Pytania pomocnicze - BUD.19

Wykonywanie prac geodezyjnych związanych z katastrem i gospodarką nieruchomościami

Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 617.
Strona 2 z 10.

Czym jest szkic tyczenia w pracach geodezyjnych?

Szkic tyczenia to dokument roboczy zawierający dane potrzebne do wyniesienia projektu w teren. Umożliwia geodecie prawidłowe wyznaczenie położenia punktów, osi lub elementów obiektu.

Jakie informacje powinien zawierać szkic tyczenia?

Powinien zawierać informacje niezbędne do tyczenia obiektu, np. punkty odniesienia, miary, kąty, odległości, osie, numery punktów oraz dane pozwalające jednoznacznie odtworzyć projekt w terenie.

Dlaczego odpowiedź „informacje do tyczenia obiektu” jest poprawna?

Ponieważ podstawowym celem szkicu tyczenia jest umożliwienie wykonania czynności tyczeniowych. Nie jest to ogólny opis obiektu ani pełny rysunek projektu, lecz zestaw danych potrzebnych do wyznaczenia go w terenie.

Czym różni się szkic tyczenia od rysunku projektu?

Rysunek projektu przedstawia projektowany obiekt jako część dokumentacji projektowej, zwykle w określonej skali. Szkic tyczenia zawiera dane praktyczne potrzebne geodecie do wyniesienia tego projektu w teren.

Czy szkic tyczenia musi zawierać położenie obiektu względem reperów?

Nie jest to jego podstawowa i ogólna cecha. Repery dotyczą głównie wysokości, natomiast szkic tyczenia musi przede wszystkim zawierać dane umożliwiające wyznaczenie położenia tyczonego obiektu.

Do czego służą miary kontrolne na szkicu tyczenia?

Miary kontrolne pozwalają sprawdzić poprawność wytyczenia punktów lub osi w terenie. Dzięki nim można wykryć błędy pomiaru albo błędne przeniesienie danych projektowych.

Na czym polega metoda ortogonalna w geodezyjnym tyczeniu punktów?

Polega na wyznaczeniu punktu za pomocą dwóch odległości względem prostej odniesienia: odciętej mierzonej wzdłuż tej prostej oraz rzędnej mierzonej prostopadle do niej.

Jakie dwie odległości są potrzebne w metodzie ortogonalnej?

Potrzebna jest odcięta, czyli odległość wzdłuż linii bazowej, oraz rzędna, czyli domiar prostopadły od tej linii do punktu.

Dlaczego w metodzie ortogonalnej nie podaje się kąta?

Ponieważ kierunek domiaru jest określony przez warunek prostopadłości do linii bazowej. Do położenia punktu wystarczają więc dwie odległości.

Czym różni się metoda ortogonalna od metody biegunowej?

W metodzie ortogonalnej wykorzystuje się dwie odległości. W metodzie biegunowej wyznacza się punkt za pomocą kąta/kierunku oraz odległości.

Co to jest linia bazowa w metodzie ortogonalnej?

To prosta odniesienia, od której mierzy się odciętą i do której wystawia się prostopadły domiar prowadzący do tyczonego punktu.

Jaką rolę pełni szkic tyczenia przy metodzie ortogonalnej?

Szkic tyczenia przedstawia położenie punktów oraz wartości potrzebne do ich wyznaczenia, np. odcięte i domiary prostokątne.

Jakim wzorem oblicza się styczną łuku kołowego?

Styczną łuku kołowego oblicza się ze wzoru: t = R · tg(α/2), gdzie R to promień łuku, a α to kąt zwrotu stycznych.

Co oznacza kąt zwrotu stycznych w łuku kołowym?

Kąt zwrotu stycznych to kąt między dwoma prostymi odcinkami trasy, które mają zostać połączone łukiem kołowym.

Ile stopni ma kąt 100g?

Kąt 100g odpowiada 90°, ponieważ pełny kąt ma 400g, czyli 360°.

Dlaczego przy kącie α = 100g styczna łuku jest równa promieniowi?

Ponieważ połowa kąta wynosi 50g, czyli 45°, a tangens 45° jest równy 1. Dlatego t = R · 1 = R.

Jaką rolę pełni promień R w obliczeniach łuku kołowego?

Promień R określa wielkość łuku. Im większy promień, tym łuk jest łagodniejszy i tym większe są jego elementy, w tym styczna t.

Czy do wzoru na styczną można podstawiać kąt w gradach?

Tak, ale kalkulator lub obliczenia muszą być ustawione na grady. Można też przeliczyć grady na stopnie.

Jak odczytać kilometraż 0,8+50 na trasie drogowej?

Oznacza on punkt położony 50 m za kilometrażem 0,8 km, czyli w kilometrze 0,850. Jest to 850 m od początku trasy.

Dlaczego w tym zadaniu punkt leży dokładnie w połowie odcinka?

Odcinek między kilometrażem 0,8 a 0,9 ma długość 100 m. Kilometraż 0,8+50 znajduje się 50 m od początku tego odcinka, czyli dokładnie w połowie.

Jak oblicza się współrzędne punktu pośredniego na odcinku prostoliniowym?

