Pytania pomocnicze - MEC.03
Montaż i obsługa maszyn i urządzeń - pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Łącznie: 965. Strona 15 z 16.
Czym jest lutowanie miękkie?
To metoda łączenia metali za pomocą spoiwa o temperaturze topnienia zwykle poniżej 450°C. Łączone elementy nie topią się, topi się tylko spoiwo.
Jakiego metalu bazowego używa się najczęściej w spoiwach do lutowania miękkiego?
Najczęściej stosuje się spoiwa na bazie cyny. Dlatego w pytaniu poprawną odpowiedzią jest stop cyny.
Jaka jest różnica między lutowaniem miękkim a twardym?
Lutowanie miękkie wykorzystuje spoiwa o niższej temperaturze topnienia, zwykle poniżej 450°C. Lutowanie twarde wymaga wyższej temperatury i daje zwykle mocniejsze połączenia.
Po co stosuje się topnik podczas lutowania?
Topnik usuwa tlenki i zanieczyszczenia z powierzchni metalu. Dzięki temu spoiwo lepiej zwilża powierzchnię i tworzy trwalsze połączenie.
Dlaczego aluminium, miedź i żelazo nie są typową odpowiedzią dla lutowania miękkiego?
W lutowaniu miękkim standardowo stosuje się spoiwa cynowe. Aluminium, miedź i żelazo mają znacznie wyższe temperatury topnienia i nie są typową bazą miękkich lutów.
Gdzie stosuje się lutowanie miękkie w praktyce?
Stosuje się je m.in. w elektronice, elektrotechnice, drobnych naprawach metalowych i przy łączeniu cienkich elementów. Jest przydatne tam, gdzie nie można nadmiernie nagrzewać części.
Na czym polega powiercenie otworu z uszkodzonym gwintem?
Powiercenie polega na usunięciu zniszczonego gwintu przez obróbkę otworu wiertłem o większej średnicy. Przygotowuje to otwór do wykonania nowego gwintu.
Dlaczego po naprawie uszkodzonego gwintu stosuje się większą śrubę?
Ponieważ nowy gwint ma większą średnicę niż gwint pierwotny. Śruba musi być dobrana do średnicy i skoku nowo naciętego gwintu.
Jaką rolę pełni gwintownik przy naprawie gwintu?
Gwintownik służy do nacięcia nowego gwintu wewnętrznego w przygotowanym otworze. Musi być dobrany do planowanego wymiaru gwintu.
Czym różni się pogłębianie od powiercania otworu?
Pogłębianie wykonuje zagłębienie lub fazę, najczęściej pod łeb śruby albo pod stożek. Powiercanie zwiększa średnicę istniejącego otworu na większej długości.
Dlaczego rozwiertak nie jest właściwym narzędziem do typowej naprawy gwintu?
Rozwiertak służy do dokładnego wykańczania otworów gładkich. Do przygotowania otworu pod nowy gwint stosuje się zwykle wiertło, a sam gwint wykonuje się gwintownikiem.
Kiedy zamiast większej śruby można zastosować wkładkę gwintową?
Wkładkę gwintową stosuje się wtedy, gdy trzeba zachować pierwotny wymiar śruby albo nie ma miejsca na większy gwint. Jest to częsta metoda naprawy gwintów w korpusach maszyn.
Od czego zależy dobór wiertła pod nowy gwint?
Średnica wiertła zależy od nominalnej średnicy i skoku wykonywanego gwintu. Dobiera się ją z tabel gwintów, aby gwintownik mógł poprawnie naciąć zarys gwintu.
Czym sprzęgło mechaniczne różni się od przekładni?
Sprzęgło służy głównie do połączenia wałów i przeniesienia momentu obrotowego bez zamierzonej zmiany parametrów ruchu. Przekładnia zmienia np. prędkość obrotową, moment obrotowy lub kierunek ruchu.
Jaką funkcję pełni sprzęgło w układzie napędowym maszyny?
Sprzęgło przenosi napęd z jednego wału na drugi. Może też umożliwiać rozłączanie napędu, tłumienie drgań lub zabezpieczenie układu przed przeciążeniem.
