Pytania pomocnicze - GIW.09

Nie rzadziej niż co pół roku. Jest to minimalna wymagana częstotliwość przekazywania takich informacji.

W kopalni zagrożenia mogą rozwijać się szybko, a warunki widoczności i orientacji mogą być ograniczone. Pracownik musi znać drogę ucieczki przed wystąpieniem zagrożenia.

Ewakuacja może być konieczna m.in. przy pożarze, zadymieniu, awarii wentylacji, tąpnięciu, zawałach, wypływie gazów lub innych stanach zagrożenia.

Powinien znać podstawową i zapasową drogę ewakuacji, oznakowanie, sposób postępowania po alarmie oraz miejsca zbiórki lub rejony bezpieczne.

Nie. Oprócz okresowego informowania co pół roku należy przekazać informacje także po zmianach w układzie wyrobisk, organizacji pracy lub warunkach bezpieczeństwa.

Mylenie okresu półrocznego z rocznym lub kwartalnym. Dla pracowników działów górniczych poprawny termin to co pół roku.

Jest to zagrożenie wynikające z obecności i wydzielania się metanu do wyrobisk górniczych. Metan może tworzyć z powietrzem mieszaninę wybuchową.

Wyróżnia się 4 kategorie zagrożenia metanowego: I, II, III i IV. Wyższa kategoria oznacza większe zagrożenie.

Zależy głównie od metanonośności złoża lub jego części, czyli ilości metanu zawartego w kopalinie lub górotworze. Uwzględnia się też wyniki badań i warunki geologiczno-górnicze.

Metan jest gazem palnym, a w odpowiednim stężeniu z powietrzem tworzy mieszaninę wybuchową. Dlatego konieczna jest stała kontrola jego stężenia i skuteczna wentylacja.

Wpływa na wymagania dotyczące wentylacji, pomiarów metanu, zabezpieczeń metanometrycznych oraz stosowania urządzeń przeciwwybuchowych. Im wyższa kategoria, tym ostrzejsze wymagania bezpieczeństwa.

Pomiary wykonują osoby uprawnione, m.in. metaniarze oraz pracownicy dozoru zgodnie z przepisami i instrukcjami zakładowymi. Wyniki pomiarów są podstawą oceny bezpieczeństwa pracy.

Lutniociąg służy do przewietrzania przodka, czyli doprowadzania świeżego powietrza lub odprowadzania powietrza zużytego. Jest szczególnie potrzebny w ślepych wyrobiskach korytarzowych.

Maksymalna odległość wynosi 10 m. Jest to wartość, którą należy zapamiętać do egzaminu.

Zbyt duża odległość pogarsza przewietrzanie przodka. Może to prowadzić do zalegania gazów, pyłów, dymów postrzałowych i pogorszenia warunków pracy.

W wentylacji tłoczącej powietrze jest wtłaczane lutniociągiem do przodka. W wentylacji ssącej powietrze z przodka jest odsysane przez lutniociąg.

Lutniociągi stosuje się głównie w wyrobiskach korytarzowych drążonych w ślepym przodku. Tam naturalny przepływ powietrza z sieci wentylacyjnej nie wystarcza do prawidłowego przewietrzania miejsca pracy.

Obszar niemetanowy to taki, w którym nie występuje zagrożenie metanowe wymagające stosowania przepisów dla pól metanowych. Warunki przewietrzania są tam mniej rygorystyczne niż w rejonach metanowych.

Metan tworzy z powietrzem mieszaniny wybuchowe. Jego nagromadzenie w wyrobisku może doprowadzić do wybuchu, zwłaszcza przy obecności źródła zapłonu.

Otwory drenażowe wykonuje się w celu odprowadzenia metanu z górotworu lub pokładów węgla. Zmniejsza to zagrożenie metanowe w rejonie prowadzonych robót.

Otwory badawcze służą głównie do rozpoznania warunków geologicznych i gazowych. Otwory drenażowe mają za zadanie odprowadzać metan i ograniczać jego dopływ do wyrobisk.

Wiercenie może naruszyć strefy zawierające metan i spowodować jego nagły wypływ. Metanomierz alarmujący szybko ostrzega o niebezpiecznym wzroście stężenia gazu.

