Pytania pomocnicze - ELE.03
Wykonywanie robót związanych z montażem instalacji i urządzeń chłodniczych, klimatyzacyjnych oraz pomp ciepła
Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 648.
Strona 5 z 10.
Po czym można rozpoznać skraplacz wyparny na rysunku technicznym lub fotografii?
Najczęściej ma dużą obudowę, wentylator lub wylot powietrza u góry oraz wloty powietrza w dolnej części. Wewnątrz znajduje się wężownica zraszana wodą.
Na czym polega zasada działania skraplacza wyparnego?
Czynnik chłodniczy skrapla się w wężownicy, a ciepło odbierane jest przez powietrze i odparowanie wody rozpylanej na wymiennik. Parowanie wody znacząco zwiększa intensywność chłodzenia.
Czym skraplacz wyparny różni się od skraplacza chłodzonego powietrzem?
Skraplacz powietrzny oddaje ciepło tylko do przepływającego powietrza. Skraplacz wyparny wykorzystuje dodatkowo zraszanie wodą i efekt jej parowania.
Dlaczego w skraplaczu wyparnym potrzebny jest wentylator?
Wentylator wymusza przepływ powietrza przez urządzenie. Dzięki temu możliwe jest intensywne odparowanie wody i skuteczne odprowadzenie ciepła skraplania.
Jakie problemy eksploatacyjne mogą wystąpić w skraplaczu wyparnym?
Typowe problemy to osadzanie kamienia, korozja, zanieczyszczenie dysz zraszających, ubytki wody oraz pogorszenie higieny układu wodnego. Dlatego konieczna jest kontrola jakości wody i regularna konserwacja.
W jakich instalacjach najczęściej stosuje się skraplacze wyparne?
Stosuje się je głównie w większych instalacjach przemysłowych, gdzie trzeba odprowadzić dużą ilość ciepła. Przykładem są chłodnie składowe, zakłady spożywcze i instalacje amoniakalne.
Dlaczego przewód cieczowy w instalacji chłodniczej ma zwykle najmniejszą średnicę?
Ponieważ ciekły czynnik chłodniczy ma małą objętość właściwą. Do przetransportowania tej samej masy cieczy potrzeba mniejszego przekroju niż dla pary.
Czym różni się przewód ssawny od przewodu cieczowego?
Przewód ssawny prowadzi parę czynnika z parownika do sprężarki i zwykle ma dużą średnicę. Przewód cieczowy prowadzi ciekły czynnik do zaworu rozprężnego i ma mniejszą średnicę.
Dlaczego na dopływie do zaworu regulacyjnego występuje mała średnica rurociągu?
Na dopływie do zaworu regulacyjnego czynnik znajduje się najczęściej w stanie ciekłym pod wysokim ciśnieniem. Ciecz ma niewielką objętość, więc rurociąg może mieć małą średnicę.
Co dzieje się z czynnikiem chłodniczym za zaworem rozprężnym?
Za zaworem rozprężnym ciśnienie gwałtownie spada, a część ciekłego czynnika odparowuje. Powstaje mieszanina cieczy i pary o większej objętości niż sama ciecz.
Jak stan skupienia czynnika wpływa na dobór średnicy rury?
Para zajmuje znacznie większą objętość niż ciecz, dlatego przewody parowe muszą mieć większą średnicę. Przewody cieczowe mogą być mniejsze.
Jakie skutki może mieć zbyt mała średnica rurociągu chłodniczego?
Może powodować nadmierne spadki ciśnienia, spadek wydajności chłodniczej, hałas przepływu oraz nieprawidłową pracę zaworu rozprężnego lub sprężarki.
Dlaczego przewód na wypływie z parownika nie jest najmniejszy?
Na wypływie z parownika czynnik jest już parą lub parą przegrzaną. Ma dużą objętość właściwą, więc wymaga większej średnicy rurociągu.
Jaka jest nazwa chemiczna czynnika chłodniczego R290?
Czynnik R290 to propan, czyli węglowodór o wzorze chemicznym C₃H₈.
Dlaczego R290 zalicza się do naturalnych czynników chłodniczych?
R290 jest węglowodorem występującym naturalnie i ma bardzo niski wpływ na efekt cieplarniany oraz zerowy wpływ na niszczenie warstwy ozonowej.
Z jakim czynnikiem można pomylić R290 na egzaminie?