Należy obliczyć przyrosty współrzędnych między punktami końcowymi, a następnie wziąć ich część proporcjonalną do położenia punktu na odcinku.

Jakie są przyrosty współrzędnych między punktami km 0,8 i km 0,9 w tym zadaniu?

Przyrost X wynosi 1086,60 - 1000,00 = 86,60, a przyrost Y wynosi 850,00 - 800,00 = 50,00.

Jak wyznaczyć współrzędne punktu w połowie odcinka?

Do współrzędnych punktu początkowego dodaje się połowę przyrostów współrzędnych. W tym przypadku: X = 1000,00 + 43,30 = 1043,30 oraz Y = 800,00 + 25,00 = 825,00.

Kiedy można stosować interpolację liniową współrzędnych?

Można ją stosować, gdy punkt leży na prostoliniowym odcinku między dwoma punktami o znanych współrzędnych. Położenie punktu musi być określone proporcjonalnie do długości odcinka.

Czym są punkty główne na trasie kanalizacyjnej?

Są to punkty charakterystyczne przebiegu sieci, np. początek i koniec odcinka, załamania trasy, miejsca studzienek lub ważne punkty projektowe.

Czym różnią się punkty pośrednie od punktów głównych?

Punkty główne wynikają z geometrii i projektu trasy, a punkty pośrednie uzupełniają przebieg na dłuższych odcinkach, aby ułatwić prawidłowe wykonanie robót.

Jaka jest maksymalna odległość między punktami wyznaczanymi na trasie kanalizacyjnej?

Maksymalna odległość wynosi 50 m. Dotyczy to wyznaczania punktów głównych i pośrednich na trasie kanalizacyjnej.

Dlaczego na długim prostym odcinku kanalizacji wyznacza się punkty pośrednie?

Aby wykonawca mógł dokładnie utrzymać oś przewodu i uniknąć odchyleń od projektowanej trasy.

Jakie dokumenty mogą być wykorzystywane podczas tyczenia trasy kanalizacyjnej?

Wykorzystuje się m.in. projekt zagospodarowania terenu, dane współrzędnych punktów, szkic tyczenia oraz wyniki geodezyjnego opracowania projektu.

Co powinien zrobić geodeta, jeśli projektowany prosty odcinek kanalizacji ma długość większą niż 50 m?

Powinien wyznaczyć dodatkowe punkty pośrednie tak, aby odległość między kolejnymi punktami nie przekraczała 50 m.

Dlaczego przewody podziemne mierzy się przed ich zakryciem?

Ponieważ po zasypaniu wykopu przewód nie jest widoczny, co utrudnia lub uniemożliwia dokładne określenie jego przebiegu. Pomiar przed zakryciem zapewnia wiarygodne dane do dokumentacji geodezyjnej.

Czym jest geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza?

To pomiar wykonanych obiektów budowlanych w celu ustalenia ich rzeczywistego położenia i naniesienia ich do dokumentacji geodezyjnej oraz odpowiednich baz danych.

Jakie elementy przewodu podziemnego powinny być objęte pomiarem powykonawczym?

Mierzy się przebieg przewodu, punkty załamań, przyłącza, armaturę, studnie, komory oraz inne elementy charakterystyczne sieci.

Czy pomiar po zasypaniu wykopu jest prawidłowy dla przewodów podziemnych?

Nie. Pomiar po zasypaniu wykopu jest zbyt późny, ponieważ przewód jest już zakryty i nie można bezpośrednio określić jego dokładnego położenia.

Do czego wykorzystuje się wyniki pomiaru powykonawczego przewodów podziemnych?

Wyniki służą do sporządzenia dokumentacji powykonawczej, aktualizacji mapy zasadniczej oraz baz danych dotyczących sieci uzbrojenia terenu.

Jak odróżnić pomiar powykonawczy przewodów podziemnych od pomiaru obiektów naziemnych?

Obiekty naziemne można mierzyć po zakończeniu robót, ponieważ pozostają widoczne. Przewody podziemne trzeba zmierzyć przed zasypaniem, gdy są jeszcze dostępne w wykopie.

Co oznacza nachylenie niwelety równe 2%?

Oznacza zmianę wysokości o 2 m na każde 100 m długości trasy. Przy nachyleniu dodatnim wysokość rośnie, a przy ujemnym maleje.

Czym jest pierwszy punkt hektometrowy na trasie?

Pierwszy punkt hektometrowy to punkt położony 100 m od początku trasy. W kilometrażu może być oznaczany jako 0+100.

Jak obliczyć zmianę wysokości przy znanym nachyleniu i odległości?

Należy pomnożyć nachylenie procentowe przez odległość w metrach i podzielić przez 100. Wynik jest zmianą wysokości w metrach.

Dlaczego przy nachyleniu 2% na odcinku 100 m wysokość zmienia się o 2 m?

Procent oznacza liczbę jednostek zmiany na 100 jednostek długości. Dlatego 2% to 2 m różnicy wysokości na 100 m odległości poziomej.

Kiedy do wysokości początkowej dodaje się różnicę wysokości, a kiedy ją odejmuje?