Dlaczego przekładnia zębata nie jest poprawną odpowiedzią w tym pytaniu?
Przekładnia zębata zwykle zmienia parametry ruchu, np. prędkość obrotową i moment obrotowy. W pytaniu chodzi o element, który nie modyfikuje ich celowo.
Dlaczego przekładnia pasowa nie spełnia warunków opisanych w pytaniu?
Przekładnia pasowa przenosi napęd, ale może zmieniać prędkość obrotową i moment przez zastosowanie kół pasowych o różnych średnicach. Jest więc przekładnią, a nie sprzęgłem.
Czym różni się sprzęgło od hamulca?
Sprzęgło przenosi napęd między elementami układu, natomiast hamulec służy do zmniejszania prędkości lub zatrzymywania ruchu. Ich funkcje są przeciwstawne.
Co oznacza, że sprzęgło nie zmienia zwrotu i kierunku ruchu?
Oznacza to, że wał napędzany obraca się zgodnie z ruchem przekazywanym przez wał napędzający, bez celowego odwrócenia kierunku obrotów. Zmianę kierunku realizują zwykle odpowiednie przekładnie.
Do czego służy sworzeń prowadzący w przyrządzie do wtłaczania tulejek?
Sworzeń prowadzący ustawia tulejkę współosiowo z otworem. Zapobiega jej przekoszeniu podczas wciskania.
Dlaczego tulejki należy wtłaczać osiowo?
Wtłaczanie osiowe zapewnia równomierne rozłożenie nacisku. Chroni tulejkę i gniazdo przed uszkodzeniem oraz zapewnia prawidłowe osadzenie.
Jakie połączenie powstaje podczas wtłaczania tulejki w otwór?
Najczęściej powstaje połączenie wciskowe. Tulejka jest utrzymywana w gnieździe dzięki różnicy wymiarów i naciskom powierzchniowym.
Czym różni się przyrząd do wtłaczania tulejek od przyrządu do wtłaczania łożysk tocznych?
Przy tulejkach nacisk zwykle przenosi się na czoło tulejki i prowadzi ją sworzniem. Przy łożyskach tocznych trzeba szczególnie uważać, aby nacisk działał na odpowiedni pierścień łożyska, a nie przez elementy toczne.
Jakie skutki może mieć wtłaczanie tulejki bez prowadzenia?
Może dojść do przekoszenia tulejki, zarysowania otworu, deformacji tulejki lub jej niewłaściwego osadzenia. W efekcie element może pracować z nadmiernym tarciem albo luzem.
Jak przygotować otwór przed wtłaczaniem tulejki?
Otwór należy oczyścić, usunąć zadziory i sprawdzić jego wymiar. Powierzchnia gniazda powinna być wolna od opiłków, korozji i uszkodzeń.
Po czym najłatwiej rozpoznać przekładnię kątową?
Po tym, że wał wejściowy i wyjściowy są ustawione względem siebie pod kątem, najczęściej 90°. Obudowa zwykle ma kształt dostosowany do takiego układu wałów.
Do czego służy przekładnia kątowa w maszynie?
Służy do przenoszenia ruchu obrotowego i momentu obrotowego między wałami ustawionymi pod kątem. Pozwala zmienić kierunek napędu.
Czym różni się przekładnia kątowa od przekładni walcowej?
W przekładni walcowej osie wałów są najczęściej równoległe. W przekładni kątowej osie wałów przecinają się lub są ustawione pod kątem.
Jakie koła zębate mogą pracować w przekładni kątowej?
Najczęściej stosuje się koła zębate stożkowe. W niektórych rozwiązaniach podobną funkcję zmiany kierunku napędu spełnia także przekładnia ślimakowa.
Dlaczego przekładnia kątowa nie jest pompą hydrauliczną?
Przekładnia kątowa przenosi napęd mechaniczny między wałami. Pompa hydrauliczna przetłacza ciecz roboczą i ma króćce hydrauliczne, a nie tylko wały napędowe.
