Pytania pomocnicze - ELM.06
Eksploatacja i programowanie urządzeń i systemów mechatronicznych
Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 1025.
Strona 16 z 16.
Czym jest łożysko toczne poprzeczne?
To łożysko, które przenosi głównie obciążenia promieniowe, czyli działające prostopadle do osi wału. Elementami tocznymi mogą być kulki, wałeczki lub igiełki.
Co oznacza obciążenie poprzeczne w łożysku?
Obciążenie poprzeczne działa prostopadle do osi obrotu wału. Nazywa się je także obciążeniem promieniowym.
Jaką funkcję pełnią elementy toczne w łożysku?
Elementy toczne zmniejszają tarcie między pierścieniami łożyska. Dzięki nim ruch obrotowy wału odbywa się płynniej i z mniejszym zużyciem.
Czym różni się łożysko toczne od ślizgowego?
W łożysku tocznym występują elementy toczne, np. kulki lub wałeczki. W łożysku ślizgowym wał przesuwa się po powierzchni panewki, zwykle z warstwą smaru.
Czym różni się łożysko poprzeczne od wzdłużnego?
Łożysko poprzeczne przenosi obciążenia promieniowe, a łożysko wzdłużne przenosi obciążenia osiowe. Kierunek działania siły jest więc podstawową różnicą.
Do czego służą symbole na schematach kinematycznych?
Symbole pozwalają uprościć rysunek mechanizmu i jednoznacznie przedstawić jego elementy. Dzięki nim można szybko rozpoznać podpory, przeguby, łożyska i przekładnie.
Jaką funkcję pełni prostownik w układzie elektrycznym?
Prostownik zamienia prąd przemienny AC na prąd stały DC. Jest stosowany tam, gdzie urządzenie wymaga zasilania napięciem stałym.
Po czym rozpoznać symbol prostownika na schemacie?
Typowy symbol prostownika pokazuje przejście od oznaczenia sinusoidy, czyli prądu przemiennego, do linii prostej, czyli prądu stałego. Często jest to prostokąt podzielony ukośną linią.
Czym różni się prostownik od falownika?
Prostownik przekształca AC na DC, a falownik DC na AC. Są to więc urządzenia realizujące przeciwne kierunki przekształcania energii elektrycznej.
Dlaczego w prostownikach stosuje się diody?
Dioda przewodzi prąd głównie w jednym kierunku, dlatego umożliwia wyprostowanie przebiegu przemiennego. Dzięki temu z napięcia przemiennego można uzyskać napięcie jednokierunkowe.
Gdzie w mechatronice można spotkać prostowniki?
Prostowniki występują w zasilaczach sterowników, ładowarkach, układach napędowych oraz w przemiennikach częstotliwości. Są podstawowym elementem wielu układów zasilania.
Co oznaczają symbole AC i DC przy urządzeniach elektrycznych?
AC oznacza prąd przemienny, którego wartość i kierunek zmieniają się w czasie. DC oznacza prąd stały, płynący zasadniczo w jednym kierunku.
Czym jest przekaźnik czasowy z opóźnionym wyłączaniem?
To przekaźnik, którego styki wracają do stanu spoczynkowego dopiero po określonym czasie od zaniku sygnału sterującego.
Jak działa funkcja TOF w układach sterowania?
Funkcja TOF powoduje natychmiastowe załączenie wyjścia po pojawieniu się sygnału oraz opóźnione wyłączenie po zaniku tego sygnału.
Czym różni się opóźnione wyłączanie od opóźnionego załączania?
Przy opóźnionym załączaniu przekaźnik reaguje po czasie od podania sygnału. Przy opóźnionym wyłączaniu reaguje natychmiast po podaniu sygnału, ale wyłącza się dopiero po czasie od zaniku sygnału.
Jak na schemacie elektrycznym przedstawia się cewkę przekaźnika?
Cewkę przekaźnika najczęściej przedstawia się jako prostokąt z dwoma wyprowadzeniami. Dodatkowe znaki przy prostokącie określają szczególne właściwości, np. funkcję czasową.
Dlaczego symbole cewek i styków przekaźnika trzeba rozróżniać?
Cewka jest elementem sterującym przekaźnikiem, a styki są elementami wykonawczymi przełączającymi obwód. Na schemacie mogą być narysowane w różnych miejscach.
Gdzie stosuje się przekaźniki czasowe z opóźnionym wyłączaniem?
Stosuje się je np. do podtrzymania pracy wentylatora, opóźnionego wyłączenia oświetlenia, podtrzymania sygnału alarmowego lub kontrolowanego zatrzymania elementów maszyny.