R290 można pomylić z R600a, czyli izobutanem. R290 to propan, a R600a to izobutan.
Jakie zagrożenie jest najważniejsze przy pracy z czynnikiem R290?
Najważniejszym zagrożeniem jest palność. R290 należy do klasy A3, dlatego trzeba unikać źródeł zapłonu i zapewnić odpowiednie warunki pracy.
Czym różni się R290 od R717?
R290 to propan, natomiast R717 to amoniak. Są to różne czynniki chłodnicze o innych właściwościach chemicznych i wymaganiach bezpieczeństwa.
W jakich urządzeniach stosuje się propan R290?
R290 stosuje się w wybranych urządzeniach chłodniczych, klimatyzacyjnych i pompach ciepła, szczególnie tam, gdzie konstrukcja jest przystosowana do czynników palnych.
Dlaczego R600a jest uznawany za czynnik łatwopalny?
R600a to izobutan, czyli węglowodór. Może tworzyć z powietrzem mieszaninę palną, dlatego wymaga szczególnych zasad bezpieczeństwa.
Czym różni się R600a od R134a pod względem palności?
R600a jest czynnikiem łatwopalnym klasy A3. R134a jest czynnikiem niepalnym w typowych warunkach pracy instalacji.
Co oznacza klasa bezpieczeństwa A3 czynnika chłodniczego?
Litera A oznacza niższą toksyczność, a cyfra 3 oznacza wysoką palność. Do klasy A3 należą m.in. R600a i R290.
Jakie środki ostrożności należy zachować przy pracy z R600a?
Należy zapewnić wentylację, unikać otwartego ognia i iskrzenia oraz używać narzędzi dopuszczonych do pracy z czynnikami palnymi.
Czy R744 jest czynnikiem łatwopalnym?
Nie. R744 to dwutlenek węgla, który jest czynnikiem niepalnym, ale pracuje przy wysokich ciśnieniach.
Gdzie najczęściej stosuje się czynnik R600a?
R600a stosuje się głównie w małych urządzeniach chłodniczych, zwłaszcza w chłodziarkach i zamrażarkach domowych.
Dlaczego przed lutowaniem instalacji z R600a trzeba usunąć czynnik?
Podczas lutowania występuje wysoka temperatura i źródło zapłonu. Pozostawienie łatwopalnego czynnika w instalacji mogłoby spowodować pożar lub wybuch.
Jak rozpoznać na schemacie zaciski przeznaczone do podłączenia sprężarki?
Należy odszukać symbol sprężarki lub opis wyjścia sterującego sprężarką i sprawdzić numery zacisków przypisane do tego symbolu. W pokazanym schemacie są to zaciski 14 i 15.
Czym różni się wejście sterownika od wyjścia sterownika?
Wejście odbiera sygnał, np. z czujnika temperatury, czujnika drzwiowego lub zabezpieczenia. Wyjście steruje urządzeniem wykonawczym, np. sprężarką, wentylatorem albo grzałką.
Dlaczego sprężarka często jest załączana przez stycznik, a nie bezpośrednio przez sterownik?
Silnik sprężarki pobiera stosunkowo duży prąd, szczególnie podczas rozruchu. Stycznik odciąża styki sterownika i umożliwia bezpieczne załączanie obwodu mocy.
Jaką funkcję pełni wejście zabezpieczenia sprężarki w sterowniku?
Wejście zabezpieczenia informuje sterownik o stanie obwodu ochronnego sprężarki, np. presostatu, zabezpieczenia termicznego lub przeciążeniowego. W razie zadziałania zabezpieczenia sterownik może zablokować pracę sprężarki.
Co oznacza wspólny zacisk przy czujnikach lub wejściach sterownika?
Zacisk wspólny jest punktem odniesienia dla kilku wejść lub czujników. Do niego podłącza się jeden z przewodów elementów współpracujących ze sterownikiem.
Dlaczego przed podłączeniem przewodów trzeba sprawdzić dokumentację sterownika?
Różne sterowniki mogą mieć inne rozmieszczenie zacisków i inną obciążalność wyjść. Podłączenie przewodu do niewłaściwego zacisku może spowodować uszkodzenie urządzenia lub nieprawidłową pracę instalacji.
Jaką funkcję pełni odwadniacz w instalacji chłodniczej?
Odwadniacz usuwa wilgoć i drobne zanieczyszczenia z czynnika chłodniczego. Chroni zawór rozprężny, sprężarkę i inne elementy układu przed awarią.
