Pytania pomocnicze - TWO.07

Pełnienie wachty morskiej i portowej

Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 625.
Strona 8 z 10.

Co oznacza symbol ΔV w trójkącie Merkatora?

ΔV oznacza różnicę powiększonej szerokości, czyli różnicę części południkowych między dwoma punktami.

Czym różni się szerokość geograficzna od powiększonej szerokości?

Szerokość geograficzna jest rzeczywistą współrzędną punktu na kuli ziemskiej. Powiększona szerokość to wartość przeliczona dla odwzorowania Merkatora, używana w obliczeniach nawigacyjnych.

Dlaczego w odwzorowaniu Merkatora stosuje się powiększoną szerokość?

Ponieważ w odwzorowaniu Merkatora odległości między równoleżnikami zwiększają się wraz z szerokością geograficzną. Obliczenia muszą uwzględniać to zniekształcenie.

Do czego służy trójkąt Merkatora w nawigacji?

Służy do obliczeń loksodromicznych, czyli związanych z drogą statku po stałym kursie na mapie Merkatora.

Co oznacza Δλ w trójkącie Merkatora?

Δλ oznacza różnicę długości geograficznej między punktem początkowym i końcowym.

Dlaczego odpowiedź „różnica szerokości geograficznej” jest błędna?

Bo ΔV dotyczy szerokości powiększonej, a nie zwykłej szerokości geograficznej. Różnica szerokości geograficznej byłaby oznaczana inaczej.

Do czego służy system NAVTEX na statku?

NAVTEX służy do automatycznego odbioru ostrzeżeń nawigacyjnych, meteorologicznych i innych informacji bezpieczeństwa żeglugi. Jest elementem systemu GMDSS.

Jaka częstotliwość NAVTEX jest najważniejsza w pytaniach egzaminacyjnych?

Najważniejsza jest częstotliwość 518 kHz. Na niej nadawane są międzynarodowe komunikaty NAVTEX w języku angielskim.

Co oznacza określenie automatyczna telegrafia wąskopasmowa z bezpośrednim wydrukiem?

Oznacza sposób transmisji tekstowych komunikatów radiowych, które odbiornik może automatycznie odebrać i wydrukować lub wyświetlić. W NAVTEX odpowiada temu technika NBDP.

Jakie informacje bezpieczeństwa może odbierać statek przez NAVTEX?

Mogą to być ostrzeżenia nawigacyjne, ostrzeżenia meteorologiczne, prognozy pogody, informacje o awariach świateł, pław, systemów radionawigacyjnych oraz inne komunikaty MSI.

Czym NAVTEX różni się od GNSS?

GNSS służy do określania pozycji statku za pomocą satelitów. NAVTEX nie wyznacza pozycji, lecz odbiera tekstowe komunikaty bezpieczeństwa żeglugi.

Czym NAVTEX różni się od SARSAT?

SARSAT jest częścią systemu wykrywania sygnałów alarmowych z radiopław ratunkowych. NAVTEX służy do odbioru ostrzeżeń i komunikatów dla statków.

Czym NAVTEX różni się od INMARSAT?

INMARSAT to satelitarny system łączności morskiej. NAVTEX jest naziemnym systemem radiowym do automatycznego odbioru morskich informacji bezpieczeństwa.

Jak oblicza się rzeczywistą głębokość wody w miejscu postoju lub przejścia statku?

Do głębokości podanej na mapie dodaje się aktualną wysokość pływu. Jeśli występują dodatkowe poprawki, np. na poziom wody lub warunki meteorologiczne, również należy je uwzględnić.

Dlaczego od głębokości rzeczywistej odejmuje się zanurzenie jednostki?

Zanurzenie określa, jak głęboko kadłub statku sięga poniżej powierzchni wody. Po jego odjęciu otrzymuje się ilość wody pozostającą między stępką a dnem.

Co oznacza głębokość podana na mapie morskiej?

Głębokość na mapie to głębokość odniesiona do ustalonego poziomu mapy, zwykle niskiego poziomu wody. Nie zawsze jest równa aktualnej głębokości w danym momencie.

