Pytania pomocnicze - BUD.19
Wykonywanie prac geodezyjnych związanych z katastrem i gospodarką nieruchomościami
Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 617.
Strona 3 z 10.
Czym są znaki kontrolowane w pomiarach geodezyjnych?
Są to oznaczenia umieszczone na badanych elementach obiektu. Służą do określania przemieszczeń tych elementów podczas kolejnych pomiarów.
Dlaczego znaki kontrolowane umieszcza się bezpośrednio na obiekcie?
Ponieważ mają odzwierciedlać rzeczywisty ruch badanego elementu konstrukcji. Jeśli element się przemieści, znak kontrolowany przemieści się razem z nim.
Jak określa się przemieszczenie znaku kontrolowanego?
Porównuje się wyniki pomiarów wykonanych w różnych terminach. Różnica położenia znaku wskazuje wartość i kierunek przemieszczenia.
Czym różnią się znaki kontrolowane od znaków odniesienia?
Znaki kontrolowane znajdują się na badanym obiekcie i mogą się przemieszczać. Znaki odniesienia powinny być stabilne i służą jako baza do porównania pomiarów.
W jakich obiektach stosuje się znaki kontrolowane?
Stosuje się je m.in. na budynkach, mostach, zaporach, ścianach oporowych, kominach, nasypach i innych obiektach wymagających kontroli przemieszczeń.
Po co wykonuje się cykliczne pomiary znaków kontrolowanych?
Cykliczne pomiary pozwalają ocenić, czy obiekt zachowuje stabilność. Umożliwiają też wykrycie niebezpiecznych zmian położenia konstrukcji.
Czym są punkty kontrolne w badaniu przemieszczeń zapory?
Są to trwale oznaczone punkty na obiekcie, których położenie jest okresowo mierzone. Na podstawie zmian ich współrzędnych określa się przemieszczenia konstrukcji.
Dlaczego punkty kontrolne zapory zakłada się na koronie zapory?
Korona zapory jest górną, reprezentatywną częścią konstrukcji, na której można obserwować poziome przesunięcia obiektu. Umożliwia też dogodny dostęp pomiarowy.
Czym różnią się punkty kontrolne od punktów odniesienia?
Punkty kontrolne znajdują się na badanym obiekcie i mogą się przemieszczać razem z nim. Punkty odniesienia powinny być stabilne i położone poza strefą wpływu odkształceń.
Jak określa się przemieszczenie poziome punktu?
Porównuje się współrzędne punktu z różnych epok pomiarowych. Różnice współrzędnych pokazują wielkość i kierunek przemieszczenia w płaszczyźnie poziomej.
Po co wykonuje się okresowe pomiary przemieszczeń zapory?
Służą do oceny stabilności i bezpieczeństwa budowli. Pozwalają wcześnie wykryć niepokojące zmiany położenia konstrukcji.
Jakie informacje powinny znaleźć się w dokumentacji pomiaru przemieszczeń?
Dokumentacja powinna zawierać lokalizację punktów, datę pomiaru, zastosowaną metodę, wyniki obserwacji, obliczone przemieszczenia oraz wnioski z porównania z poprzednimi pomiarami.
Czym jest skrajnia kolejowa?
Skrajnia kolejowa to przestrzeń wokół toru, która musi być wolna od przeszkód, aby pociąg mógł bezpiecznie przejechać.
Do czego służy ukres na torach kolejowych?
Ukres wskazuje granicę, do której pojazd kolejowy może stać na torze, aby nie utrudniać przejazdu po torze sąsiednim.
Gdzie najczęściej występuje ukres?
Ukres występuje głównie w rejonie rozjazdów oraz miejsc, gdzie tory zbliżają się do siebie lub rozchodzą.
Dlaczego skrajnia jest ważna przy pracach geodezyjnych na terenach kolejowych?
Geodeta musi uwzględniać wymagane odległości od osi toru, aby projektowane lub mierzone obiekty nie naruszały bezpiecznej przestrzeni ruchu kolejowego.
Z jakim rodzajem tras należy kojarzyć pojęcia skrajni i ukresu?
Pojęcia skrajni i ukresu należy kojarzyć z trasami kolejowymi.
Na czym polega metoda angielska tyczenia łuku kołowego?
Polega na wyznaczaniu kolejnych punktów łuku przez odkładanie długości cięciwy oraz kąta odchylenia od przedłużenia poprzedniej cięciwy.
Jak oblicza się kąt φ w metodzie angielskiej dla pierwszego punktu pośredniego?
Kąt φ jest równy połowie kąta środkowego danego fragmentu łuku, czyli φ = α / 2.
Dlaczego w podanym zadaniu kąt φ wynosi 5g00c00cc?
Ponieważ kąt środkowy fragmentu łuku wynosi 10g00c00cc, a w metodzie angielskiej odkłada się połowę tego kąta.
Co oznacza wartość d w metodzie angielskiej?