Dlaczego odwadniacz montuje się na rurociągu cieczowym?
Na rurociągu cieczowym czynnik płynie w postaci cieczy do zaworu rozprężnego. To najlepsze miejsce do zatrzymania wilgoci i zanieczyszczeń przed elementem dławiącym.
Dlaczego odwadniacz powinien znajdować się przed termostatycznym zaworem rozprężnym?
TZR ma małe kanały przepływowe i może zostać zablokowany przez lód lub zabrudzenia. Odwadniacz ogranicza to ryzyko.
Co może spowodować wilgoć w układzie chłodniczym?
Wilgoć może zamarzać w zaworze rozprężnym, powodować korozję oraz pogarszać właściwości oleju i czynnika chłodniczego. W efekcie układ może tracić wydajność lub ulec awarii.
Po czym rozpoznać poprawny kierunek montażu odwadniacza?
Na obudowie odwadniacza znajduje się zwykle strzałka kierunku przepływu. Element należy zamontować tak, aby strzałka była zgodna z rzeczywistym kierunkiem przepływu czynnika.
Kiedy należy wymienić filtr-odwadniacz?
Wymienia się go po otwarciu układu, po naprawie związanej z wymianą elementów, po awarii sprężarki oraz gdy istnieje podejrzenie zawilgocenia lub zanieczyszczenia instalacji.
Dlaczego w zadaniu poprawnym miejscem montażu jest punkt 1?
Punkt 1 znajduje się na przewodzie cieczowym za zbiornikiem cieczy i przed zaworami rozprężnymi. Jest to właściwe miejsce montażu odwadniacza w typowym układzie chłodniczym.
Jaką funkcję pełni płyta zaworowa w sprężarce tłokowej?
Płyta zaworowa rozdziela przestrzeń cylindra od kanałów ssawnych i tłocznych. Znajdują się w niej zawory sterujące przepływem czynnika podczas ssania i sprężania.
Na jakiej zasadzie otwierają się zawory w sprężarce tłokowej?
Zawory otwierają się samoczynnie pod wpływem różnicy ciśnień. Nie są zwykle sterowane mechanicznie, lecz reagują na ciśnienie w cylindrze oraz w kanałach ssawnym i tłocznym.
Po czym rozpoznać zawory listwowe na płycie zaworowej?
Zawory listwowe mają postać podłużnych, płaskich pasków metalu zamocowanych nad otworami przepływowymi. Ich kształt przypomina listwę, a nie pierścień, grzybek ani pojedynczy języczek.
Czym różnią się zawory listwowe od języczkowych?
Zawór języczkowy ma zwykle postać pojedynczego sprężystego języczka przykrywającego otwór. Zawór listwowy jest dłuższą listwą, często obsługującą kilka otworów przepływowych.
Co może się stać przy uszkodzeniu zaworów w sprężarce tłokowej?
Uszkodzone zawory mogą powodować cofanie się czynnika, spadek wydajności sprężarki, wzrost temperatury tłoczenia i nieprawidłowe ciśnienia pracy układu chłodniczego.
Dlaczego szczelność zaworów sprężarki jest ważna?
Szczelne zawory zapewniają jednokierunkowy przepływ czynnika przez sprężarkę. Nieszczelność zmniejsza skuteczność sprężania i pogarsza parametry pracy całego urządzenia.
Na czym polega zjawisko fluidyzacji w tunelu chłodniczym?
Fluidyzacja polega na unoszeniu lub intensywnym przemieszczaniu drobnych cząstek produktu przez strumień powietrza. Dzięki temu produkt jest równomiernie chłodzony i nie skleja się.
Dlaczego w tunelach fluidyzacyjnych stosuje się zimne powietrze?
Zimne powietrze odbiera ciepło od produktu i jednocześnie zapewnia ruch drobnych cząstek. Jest więc zarówno medium chłodzącym, jak i czynnikiem powodującym fluidyzację.
Jakie produkty najczęściej chłodzi się lub zamraża w tunelach fluidyzacyjnych?
Najczęściej są to drobne produkty sypkie lub kawałkowane, np. groszek, kukurydza, owoce jagodowe, warzywa, frytki czy owoce morza.
Czym tunel fluidyzacyjny różni się od zwykłego tunelu chłodniczego?