Oznaczają wysokie lub bardzo wysokie zagrożenie wydzielaniem metanu. W takich obszarach obowiązują zaostrzone wymagania dotyczące kontroli atmosfery kopalnianej i zabezpieczeń.

Nie. Przenośny metanomierz jest dodatkowym środkiem kontroli i ostrzegania, używanym bezpośrednio przy pracownikach lub miejscu wykonywania robót.

Należy przerwać pracę, wycofać ludzi z zagrożonego miejsca zgodnie z instrukcją i powiadomić odpowiednie osoby dozoru. Dalsze działania zależą od procedur obowiązujących w zakładzie górniczym.

Cykliczność oznacza, że określony zestaw czynności powtarza się regularnie w kolejnych cyklach roboczych, np. wiercenie, strzelanie, przewietrzanie, ładowanie urobku i obudowa.

Kolejność wynika z technologii prowadzenia robót oraz zasad bezpieczeństwa. Niektórych czynności nie można wykonać przed zakończeniem poprzednich, np. ładowania urobku przed odstrzałem i przewietrzeniem.

Należy zwrócić uwagę na określenia: „cyklicznie”, „w ustalonej kolejności”, „kolejno” lub „jedna czynność po drugiej”. To wskazuje na metodę cykliczno-szeregową.

W metodzie cykliczno-szeregowej czynności wykonuje się kolejno. W metodzie cykliczno-równoległej część operacji może być prowadzona jednocześnie, jeśli pozwalają na to warunki techniczne i bezpieczeństwo.

Typowy cykl może obejmować wiercenie otworów, załadunek materiału wybuchowego, odstrzał, przewietrzanie, kontrolę i obrywkę, ładowanie urobku oraz wykonanie obudowy.

Jej zaletą jest prosta organizacja pracy i łatwa kontrola kolejnych etapów robót. Ułatwia to nadzór nad bezpieczeństwem i prawidłowym przebiegiem cyklu.

Nie może przekraczać 0,0026% objętości powietrza. Jest to wartość odpowiadająca 26 ppm.

1% objętościowy odpowiada 10 000 ppm. Dlatego 0,0026% × 10 000 = 26 ppm.

Tlenek węgla jest bezbarwny, bezwonny i silnie toksyczny. Wiąże się z hemoglobiną, ograniczając transport tlenu w organizmie.

CO może powstawać podczas pożarów podziemnych, samozagrzewania węgla, robót strzałowych oraz pracy silników spalinowych. Jego obecność często wskazuje na zagrożenie pożarowe.

Podstawowym sposobem jest skuteczna wentylacja, czyli doprowadzanie odpowiedniej ilości świeżego powietrza i usuwanie powietrza zanieczyszczonego.

Należy powiadomić osoby dozoru, wycofać ludzi z zagrożonego rejonu, ustalić źródło CO i podjąć działania wentylacyjne lub ratownicze zgodnie z procedurami zakładu.

Tlenek węgla jest gazem silnie trującym już przy małych stężeniach. Dwutlenek węgla działa głównie dusząco, wypierając tlen z powietrza.

Urządzenia elektryczne mogą być źródłem iskry lub nagrzania elementów. Przy podwyższonym stężeniu metanu zwiększa to ryzyko zapłonu i wybuchu mieszaniny metanowo-powietrznej.

Nie, dolna granica wybuchowości metanu wynosi około 5%. Próg 2% jest jednak poziomem alarmowym wymagającym działań zapobiegawczych, zanim powstanie mieszanina wybuchowa.

Należy postępować zgodnie z instrukcjami ruchu zakładu: wyłączyć zagrożone urządzenia elektryczne, powiadomić osoby dozoru, ograniczyć możliwość zapłonu oraz zapewnić przewietrzanie wyrobiska.

Kontrolę prowadzą osoby uprawnione, m.in. metaniarze oraz pracownicy wyposażeni w metanomierze. Stały nadzór może być też realizowany przez systemy metanometrii automatycznej.