Wartość d oznacza długość cięciwy odkładanej od poprzedniego punktu łuku do kolejnego punktu. W zadaniu d = 20,00 m.
Czym jest cięciwa łuku kołowego?
Cięciwa to odcinek prostej łączący dwa punkty leżące na łuku kołowym.
Jak zapisuje się kąty w mierze gradowej?
Kąty zapisuje się w gradach, minutach gradowych i sekundach gradowych, np. 10g00c00cc. Pełny kąt ma 400g, a kąt prosty 100g.
Jaki błąd najczęściej występuje w tym typie zadania?
Najczęstszy błąd to przyjęcie kąta φ równego całemu kątowi środkowemu zamiast jego połowie albo błędne zmniejszenie długości cięciwy o połowę.
Jakim wzorem oblicza się długość stycznej łuku kołowego?
Długość stycznej oblicza się ze wzoru T = R · tg(α/2), gdzie R to promień łuku, a α to kąt zwrotu stycznych.
Dlaczego przy T = R otrzymuje się tg(α/2) = 1?
Po podstawieniu T = R do wzoru T = R · tg(α/2) można skrócić obie strony przez R. Zostaje równanie 1 = tg(α/2).
Jaki kąt ma tangens równy 1?
Tangens równy 1 ma kąt 45°, czyli 50g. W zadaniu dotyczy to połowy kąta zwrotu stycznych.
Jak przeliczyć 90° na grady?
Pełny kąt ma 360° albo 400g, więc 90° odpowiada jednej czwartej pełnego kąta. Jedna czwarta z 400g to 100g.
Czy kąt zwrotu stycznych jest równy kątowi środkowemu łuku kołowego?
Tak, w prostym łuku kołowym kąt zwrotu stycznych jest równy kątowi środkowemu opartemu na promieniach do początku i końca łuku.
Co oznacza zapis 100g,0000?
To zapis kąta w gradach z dokładnością do czterech miejsc po przecinku. Wartość 100g,0000 oznacza dokładnie kąt prosty.
Jak obliczyć różnicę odległości między kilometrażami 3,8 + 50 i 4,0 + 50?
Kilometraż 3,8 + 50 oznacza 3 km 850 m, a 4,0 + 50 oznacza 4 km 050 m. Różnica wynosi 200 m.
Co oznacza nachylenie niwelety równe -1%?
Nachylenie -1% oznacza spadek wysokości o 1 m na każde 100 m długości trasy. Znak minus informuje, że wysokość maleje wraz ze wzrostem kilometrażu.
Jak obliczyć zmianę wysokości na odcinku przy znanym spadku procentowym?
Zmianę wysokości oblicza się ze wzoru: ΔH = i · d, gdzie i to nachylenie w zapisie dziesiętnym, a d to odległość. Dla -1% i 200 m: ΔH = -0,01 · 200 = -2,00 m.
Dlaczego wysokość punktu końcowego wynosi 100,00 m?
Punkt końcowy jest oddalony o 200 m, a niweleta ma spadek -1%, więc wysokość zmniejsza się o 2,00 m. 102,00 m - 2,00 m = 100,00 m.
Jak uniknąć błędu przy zadaniach z kilometrażem trasy?
Najpierw należy zamienić oba kilometraże na metry od początku trasy, a dopiero potem obliczyć różnicę odległości. Nie wolno odejmować samych zapisów kilometrażowych bez interpretacji jednostek.
Jak zmieniłby się wynik, gdyby nachylenie niwelety wynosiło +1%?
Przy nachyleniu dodatnim wysokość rosłaby wraz z kilometrażem. Na odcinku 200 m wzrost wyniósłby 2,00 m, więc wysokość punktu końcowego byłaby równa 104,00 m.
Co oznacza pierwszy punkt hektometrowy na osi trasy?
Pierwszy punkt hektometrowy leży 100 m od punktu początkowego trasy, licząc w kierunku jej przebiegu.
Jak rozpoznać, wzdłuż której osi układu współrzędnych przebiega prosta trasa?
Porównuje się współrzędne początku i końca. Jeśli X jest stałe, a zmienia się Y, trasa przebiega równolegle do osi Y.
Dlaczego w tym zadaniu współrzędna X pierwszego punktu hektometrowego się nie zmienia?
Ponieważ współrzędna X punktu początkowego i końcowego jest taka sama, oś trasy jest pionowa w układzie współrzędnych, więc zmienia się tylko Y.
Jak obliczyć współrzędną Y punktu oddalonego o 100 m od początku trasy?
Jeśli trasa biegnie w kierunku rosnących wartości Y, do współrzędnej początkowej Y dodaje się 100 m: 212,00 + 100,00 = 312,00.
Co byłoby wynikiem, gdyby trasa przebiegała w kierunku malejących wartości Y?
Wtedy od współrzędnej początkowej Y należałoby odjąć 100 m. Dla Y = 212,00 pierwszy punkt hektometrowy miałby Y = 112,00.
Czym różni się punkt hektometrowy od punktu kilometrowego?
