyrazić w metrach. Milimetry i centymetry trzeba wcześniej przeliczyć.

Kruszywo po zagęszczeniu ma mniejszą objętość, ponieważ ziarna układają się ciaśniej. Jeśli zadanie mówi o stanie niezagęszczonym, nie stosuje się współczynnika zagęszczenia, o ile nie został podany.

Gęstość objętościowa jest potrzebna wtedy, gdy objętość w m³ trzeba przeliczyć na masę w tonach. W tym pytaniu odpowiedzi są w m³, więc gęstość nie jest wymagana.

Pochylenie niwelety oblicza się ze wzoru i = (Δh / L) × 100%, gdzie Δh to różnica rzędnych, a L to długość odcinka.

Długość odcinka odczytuje się jako różnicę odległości lub pikietażu między początkiem i końcem danego fragmentu profilu. Jeśli odległości są podane w kilometrach, trzeba je przeliczyć na metry.

Dodatnie pochylenie oznacza, że rzędna niwelety rośnie wraz z przebiegiem drogi. Droga na tym odcinku wznosi się.

Ujemne pochylenie oznacza spadek niwelety, czyli zmniejszanie się rzędnych wysokościowych w kierunku przebiegu drogi.

Zapis procentowy pokazuje, ile metrów wysokości przypada na 100 m długości odcinka. Na przykład 2% oznacza zmianę wysokości o 2 m na 100 m drogi.

Należy upewnić się, że różnica rzędnych i długość odcinka dotyczą tego samego fragmentu profilu. Trzeba też pamiętać o zgodnych jednostkach, najczęściej metrach.

W niskiej temperaturze reakcje hydratacji cementu przebiegają wolniej, a woda zarobowa może zamarzać. Bez ciekłej wody cement nie wiąże prawidłowo.

Woda umożliwia hydratację cementu, czyli reakcję chemiczną prowadzącą do wiązania i twardnienia zaprawy. Jest też potrzebna do uzyskania odpowiedniej urabialności mieszanki.

Nie jest to jego podstawowe zadanie. W pytaniu egzaminacyjnym NaCl należy kojarzyć z umożliwieniem wiązania cementu w niskich temperaturach.

Chlorki mogą przyspieszać korozję stali zbrojeniowej. Dlatego ich stosowanie w betonie zbrojonym jest ograniczone i wymaga kontroli.

Przyspieszenie wiązania oznacza skrócenie czasu tężenia w normalnych warunkach. Umożliwienie wiązania w niskiej temperaturze polega na przeciwdziałaniu zamarzaniu wody i zatrzymaniu hydratacji.

Potrzebne są odpowiednia temperatura, obecność wody oraz właściwe proporcje cementu, kruszywa i wody. Zbyt niska temperatura lub zamarznięcie mieszanki pogarszają jakość zaprawy.

Od najdrobniejszego do najgrubszego: miał, grys, kliniec, tłuczeń. W tym zestawie największe ziarna ma tłuczeń.

Dzięki dużym ziarnom tworzy nośny szkielet warstwy. Po zagęszczeniu dobrze przenosi obciążenia od ruchu pojazdów.

Kliniec ma drobniejsze ziarna i często służy do wypełniania przestrzeni między większymi ziarnami. Tłuczeń jest kruszywem grubszym.

Oznacza zakres wielkości ziaren kruszywa. W przykładzie większość ziaren mieści się między 31,5 mm a 63 mm.

Miał może służyć do wypełniania wolnych przestrzeni, wyrównywania powierzchni lub jako składnik mieszanek mineralnych. Jest kruszywem drobnym.

Uziarnienie wpływa na zagęszczalność, nośność, szczelność i stabilność warstwy. Źle dobrana frakcja może pogorszyć jakość podbudowy lub nawierzchni.

Wypełnia wolne przestrzenie między większymi ziarnami i poprawia zaklinowanie. Dzięki temu warstwa jest bardziej stabilna po zagęszczeniu.

Ponieważ jest wodą przeznaczoną do spożycia przez ludzi i spełnia wymagania jakościowe. Zakłada się, że nie zawiera szkodliwych zanieczyszczeń wpływających negatywnie na beton.

Może zawierać zanieczyszczenia z powietrza, dachów lub powierzchni, po których spływała. Jej przydatność trzeba potwierdzić przed użyciem.

Może się nadawać, ale nie bezwarunkowo. Nawet jeśli jest akceptowalna dla zwierząt, może zawierać substancje szkodliwe dla cementu, betonu lub zbrojenia.

To woda pochodząca np. z mycia urządzeń lub odzysku w wytwórni betonu. Może zawierać cement, drobne kruszywo i domieszki, dlatego wymaga kontroli jakości.

Może zmienić czas wiązania cementu, obniżyć wytrzymałość, pogorszyć trwałość betonu albo zwiększyć ryzyko korozji zbrojenia.

Woda uczestniczy w hydratacji cementu, czyli reakcji chemicznej prowadzącej do wiązania i twardnienia betonu. Bez odpowiedniej ilości i jakości wody beton nie uzyska wymaganych właściwości.