Jaki wpływ ma pływ na bezpieczeństwo żeglugi w porcie?

Pływ może zwiększać lub zmniejszać dostępną głębokość. Przy wysokiej wodzie jednostka ma większy zapas pod stępką, a przy niskiej może pojawić się ryzyko wejścia na mieliznę.

Czym różni się zanurzenie statku od zapasu wody pod stępką?

Zanurzenie to odległość od powierzchni wody do najniższego punktu kadłuba. Zapas pod stępką to odległość od tego najniższego punktu kadłuba do dna.

Dlaczego w praktyce nie wystarczy, aby zapas pod stępką wynosił dokładnie 0 m?

Statek musi mieć margines bezpieczeństwa ze względu na falowanie, osiadanie w ruchu, błędy pomiaru, zmiany poziomu wody i nierówności dna. Zapas równy 0 m oznaczałby kontakt stępki z dnem.

Na czym polega analiza ruchu względnego na radarze?

Polega na obserwowaniu zmian namiaru i odległości obcej jednostki względem statku własnego. Z kolejnych pozycji wyznacza się linię ruchu względnego i ocenia możliwość kolizji.

Dlaczego stały namiar i malejąca odległość są niebezpieczne?

Oznaczają, że obie jednostki zbliżają się po torach prowadzących do tego samego punktu. Jest to klasyczny objaw ryzyka kolizji.

Jak odróżnić przejście obcej jednostki przed dziobem od przejścia za rufą?

Określa się to z nakresu radarowego, analizując przebieg linii ruchu względnego względem środka nakresu i kierunku ruchu statku własnego. Linia przechodząca po stronie rufowej oznacza minięcie za rufą.

Czym różni się namiar rzeczywisty od kąta kursowego?

Namiar rzeczywisty odnosi się do północy rzeczywistej i podawany jest w zakresie 000°–360°. Kąt kursowy odnosi się do dziobu statku własnego i określa, pod jakim kątem względem kursu widać obiekt.

Co oznacza bezpieczna odległość mijania?

To taka minimalna odległość między statkami, która nie stwarza ryzyka kolizji w danych warunkach. Jej wartość zależy od akwenu, widzialności, prędkości i wielkości jednostek.

Czy sama zmiana namiaru wystarcza do stwierdzenia, że nie ma kolizji?

Nie zawsze. Zmiana namiaru zwykle zmniejsza prawdopodobieństwo kolizji, ale trzeba jeszcze ocenić odległość, CPA i czas do najbliższego zbliżenia.

Jaką rolę w zadaniu pełni kurs i prędkość statku własnego?

Są potrzebne do prawidłowej analizy wektorowej i określenia ruchu rzeczywistego oraz względnego jednostki obserwowanej. Bez nich trudno ocenić pełną sytuację manewrową.

Jak odczytuje się kierunek wiatru w meteorologii?

Kierunek wiatru oznacza stronę świata, z której wiatr wieje. Wiatr SW wieje z południowego zachodu, a nie w stronę południowego zachodu.

Co oznacza długa kreska na symbolu wiatru?

Długa kreska na chorągiewce wiatrowej oznacza 10 węzłów prędkości wiatru.

Co oznacza krótka kreska na symbolu wiatru?

Krótka kreska oznacza 5 węzłów. Przy odczycie prędkości sumuje się wszystkie kreski i trójkąty.

Jak przeliczyć węzły na metry na sekundę w zadaniach egzaminacyjnych?

Najczęściej stosuje się przybliżenie 1 węzeł ≈ 0,5 m/s. Dlatego 15 węzłów to około 7,5 m/s.

Dlaczego jedna długa i jedna krótka kreska oznaczają 7,5 m/s?

Jedna długa kreska to 10 kt, a jedna krótka to 5 kt, razem 15 kt. Po przeliczeniu 15 kt × 0,5 daje około 7,5 m/s.

Jaki błąd najczęściej popełnia się przy odczycie symbolu wiatru?