Punkty hektometrowe wyznacza się co 100 m, natomiast punkty kilometrowe co 1000 m od początku trasy.
Dlaczego obserwacje nadliczbowe pozwalają wykrywać błędy pomiarowe?
Ponieważ dają więcej danych niż minimum potrzebne do obliczenia wyniku. Dzięki temu można porównać niezależne wyniki i zauważyć niezgodności.
Czym różni się minimalna liczba obserwacji od obserwacji nadliczbowych?
Minimalna liczba obserwacji wystarcza tylko do wyznaczenia niewiadomych. Obserwacje nadliczbowe umożliwiają dodatkowo kontrolę i ocenę dokładności.
Jakie błędy można wykryć dzięki obserwacjom nadliczbowym?
Można wykryć m.in. błędy celowania, odczytu, wpisu danych, błędne ustawienie instrumentu lub nieprawidłowe położenie punktu osnowy.
Dlaczego sama dokładność instrumentu nie wystarcza do wskazania błędów lokalizacji punktów?
Dokładność instrumentu informuje tylko o możliwościach sprzętu. Nie pokazuje, czy konkretny punkt został prawidłowo wyznaczony lub czy nie uległ przesunięciu.
Jaką rolę pełni osnowa realizacyjna na budowie?
Osnowa realizacyjna stanowi geodezyjną podstawę tyczenia i kontroli położenia obiektów budowlanych. Od jej dokładności zależy poprawność dalszych prac.
Co może się stać, jeśli punkty osnowy realizacyjnej mają błędne położenie?
Błędy mogą zostać przeniesione na tyczone elementy budowli, np. osie, fundamenty lub sieci. Może to prowadzić do niezgodności z projektem.
Na czym polega kontrola położenia punktów osnowy?
Polega na wykonaniu niezależnych pomiarów sprawdzających i porównaniu ich z położeniem przyjętym wcześniej. Najlepiej, gdy pomiary tworzą układ z obserwacjami nadliczbowymi.
Na czym polega tyczenie obrysu budynku?
Polega na wyznaczeniu w terenie położenia punktów charakterystycznych projektowanego budynku, np. narożników lub osi konstrukcyjnych. Czynność wykonuje się na podstawie dokumentacji projektowej i danych geodezyjnych.
Z jaką dokładnością wytycza się punkty obrysu budynku?
Punkty obrysu budynku należy wytyczyć z dokładnością do centymetra. Odpowiada to dokładności około 0,01 m.
Dlaczego dokładność metra lub decymetra jest niewystarczająca przy tyczeniu budynku?
Tak duży błąd mógłby spowodować niezgodność położenia budynku z projektem i granicami działki. Przy obiektach budowlanych wymagana jest znacznie większa precyzja.
Jakie punkty budynku najczęściej wyznacza się podczas tyczenia?
Najczęściej wyznacza się narożniki budynku, punkty załamań obrysu oraz osie konstrukcyjne. W praktyce często stabilizuje się też punkty pomocnicze poza strefą robót ziemnych.
Czym jest szkic tyczenia?
Szkic tyczenia to dokument zawierający informacje o wytyczonych punktach, miarach, odniesieniach i sposobie odtworzenia położenia obiektu w terenie. Jest elementem dokumentacji geodezyjnej z tyczenia.
Czym różni się geodezyjne opracowanie projektu od tyczenia w terenie?
Geodezyjne opracowanie projektu polega na przygotowaniu danych liczbowych potrzebnych do wyznaczenia obiektu. Tyczenie to praktyczne przeniesienie tych danych na grunt.
Czym jest prześwit toru kolejowego?
Prześwit toru to odległość między dwiema szynami toru kolejowego. Mierzy się ją między wewnętrznymi krawędziami główek szyn.
Dlaczego prześwitu toru nie mierzy się na stopkach szyn?
Stopka szyny służy do oparcia i mocowania szyny do podkładu, a nie do prowadzenia koła. Dla ruchu kolejowego istotna jest geometria główek szyn.
Jaka część szyny jest najważniejsza przy pomiarze prześwitu toru?
Najważniejsza jest główka szyny, ponieważ to po niej toczy się koło pojazdu kolejowego. Pomiar wykonuje się po jej wewnętrznych krawędziach.
Ile wynosi szerokość toru normalnego?
Szerokość toru normalnego wynosi 1435 mm. Jest to standard stosowany na większości linii kolejowych w Polsce i Europie.
Czym różni się prześwit toru od skrajni kolejowej?
Prześwit toru dotyczy odległości między szynami. Skrajnia kolejowa określa natomiast przestrzeń, która musi pozostać wolna dla bezpiecznego przejazdu pojazdów kolejowych.
Dlaczego prawidłowy prześwit toru jest ważny dla bezpieczeństwa?
Nieprawidłowy prześwit może powodować złe prowadzenie kół po szynach. Może to zwiększać zużycie toru i pojazdów, a także stwarzać ryzyko wykolejenia.