Co oznacza stan spoczynkowy styków przekaźnika na schemacie?
Stan spoczynkowy to położenie styków przy braku zasilania cewki. W tym stanie rysuje się styki na schematach elektrycznych.
Co oznacza litera Q w adresowaniu sterownika PLC?
Litera Q oznacza wyjście sterownika PLC. Do wyjść podłącza się elementy wykonawcze, np. styczniki, lampki sygnalizacyjne lub zawory elektropneumatyczne.
Co oznacza litera I w sterowniku PLC?
Litera I oznacza wejście sterownika PLC. Do wejść podłącza się sygnały z czujników, przycisków, krańcówek lub innych urządzeń sygnalizacyjnych.
Jaka jest różnica między wejściem a wyjściem PLC?
Wejście PLC odbiera sygnał z obiektu, np. z czujnika. Wyjście PLC wysyła sygnał sterujący do elementu wykonawczego, np. do przekaźnika lub zaworu.
Jak rozumieć adres Q0.0 w sterowniku PLC?
Adres Q0.0 oznacza konkretne wyjście cyfrowe sterownika, zwykle pierwsze wyjście w grupie 0. Dokładne znaczenie zależy od modelu sterownika i sposobu adresowania.
Jakie urządzenia najczęściej podłącza się do wyjść sterownika PLC?
Do wyjść PLC podłącza się elementy wykonawcze, np. styczniki, przekaźniki, lampki, sygnalizatory, elektrozawory oraz wejścia sterujące falowników.
Dlaczego poprawne oznaczenie wejść i wyjść PLC jest ważne podczas diagnostyki?
Pozwala szybko ustalić, czy problem dotyczy sygnału wejściowego, programu sterownika czy elementu wykonawczego na wyjściu. Ułatwia to lokalizowanie usterek w układzie sterowania.
Dlaczego przy modernizacji sterowania prasą nie trzeba ponownie obliczać parametrów hydraulicznych?
Ponieważ w treści pytania podano, że parametry technologiczne prasy pozostają bez zmian. Zmieniany jest sposób sterowania, a nie konstrukcja ani układ wykonawczy maszyny.
Jakie dokumenty są najważniejsze przy zastąpieniu sterowania ręcznego sterownikiem PLC?
Najważniejsze są schematy układu sterowania, lista wejść i wyjść PLC oraz program sterownika. Dokumentacja musi pokazywać, jak sygnały z czujników i przycisków sterują elementami wykonawczymi.
Jakie sygnały wejściowe może wykorzystywać PLC w prasie hydraulicznej?
Mogą to być sygnały z przycisków START i STOP, czujników położenia tłoka, czujnika ciśnienia, osłon bezpieczeństwa oraz wyłącznika awaryjnego.
Jakie elementy mogą być sterowane z wyjść PLC w prasie hydraulicznej?
Wyjścia PLC mogą sterować cewkami elektrozaworów hydraulicznych, stycznikiem silnika pompy, lampkami sygnalizacyjnymi lub sygnalizatorem dźwiękowym.
Na czym polega opracowanie programu PLC dla prasy hydraulicznej?
Polega na zapisaniu sekwencji pracy maszyny, np. start cyklu, wysuw siłownika, osiągnięcie położenia lub ciśnienia, powrót siłownika i zatrzymanie. Program musi też uwzględniać warunki bezpieczeństwa.
Czym różni się projekt układu sterowania od projektu mechanicznego maszyny?
Projekt układu sterowania opisuje przetwarzanie sygnałów i sterowanie elementami wykonawczymi. Projekt mechaniczny dotyczy konstrukcji, wytrzymałości, wymiarów i elementów mechanizmów.
Dlaczego odpowiedź z obliczaniem wytrzymałości mechanizmów nie jest właściwa w tym pytaniu?
Bo pytanie dotyczy automatyzacji sterowania za pomocą PLC, a nie przebudowy mechanicznej prasy. Parametry technologiczne pozostają bez zmian, więc obliczenia wytrzymałościowe nie są głównym elementem projektu.
Co oznacza zapis 4/2 przy zaworze rozdzielającym?
Pierwsza liczba oznacza liczbę dróg, czyli przyłączy zaworu. Druga liczba oznacza liczbę położeń roboczych zaworu.
Jak na schemacie rozpoznać liczbę położeń zaworu rozdzielającego?
Liczbę położeń rozpoznaje się po liczbie sąsiadujących prostokątów w symbolu. Zawór 4/2 ma dwa prostokąty, ponieważ ma dwa położenia.
Jak rozpoznać liczbę dróg zaworu na symbolu hydraulicznym?