Jakie znaczenie ma obudowa przekładni kątowej?
Obudowa utrzymuje wały i łożyska w odpowiednim położeniu oraz chroni koła zębate. Często pełni też funkcję zbiornika środka smarnego.
Dlaczego śrub ważnych dla bezpieczeństwa nie dokręca się zwykłym kluczem?
Zwykły klucz nie pozwala dokładnie kontrolować momentu dokręcania. Może to doprowadzić do zbyt słabego lub zbyt mocnego połączenia.
Co oznacza moment dokręcania śruby?
Moment dokręcania to wartość momentu siły, z jaką należy dokręcić śrubę. Najczęściej podaje się go w niutonometrach, czyli Nm.
Jakie mogą być skutki zbyt mocnego dokręcenia śruby?
Może dojść do uszkodzenia gwintu, rozciągnięcia śruby, pęknięcia elementu lub trwałego odkształcenia połączenia.
Jakie mogą być skutki zbyt słabego dokręcenia śruby?
Połączenie może się poluzować podczas pracy maszyny. Może to powodować drgania, hałas, nieszczelność lub awarię.
Skąd wiadomo, jakim momentem należy dokręcić daną śrubę?
Wartość momentu dokręcania podaje dokumentacja techniczna, instrukcja montażu albo tabela momentów dla danego rodzaju śruby i połączenia.
Czym klucz dynamometryczny różni się od klucza nastawnego?
Klucz nastawny służy do chwytania różnych rozmiarów nakrętek i śrub, ale nie kontroluje momentu dokręcania. Klucz dynamometryczny umożliwia dokręcenie z określoną wartością momentu.
Dlaczego przed montażem elementów stalowych usuwa się tłuszcz z powierzchni?
Tłuszcz pogarsza przyleganie części, może zmieniać warunki tarcia i utrudniać prawidłowe dokręcanie lub łączenie elementów. Czysta powierzchnia zwiększa niezawodność montażu.
Jakie zanieczyszczenia usuwa się podczas odtłuszczania?
Usuwa się głównie oleje, smary, chłodziwa, emulsje obróbkowe, ślady palców i inne zanieczyszczenia organiczne.
Czym różni się odtłuszczanie od wytrawiania stali?
Odtłuszczanie usuwa tłuszcze i oleje, a wytrawianie usuwa tlenki, rdzę lub zgorzelinę za pomocą środków chemicznych, najczęściej kwasów.
Kiedy stosuje się fosforanowanie elementów stalowych?
Fosforanowanie stosuje się zwykle jako przygotowanie pod malowanie lub jako ochronę antykorozyjną, a nie jako podstawową czynność przed zwykłym złożeniem części.
Na czym polega oksydowanie stali?
Oksydowanie polega na wytworzeniu na powierzchni stali cienkiej warstwy tlenkowej, która poprawia wygląd i częściowo chroni przed korozją.
Jak można sprawdzić, czy powierzchnia została dobrze odtłuszczona?
Powierzchnia powinna być czysta, sucha i bez tłustych śladów. W praktyce stosuje się oględziny, próbę zwilżania wodą lub kontrolę zgodnie z instrukcją technologiczną.
Co oznacza dostosowanie maszyny do procesu technologicznego?
Oznacza ustawienie parametrów maszyny tak, aby mogła wykonać daną operację zgodnie z wymaganiami technologicznymi, np. wymiarami, jakością powierzchni i wydajnością.
Dlaczego zakres regulacji jest ważny w maszynach produkcyjnych?
Pozwala dobrać parametry pracy do rodzaju materiału, narzędzia i wykonywanej operacji. Zwiększa uniwersalność maszyny.
Jakie parametry maszyny najczęściej podlegają regulacji?
Najczęściej reguluje się prędkość obrotową, posuw, nacisk, ciśnienie, temperaturę, skok roboczy lub czas pracy cyklu.
Czym zakres regulacji różni się od ochrony przed przeciążeniem?
Zakres regulacji służy do ustawiania parametrów pracy maszyny. Ochrona przed przeciążeniem zabezpiecza maszynę przed uszkodzeniem przy zbyt dużym obciążeniu.