Najczęściej myli się kierunek, z którego wiatr wieje, z kierunkiem, w którym wiatr się przemieszcza. W meteorologii podaje się kierunek napływu wiatru.

Jak z tablic pływów odczytuje się wysokość wody w danym porcie?

Należy znaleźć właściwy port, datę oraz godzinę wysokiej lub niskiej wody. Przy podanej godzinie znajduje się wysokość wody w metrach względem poziomu odniesienia mapy.

Czym jest skok pływu?

Skok pływu to różnica wysokości między wysoką wodą a następującą po niej lub poprzedzającą ją niską wodą. Duży skok wskazuje na pływ syzygijny, mały na kwadraturowy.

Dlaczego 11 czerwca w porcie Le Havre występuje pływ syzygijny?

W tablicy dla 11 czerwca różnice między wysoką i niską wodą są bardzo duże, np. 11,7 m i 0,3 m. Taki duży skok pływu odpowiada pływowi syzygijnemu.

Co oznacza angielskie określenie Springs w tablicach pływów?

Springs oznacza pływy syzygijne, czyli pływy o dużym skoku. Występują w pobliżu nowiu i pełni Księżyca.

Co oznacza angielskie określenie Neaps w tablicach pływów?

Neaps oznacza pływy kwadraturowe, czyli pływy o małym skoku. Występują w pobliżu pierwszej i ostatniej kwadry Księżyca.

Jakie znaczenie mają pływy przy planowaniu wejścia do portu?

Pływy zmieniają głębokość wody w porcie i na podejściu. Nawigator musi sprawdzić, czy w danym czasie statek będzie miał wystarczający zapas wody pod stępką.

Czy sama godzina wystąpienia pływu wystarcza do określenia, czy jest on syzygijny?

Nie. Trzeba porównać wysokości wysokiej i niskiej wody oraz ocenić skok pływu względem wartości Springs i Neaps podanych w tablicy.

Co oznacza, że śruba jest prawoskrętna?

Śruba prawoskrętna przy pracy naprzód obraca się zgodnie z ruchem wskazówek zegara, patrząc od strony rufy. Jest to typowe rozwiązanie na wielu statkach jednośrubowych.

Jak zachowuje się statek z prawoskrętną śrubą podczas pracy wstecz?

Przy pracy wstecz rufa ma tendencję do przesuwania się w lewo, a dziób w prawo. Jest to skutek efektu bocznego śruby.

Dlaczego efekt boczny śruby jest ważny podczas zatrzymywania statku?

Podczas zatrzymywania używa się napędu wstecz, a ster przy małej prędkości działa słabiej. Wtedy boczne działanie śruby może wyraźnie zmienić ustawienie statku.

Czym różni się śruba o stałym skoku od śruby nastawnej?

W śrubie o stałym skoku kąt ustawienia łopat jest niezmienny, więc zmianę kierunku naporu uzyskuje się przez zmianę kierunku obrotów. W śrubie nastawnej zmienia się kąt łopat bez konieczności odwracania obrotów wału.

Kiedy efekt boczny śruby jest najbardziej odczuwalny?

Najbardziej odczuwalny jest przy małych prędkościach, podczas ruszania, cofania i manewrów portowych. Wtedy ster ma ograniczoną skuteczność.

Jak można wykorzystać efekt boczny śruby w manewrach portowych?

Można go wykorzystać do obracania statku lub ustawiania dziobu i rufy względem nabrzeża. Trzeba jednak znać kierunek działania śruby, aby nie uzyskać odwrotnego efektu.

Po czym rozpoznać front ciepły na mapie synoptycznej?

Front ciepły oznacza się linią z półkolami po jednej stronie. Półkola wskazują kierunek przemieszczania się frontu.

Czym różni się symbol frontu ciepłego od zimnego?

Front ciepły ma półkola, a front zimny trójkąty. Oba znaki umieszcza się po stronie, w którą front się przemieszcza.

Jakie zjawiska pogodowe zwykle towarzyszą frontowi ciepłemu?