Stosuje się metanomierze przenośne, czujniki metanometryczne systemów stacjonarnych oraz urządzenia alarmujące. Ich zadaniem jest szybkie wykrycie wzrostu stężenia metanu.

Pytanie dotyczy konkretnego progu przekroczenia 2% metanu, dla którego wymaganym natychmiastowym działaniem jest wyłączenie sieci elektrycznej. Wycofanie ludzi może być konieczne przy dalszym wzroście zagrożenia lub zgodnie z instrukcją.

Wentylacja rozcieńcza metan i odprowadza go z wyrobisk. Niewłaściwy przepływ powietrza sprzyja gromadzeniu się metanu i powstawaniu stref zagrożenia.

Suchy i lotny pył może unosić się w powietrzu, tworząc mieszaninę pyłowo-powietrzną zdolną do wybuchu. Szczególnie groźny jest pył węglowy.

W przypadku pyłu suchego i lotnego w polach niemetanowych wymagana zawartość części stałych niepalnych wynosi co najmniej 70%.

Są to składniki mineralne, które nie ulegają spalaniu, np. pył kamienny. Ich obecność zmniejsza palność i wybuchowość pyłu kopalnianego.

Opylanie zwiększa udział substancji niepalnych w pyle kopalnianym. Dzięki temu ogranicza możliwość zapłonu i przenoszenia wybuchu pyłu węglowego.

Zagrożenie pyłem węglowym wynika z możliwości wybuchu unoszącego się pyłu, a zagrożenie metanowe z obecności palnego gazu metanu. Oba zagrożenia mogą się wzajemnie potęgować.

Wymagania dotyczące zabezpieczeń przeciwwybuchowych zależą od rodzaju pola. W tym pytaniu dla pola niemetanowego prawidłową wartością jest 70% części stałych niepalnych.

Służy do odprowadzania metanu ujmowanego w systemie odmetanowania. Jest elementem profilaktyki metanowej i ogranicza ilość metanu przedostającego się do powietrza kopalnianego.

Szyb wdechowy doprowadza świeże powietrze do kopalni. Nieszczelność rurociągu mogłaby zanieczyścić ten prąd powietrza metanem i zwiększyć zagrożenie wybuchem.

Szyb wdechowy doprowadza świeże powietrze do wyrobisk. Szyb wydechowy odprowadza z kopalni powietrze zużyte.

Metan jest gazem palnym i wybuchowym. Po zmieszaniu z powietrzem w odpowiednim stężeniu może stworzyć atmosferę wybuchową.

Odmetanowanie polega na ujmowaniu i odprowadzaniu metanu z górotworu lub zrobów. Ma na celu zmniejszenie zagrożenia metanowego w wyrobiskach.

Wentylacja rozprowadza powietrze po kopalni, dlatego uwolnienie metanu w niekorzystnym miejscu może szybko objąć większy rejon. Szczególnie niebezpieczne jest skażenie prądu świeżego powietrza.

Służą do ochrony dróg oddechowych przed cząstkami stałymi i ciekłymi zawieszonymi w powietrzu, np. pyłami, dymami, aerozolami i mgłami.

Sprzęt filtrujący oczyszcza powietrze z zanieczyszczeń, ale nie dostarcza tlenu. Sprzęt izolujący odcina użytkownika od atmosfery otoczenia i zapewnia własne źródło tlenu lub powietrza.

Aparaty ucieczkowe stosuje się głównie do ewakuacji z atmosfery niebezpiecznej, np. zadymionej, toksycznej lub ubogiej w tlen. Do ochrony przed pyłami i aerozolami wystarczający jest odpowiednio dobrany sprzęt filtrujący.

Oznaczają poziom skuteczności filtracji cząstek. P-1 ma najniższą, P-2 wyższą, a P-3 najwyższą skuteczność spośród tych klas.

Nie chroni przed niedoborem tlenu ani przed gazami i parami, jeśli nie jest wyposażona w odpowiedni pochłaniacz. Nie zastępuje aparatu ucieczkowego ani sprzętu izolującego.

Innego sprzętu wymaga pył lub aerozol, a innego gaz toksyczny albo atmosfera uboga w tlen. Błędny dobór ochrony może spowodować brak skutecznej ochrony pracownika.