Dlaczego cicha praca nie oznacza dostosowania maszyny do procesu technologicznego?
Cicha praca dotyczy komfortu i poziomu hałasu, a nie możliwości ustawienia parametrów potrzebnych do wykonania konkretnej operacji.
Jak zbyt mały zakres regulacji wpływa na użytkowanie maszyny?
Może uniemożliwić wykonanie niektórych operacji lub wymusić pracę na niewłaściwych parametrach, co pogarsza jakość i może przyspieszać zużycie narzędzi.
Dlaczego przed pierwszym użyciem urządzenia pneumatycznego sprawdza się jego szczelność?
Aby upewnić się, że sprężone powietrze nie ucieka z układu. Nieszczelność może powodować spadek ciśnienia, nieprawidłową pracę urządzenia i zagrożenie dla operatora.
Jakie są typowe objawy nieszczelności w układzie pneumatycznym?
Typowe objawy to syczenie powietrza, spadek ciśnienia na manometrze, słabsza praca siłownika lub narzędzia oraz zwiększone zużycie powietrza.
Jak można wykryć nieszczelność w połączeniach pneumatycznych?
Można nanieść na połączenie roztwór wody z mydłem. Jeśli pojawią się pęcherzyki, oznacza to wyciek sprężonego powietrza.
Jaką rolę pełni manometr podczas kontroli układu pneumatycznego?
Manometr wskazuje ciśnienie w układzie. Spadek ciśnienia po odcięciu zasilania może świadczyć o nieszczelności.
Które elementy układu pneumatycznego są szczególnie narażone na nieszczelności?
Najczęściej nieszczelności występują na złączach, przewodach, szybkozłączkach, gwintach, zaworach oraz uszczelnieniach siłowników.
Dlaczego nieszczelność układu pneumatycznego zwiększa koszty eksploatacji?
Sprężarka musi dłużej pracować, aby utrzymać wymagane ciśnienie. Powoduje to większe zużycie energii i szybsze zużycie elementów instalacji.
Dlaczego niewyważony element obracający się powoduje drgania maszyny?
Nierównomierny rozkład masy powoduje powstawanie sił odśrodkowych podczas obrotu. Siły te cyklicznie obciążają elementy maszyny i wywołują drgania.
Czym różni się wyrównoważenie statyczne od dynamicznego?
Wyrównoważenie statyczne dotyczy głównie usunięcia nierównowagi widocznej bez obrotu elementu. Wyrównoważenie dynamiczne wykonuje się podczas obrotu i pozwala korygować rozkład masy w płaszczyznach korekcyjnych.
Jakie elementy maszyn najczęściej poddaje się wyrównoważeniu dynamicznemu?
Najczęściej są to wirniki silników, wały, koła pasowe, tarcze, wentylatory, turbiny, wirniki pomp i inne części pracujące ruchem obrotowym.
Co oznacza płaszczyzna korekcyjna przy wyrównoważaniu dynamicznym?
Jest to miejsce lub przekrój elementu wirującego, w którym wykonuje się korekcję masy. Może to być np. dodanie ciężarka albo usunięcie materiału.
Dlaczego wyrównoważenie dynamiczne wpływa na trwałość łożysk?
Zmniejszenie drgań ogranicza dodatkowe obciążenia działające na łożyska. Dzięki temu łożyska zużywają się wolniej i pracują stabilniej.
Czy wyrównoważenie dynamiczne zmniejsza hałas maszyny?
Może zmniejszyć hałas, ponieważ hałas często jest skutkiem drgań. Jednak bezpośrednim i podstawowym celem wyrównoważenia dynamicznego jest redukcja drgań.
Dlaczego w pytaniu poprawną odpowiedzią są drgania, a nie naprężenia lub temperatura?
Wyrównoważenie dynamiczne dotyczy rozkładu masy w elementach obracających się. Jego głównym efektem jest ograniczenie sił odśrodkowych i drgań, a nie bezpośrednia regulacja temperatury czy naprężeń.