Pytania pomocnicze - GIW.06

Najczęściej po stożkowatym kształcie, centralnym kraterze oraz promienistym układzie dolin i żlebów na zboczach. Często wyróżnia się też barwą od otaczającego terenu.

Wulkan jest formą terenu, zwykle stożkiem lub masywem z kraterem. Huragan to układ chmur o spiralnej budowie, często z widocznym „okiem” w centrum.

Jasny szczyt może wynikać z obecności śniegu, lodu, jasnych popiołów wulkanicznych lub silnego odbicia światła od odsłoniętych skał.

Podczas erupcji wydostają się lawa, gazy wulkaniczne oraz materiały piroklastyczne, takie jak popiół, lapille i bomby wulkaniczne.

Najczęściej występują na granicach płyt litosfery, zwłaszcza w strefach subdukcji i ryftów. Mogą też powstawać nad plamami gorąca, np. na Hawajach.

Stratowulkan ma strome zbocza i jest zbudowany z warstw lawy oraz materiałów piroklastycznych. Wulkan tarczowy jest szeroki, niski i powstaje głównie z płynnej lawy bazaltowej.

Koncesja to decyzja administracyjna zezwalająca na prowadzenie określonej działalności, np. poszukiwanie lub rozpoznawanie złóż kopalin. Określa zakres, obszar i warunki prowadzenia prac.

Właściwym organem jest Minister Środowiska. To odpowiedź wymagana w tym pytaniu egzaminacyjnym.

Gaz ziemny jest kopaliną o dużym znaczeniu gospodarczym i strategicznym. Dlatego decyzje koncesyjne w tym zakresie należą do organu centralnego, a nie do administracji lokalnej.

Poszukiwanie służy ustaleniu, czy złoże występuje. Rozpoznawanie polega na dokładniejszym określeniu jego budowy, zasobów, jakości kopaliny i warunków geologicznych.

To złoże, w którym gaz jest uwięziony w skałach o małej przepuszczalności lub nietypowych warunkach występowania. Jego rozpoznanie i eksploatacja są trudniejsze niż w przypadku złóż konwencjonalnych.

Mogą to być badania geofizyczne, wiercenia poszukiwawcze, pobór próbek, profilowanie otworów oraz analiza rdzeni i zwiercin. Zakres prac musi być zgodny z koncesją i projektem robót geologicznych.

Podstawowe zasady określa Prawo geologiczne i górnicze. Reguluje ono m.in. koncesje, roboty geologiczne, dokumentowanie złóż i obowiązki przedsiębiorcy.

Żwiry mają większe ziarna i większe przestrzenie międzyziarnowe. Dzięki temu woda może przepływać przez nie znacznie łatwiej niż przez grunty drobnoziarniste.

Im grubsze ziarna i większe pory, tym większy współczynnik przepuszczalności. Drobne frakcje, zwłaszcza ilaste, silnie ograniczają przepływ wody.

Słabo przepuszczalne są głównie grunty spoiste, takie jak gliny i iły. Ich drobne cząstki tworzą bardzo małe pory, przez które woda przepływa wolno.

Pozwala ocenić, jak łatwo woda podziemna przemieszcza się przez warstwę gruntu lub skały. Jest ważny przy ocenie zasobów wodnych, projektowaniu studni i odwodnień.

Iły mają bardzo małe cząstki i słabo połączone pory, dlatego przepuszczają wodę bardzo wolno. Mogą ograniczać migrację wód podziemnych i zanieczyszczeń.

Grunty przepuszczalne, jak żwiry i piaski, szybko przyjmują i przewodzą wodę. Grunty słabo przepuszczalne, jak gliny i iły, zatrzymują wodę lub znacznie spowalniają jej przepływ.

Najbardziej stromy stok występuje tam, gdzie poziomice są położone najbliżej siebie. Mała odległość między poziomicami oznacza dużą zmianę wysokości na krótkim odcinku.

Duże odstępy między poziomicami oznaczają łagodny stok. Wysokość zmienia się wtedy powoli na większej odległości.

Przy odcinku A poziomice są najbardziej zagęszczone. Oznacza to największe nachylenie terenu spośród oznaczonych fragmentów.

Cięcie poziomicowe informuje, jaka jest różnica wysokości między sąsiednimi poziomicami. Przy stałym cięciu o stromiźnie decyduje głównie odległość poziomic na mapie.

Nie. O stromiźnie decyduje stosunek różnicy wysokości do odległości poziomej, a więc przede wszystkim zagęszczenie poziomic.

Poziomice byłyby szeroko rozstawione i przebiegałyby w większych odstępach. Taki układ oznacza niewielkie nachylenie terenu.

Wilgoć powoduje sklejanie ziaren i może fałszować masę poszczególnych frakcji. Sucha próbka przesiewa się równomierniej i daje dokładniejszy wynik.

Próbkę suszy się w temperaturze 105°C ÷ 110°C. Jest to standardowy zakres stosowany przed oznaczaniem składu ziarnowego metodą sitową.

Cząstki mogą się sklejać, drobne ziarna mogą pozostawać na większych, a wynik masy frakcji będzie niedokładny. Może to prowadzić do błędnej krzywej uziarnienia.

Analiza granulometryczna to ogólne określenie metod oznaczania składu ziarnowego. Analiza sitowa jest jedną z tych metod i polega na rozdzielaniu ziaren na sitach o określonych wymiarach oczek.

Zakres 105–110°C jest zakresem standardowym. Wyższa temperatura może być niepotrzebna i w niektórych przypadkach prowadzić do zmian właściwości próbki.