Liczbę dróg określa się przez policzenie zewnętrznych przyłączy doprowadzonych do symbolu zaworu. Zawór 4/2 ma cztery takie przyłącza.
Do czego służy zawór rozdzielający 4/2 w układzie hydraulicznym?
Służy do zmiany kierunku przepływu cieczy roboczej. Najczęściej steruje ruchem siłownika dwustronnego działania.
Czym różni się zawór 4/2 od zaworu 5/2?
Oba zawory mają dwa położenia, ale różnią się liczbą dróg. Zawór 4/2 ma cztery przyłącza, a zawór 5/2 ma pięć przyłączy.
Co oznaczają strzałki wewnątrz symbolu zaworu rozdzielającego?
Strzałki pokazują kierunek przepływu medium w danym położeniu zaworu. Każdy prostokąt przedstawia inne połączenia między portami.
Jakie oznaczenia portów występują zwykle w zaworze hydraulicznym 4/2?
Najczęściej stosuje się oznaczenia P, T, A i B. P oznacza zasilanie, T powrót do zbiornika, a A i B wyjścia robocze.
Dlaczego po wyłączeniu grzałek nagrzewnica nadal może się nagrzewać?
Grzałki i elementy metalowe mają bezwładność cieplną, więc przez pewien czas oddają zgromadzone ciepło. Jeśli nie ma przepływu powietrza, temperatura obudowy może dalej rosnąć.
Dlaczego wentylator powinien pracować dłużej niż grzałki?
Wentylator odbiera ciepło z grzałek i obudowy po wyłączeniu zasilania grzejnego. Dzięki temu zmniejsza ryzyko przegrzania nagrzewnicy.
Jaki blok czasowy PLC służy do opóźnionego wyłączania sygnału?
Do opóźnionego wyłączania stosuje się blok TOF. Utrzymuje on wyjście aktywne jeszcze przez nastawiony czas po zaniku sygnału wejściowego.
Czym różni się blok TOF od bloku TON?
TON opóźnia załączenie wyjścia po pojawieniu się sygnału wejściowego. TOF opóźnia wyłączenie wyjścia po zaniku sygnału wejściowego.
Co może się stać, jeśli grzałki i wentylator zostaną wyłączone jednocześnie?
Ciepło zgromadzone w grzałkach nie będzie skutecznie odprowadzane. Może dojść do przegrzania obudowy, zadziałania zabezpieczenia termicznego albo uszkodzenia elementów nagrzewnicy.
Jak dobrać czas opóźnionego wyłączenia wentylatora?
Czas dobiera się na podstawie mocy grzałek, konstrukcji nagrzewnicy, wydajności wentylatora i zaleceń producenta. W praktyce można go też zweryfikować pomiarem temperatury po wyłączeniu grzania.
Jaka powinna być prawidłowa kolejność wyłączania elementów nagrzewnicy?
Najpierw należy wyłączyć grzałki, a wentylator pozostawić w pracy przez określony czas. Dopiero po schłodzeniu układu można wyłączyć wentylator.
Dlaczego zwiększenie częstotliwości falownika powoduje wzrost prędkości transportera?
Falownik zmienia częstotliwość napięcia zasilającego silnik. Większa częstotliwość powoduje większą prędkość obrotową silnika, a więc szybszy ruch taśmy transportera.
Który falownik należy regulować, gdy problem występuje na transporterze 2?
Należy regulować falownik napędzający transporter 2, czyli F2. Zmiana parametrów falownika F1 wpłynęłaby głównie na transporter 1.
Dlaczego zwiększenie prędkości transportera 2 może zwiększyć odstępy między paczkami?
Szybszy transporter 2 szybciej odbiera i odsuwa paczki od miejsca przekazania. Dzięki temu kolejne paczki nie stykają się ze sobą i powstaje większa przerwa.
Czy przesunięcie analizatora w lewo rozwiązałoby problem zbyt małych odstępów między paczkami?
Nie, przesunięcie analizatora zmieniłoby tylko miejsce kontroli, ale nie usunęłoby przyczyny problemu. Przyczyną jest niewłaściwa prędkość transportera.
Jaka jest rola analizatora C1 w tym układzie?
Analizator C1 kontroluje obecność przerwy między kolejnymi paczkami na transporterze 2. Jeśli przerwa jest zbyt mała lub jej nie ma, zgłasza awarię.
Co mogłoby się stać po zwiększeniu częstotliwości falownika F1 zamiast F2?
Transporter 1 podawałby paczki szybciej, co mogłoby jeszcze bardziej zmniejszyć odstępy między nimi na transporterze 2. Taka regulacja mogłaby pogorszyć sytuację.