Różnicę wysokości dodaje się, gdy niweleta wznosi się w kierunku narastania kilometrażu. Odejmuje się ją, gdy niweleta opada.

Jak wygląda obliczenie wysokości punktu odległego o 200 m przy nachyleniu 2%?

Zmiana wysokości wynosi 2% z 200 m, czyli 4 m. Jeśli wysokość początkowa to 58,30 m i niweleta wznosi się, wysokość punktu wyniesie 62,30 m.

Jakim kolorem oznacza się część projektowaną na szkicu tyczenia?

Część projektowaną na szkicu tyczenia oznacza się kolorem czerwonym. Jest to ważne rozróżnienie między elementami istniejącymi a projektowanymi.

Do czego służy szkic tyczenia w pracach geodezyjnych?

Szkic tyczenia służy do przedstawienia danych potrzebnych do wyniesienia projektu w teren. Zawiera m.in. punkty tyczone, miary, osnowę i elementy projektowane.

Dlaczego na szkicu tyczenia stosuje się różne kolory?

Kolory ułatwiają szybkie odróżnienie elementów istniejących, projektowanych i pomiarowych. Zmniejsza to ryzyko pomyłek podczas tyczenia w terenie.

Jakie elementy mogą być przedstawione na szkicu tyczenia?

Na szkicu tyczenia przedstawia się m.in. punkty osnowy, punkty projektowane, linie pomiarowe, odległości, kąty oraz opisy umożliwiające odtworzenie położenia obiektu w terenie.

Czym różni się szkic tyczenia od szkicu dokumentacyjnego?

Szkic tyczenia służy do wyniesienia projektu w teren, natomiast szkic dokumentacyjny opisuje wyniki wykonanych pomiarów lub czynności geodezyjnych. Mają więc różny cel i zakres informacji.

Co dokumentuje geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza przyłącza gazowego?

Dokumentuje rzeczywiste położenie wykonanego przyłącza w terenie oraz jego podstawowe parametry techniczne, np. średnicę rury. Dane te służą do aktualizacji mapy zasadniczej i baz uzbrojenia terenu.

Dlaczego na szkicu inwentaryzacyjnym podaje się średnicę rury?

Średnica pozwala jednoznacznie opisać przewód i odróżnić go od innych elementów sieci. Jest ważna dla eksploatacji, projektowania i aktualizacji danych geodezyjnych.

Czy szkic geodezyjny przyłącza gazowego powinien zawierać schemat instalacji wewnętrznej budynku?

Nie. Szkic geodezyjny dotyczy przede wszystkim położenia zewnętrznego przyłącza i jego parametrów, a nie szczegółowego przebiegu instalacji wewnętrznej.

Jakie informacje oprócz średnicy mogą znaleźć się na szkicu z inwentaryzacji przewodu?

Mogą to być m.in. przebieg przewodu, punkty załamania, domiary, współrzędne, materiał rury, rzędne wysokościowe oraz oznaczenie rodzaju sieci.

Czym różni się szkic z inwentaryzacji powykonawczej od szkicu tyczenia?

Szkic tyczenia pokazuje dane potrzebne do wyznaczenia projektowanego obiektu w terenie. Szkic inwentaryzacyjny przedstawia natomiast obiekt już wykonany i pomierzony po zakończeniu robót.

Do czego wykorzystywane są wyniki inwentaryzacji powykonawczej przyłącza?

Służą do potwierdzenia zgodności wykonania z projektem, aktualizacji mapy zasadniczej oraz wprowadzenia danych do ewidencji sieci uzbrojenia terenu.

Dlaczego przy małym włazie kanalizacyjnym mierzy się środek, a nie krawędzie?

Ponieważ taki właz jest niewielkim szczegółem sytuacyjnym i na mapie zwykle przedstawia się go symbolem punktowym. Do jego lokalizacji wystarcza środek rzutu pokrywy.

Co oznacza środek rzutu pokrywy włazu?

Jest to punkt odpowiadający środkowi pokrywy przeniesionemu na płaszczyznę poziomą. To właśnie ten punkt określa położenie włazu na mapie.

Kiedy należałoby mierzyć krawędzie obiektu zamiast jego środka?

Krawędzie mierzy się wtedy, gdy obiekt ma być pokazany na mapie jako powierzchnia lub gdy jego kształt i wymiary są istotne dla opracowania.

Czy średnica jest właściwym elementem pomiaru dla kwadratowej pokrywy włazu?

Nie. Średnica dotyczy obiektów okrągłych. Dla kwadratowej pokrywy istotny jest środek rzutu, a nie średnica.

Jakimi metodami można pomierzyć położenie środka włazu?

Można zastosować np. metodę biegunową tachimetrem albo metodę ortogonalną, zależnie od osnowy, sprzętu i warunków terenowych.

Czy bok pokrywy o długości 0,40 m ma znaczenie dla wyboru sposobu pomiaru?

Tak, wskazuje, że obiekt jest mały. Dlatego nie odwzorowuje się szczegółowo jego krawędzi, tylko lokalizuje punkt centralny.