W tunelu fluidyzacyjnym strumień powietrza jest tak intensywny, że rozdziela i porusza drobne elementy produktu. W zwykłym tunelu produkt zwykle przesuwa się na taśmie bez efektu unoszenia.
Jaką rolę pełni parownik w układzie z tunelem fluidyzacyjnym?
Parownik schładza powietrze krążące w tunelu. Następnie wentylatory kierują to zimne powietrze na produkt.
Dlaczego solanka nie jest poprawną odpowiedzią w tym pytaniu?
Solanka może być pośrednim nośnikiem chłodu w instalacjach chłodniczych, ale w tunelu fluidyzacyjnym produkt jest bezpośrednio chłodzony strumieniem zimnego powietrza.
Co oznacza zamrażanie IQF?
IQF oznacza indywidualne szybkie zamrażanie pojedynczych sztuk produktu. Dzięki temu produkt pozostaje sypki i łatwy do porcjowania.
Jak odczytać z tabeli ciśnienie nasycenia dla danego czynnika chłodniczego?
Najpierw wybiera się wiersz z wymaganą temperaturą, następnie kolumnę odpowiedniego czynnika chłodniczego. Wartość na przecięciu wiersza i kolumny jest szukanym ciśnieniem.
Dlaczego dla tej samej temperatury różne czynniki chłodnicze mają różne ciśnienia nasycenia?
Każdy czynnik ma inne właściwości termodynamiczne. Dlatego np. R404A przy 0°C ma inne ciśnienie nasycenia niż R134a lub R123.
Co oznacza temperatura parowania w parowniku?
Jest to temperatura, przy której czynnik chłodniczy odparowuje w parowniku, odbierając ciepło z chłodzonego medium lub przestrzeni.
Dlaczego presostat minimalny nastawia się według ciśnienia, a nie bezpośrednio według temperatury?
Presostat mierzy ciśnienie, nie temperaturę. Temperaturę parowania przelicza się na odpowiadające jej ciśnienie nasycenia dla danego czynnika.
Jaką wartość należy przyjąć dla R404A przy temperaturze parowania 0°C z podanej tabeli?
Dla temperatury 0°C i czynnika R404A z tabeli odczytuje się ciśnienie 0,61 MPa.
Co może się stać, jeśli presostat minimalny zostanie nastawiony na zbyt niskie ciśnienie?
Urządzenie może pracować przy zbyt niskim ciśnieniu ssania, co może świadczyć o niedoborze czynnika, oblodzeniu parownika lub złych warunkach pracy i prowadzić do uszkodzeń.
Jaka jest różnica między ciśnieniem wyłączenia a ciśnieniem załączenia presostatu?
Ciśnienie wyłączenia to wartość, przy której presostat zatrzymuje urządzenie. Ciśnienie załączenia to wartość, przy której urządzenie może ponownie rozpocząć pracę.
Jak oblicza się współczynnik wydajności chłodniczej EER?
EER oblicza się jako stosunek mocy chłodniczej do mocy pobieranej przez sprężarkę lub urządzenie: EER = Q0 / P. W tym zadaniu: 12 kW / 4 kW = 3.
Co oznacza wartość EER równa 3?
Oznacza, że urządzenie dostarcza 3 kW mocy chłodniczej na każdy 1 kW mocy pobranej przez sprężarkę. Im większy EER, tym urządzenie jest bardziej efektywne energetycznie.
Dlaczego współczynnik EER nie ma jednostki?
EER jest ilorazem dwóch mocy wyrażonych w tych samych jednostkach, np. kW/kW. Jednostki się skracają, dlatego wynik jest bezwymiarowy.
Czym różni się moc chłodnicza od mocy sprężarki?
Moc chłodnicza określa ilość ciepła odbieranego z chłodzonego pomieszczenia lub medium. Moc sprężarki to energia elektryczna lub mechaniczna potrzebna do pracy sprężarki.
Jak zmieni się EER, gdy moc chłodnicza wzrośnie przy tej samej mocy sprężarki?
EER wzrośnie, ponieważ w liczniku wzoru znajduje się moc chłodnicza. Większa moc chłodnicza przy tym samym poborze mocy oznacza lepszą efektywność.
Jak zmieni się EER, gdy moc sprężarki wzrośnie przy tej samej mocy chłodniczej?
EER zmaleje, ponieważ większa moc sprężarki znajduje się w mianowniku wzoru. Oznacza to gorszą efektywność energetyczną urządzenia.