Zwykle występuje narastające zachmurzenie, opady ciągłe i pogorszenie widzialności. Po przejściu frontu temperatura zazwyczaj rośnie.

Jak oznacza się front okluzji na mapie synoptycznej?

Front okluzji oznacza się linią z półkolami i trójkątami ułożonymi naprzemiennie po tej samej stronie linii.

Jak wygląda symbol frontu stacjonarnego?

Front stacjonarny ma naprzemiennie półkola i trójkąty, ale umieszczone po przeciwnych stronach linii. Oznacza front przemieszczający się bardzo wolno lub prawie nieruchomy.

Dlaczego rozpoznawanie frontów atmosferycznych jest ważne podczas wachty morskiej?

Przejście frontu może oznaczać zmianę siły i kierunku wiatru, pogorszenie widzialności, opady oraz wzrost falowania. Ma to bezpośrednie znaczenie dla bezpieczeństwa żeglugi.

Czym zajmuje się kodeks ISPS?

Kodeks ISPS określa zasady ochrony statków i obiektów portowych przed zagrożeniami celowymi, takimi jak terroryzm, sabotaż lub nieuprawniony dostęp.

Jaka jest różnica między safety a security w żegludze?

Safety oznacza bezpieczeństwo eksploatacyjne, np. unikanie wypadków i awarii. Security oznacza ochronę przed działaniami celowymi, np. atakiem, sabotażem lub wtargnięciem.

Dlaczego poprawną odpowiedzią nie jest kodeks ISM?

Kodeks ISM dotyczy bezpiecznego zarządzania statkiem i zapobiegania zanieczyszczeniom, a nie ochrony statków i portów przed zagrożeniami celowymi.

Czego dotyczy kodeks LSA?

Kodeks LSA dotyczy środków ratunkowych, takich jak łodzie ratunkowe, tratwy ratunkowe, kamizelki i inne wyposażenie służące ratowaniu życia na morzu.

Do czego służy poradnik IAMSAR?

IAMSAR jest poradnikiem dotyczącym organizacji i prowadzenia akcji poszukiwania i ratownictwa morskiego oraz lotniczego.

Jakie są podstawowe stopnie ochrony według ISPS?

ISPS wyróżnia trzy poziomy ochrony: poziom 1 jako normalny, poziom 2 jako podwyższony oraz poziom 3 jako najwyższy przy bezpośrednim lub prawdopodobnym zagrożeniu.

Kto na statku odpowiada za ochronę według ISPS?

Za ochronę statku odpowiada SSO, czyli Ship Security Officer. Współpracuje on z oficerem ochrony armatora oraz oficerem ochrony obiektu portowego.

Czym jest kwit sternika w dokumentacji statkowej?

Kwit sternika to dokument potwierdzający przyjęcie określonego ładunku na statek. Jest sporządzany podczas załadunku.

Kto podpisuje kwit sternika podczas załadunku?

Kwit sternika podpisuje starszy oficer, ponieważ odpowiada za nadzór nad załadunkiem i dokumentację ładunkową.

Dlaczego kwitu sternika nie podpisuje marynarz wachtowy?

Marynarz wachtowy wykonuje obowiązki wachtowe i pomocnicze, ale nie odpowiada za oficjalne potwierdzanie przyjęcia ładunku na statek.

Jaki jest związek kwitu sternika z konosamentem?

Kwit sternika może stanowić podstawę do wystawienia konosamentu. Informacje i zastrzeżenia z kwitu mogą zostać przeniesione do dokumentu przewozowego.

Jakie informacje mogą znaleźć się w kwicie sternika?

Dokument może zawierać dane statku, port załadunku, opis ładunku, liczbę sztuk, masę, stan zewnętrzny ładunku oraz ewentualne zastrzeżenia.

Dlaczego wpisanie zastrzeżeń do kwitu sternika jest ważne?

Zastrzeżenia chronią statek i armatora przed odpowiedzialnością za uszkodzenia lub braki, które istniały już przed przyjęciem ładunku na statek.