Pytania pomocnicze - TWO.07
Pełnienie wachty morskiej i portowej
Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 625.
Strona 9 z 10.
Co oznacza manewr Cała Naprzód–STOP?
Jest to odstawienie napędu z pracy całą naprzód do pozycji stop. Statek nadal porusza się bezwładnością i stopniowo traci prędkość.
Czym różni się zatrzymanie swobodne od zatrzymania awaryjnego?
Przy zatrzymaniu swobodnym silnik zostaje zatrzymany, ale nie używa się biegu wstecznego. Przy zatrzymaniu awaryjnym stosuje się zwykle pracę wstecz, aby szybciej zmniejszyć prędkość.
Jak odczytać drogę przebytą przez statek z wykresu zatrzymania?
Należy znaleźć podany czas na osi poziomej, dojść do krzywej drogi oznaczonej zwykle jako d, a następnie odczytać wartość z osi drogi.
Dlaczego krzywa prędkości maleje po wykonaniu manewru STOP?
Po odstawieniu napędu statek nie otrzymuje już siły napędowej. Prędkość maleje wskutek oporów ruchu, głównie oporu wody.
Dlaczego droga statku nadal rośnie, mimo że prędkość maleje?
Statek wciąż porusza się do przodu, choć coraz wolniej. Dopóki jego prędkość nie spadnie do zera, pokonuje kolejne odcinki drogi.
Na co trzeba uważać podczas odczytu wykresu z dwiema osiami pionowymi?
Trzeba sprawdzić, która oś odpowiada danej krzywej. Prędkość może być podana na jednej osi, a droga na drugiej, w innych jednostkach.
W jakich jednostkach podaje się prędkość i drogę na wykresach manewrowych statku?
Prędkość statku podaje się najczęściej w węzłach, a drogę w milach morskich. Czas zwykle podawany jest w minutach.
Czym jest komorowiec?
Komorowiec to statek przeznaczony do przewozu kontenerów. Jego ładownie są wyposażone w komory lub prowadnice ułatwiające rozmieszczenie kontenerów.
Dlaczego komorowiec nie służy do przewozu ropy naftowej?
Ropa naftowa jest przewożona w zbiornikowcach, które mają zbiorniki ładunkowe i instalacje rurociągowe. Komorowiec ma konstrukcję dostosowaną do kontenerów.
Czym różni się komorowiec od masowca?
Komorowiec przewozi kontenery, natomiast masowiec przewozi ładunki masowe sypkie, takie jak zboże, węgiel, ruda lub nawozy.
Jakie elementy konstrukcyjne pomagają komorowcom przewozić kontenery?
Najważniejsze są prowadnice kontenerowe w ładowniach, pokrywy lukowe, miejsca składowania na pokładzie oraz systemy mocowania kontenerów.
Co oznacza jednostka TEU w transporcie kontenerowym?
TEU oznacza standardowy kontener dwudziestostopowy. Pojemność kontenerowców często podaje się właśnie w TEU.
Po co stosuje się kodowanie pozycji kontenera na statku?
Kodowanie pozwala dokładnie określić miejsce kontenera na statku. Ułatwia planowanie załadunku, rozładunku i kontrolę rozmieszczenia ładunku.
Jak zabezpiecza się kontenery na komorowcu?
Kontenery mocuje się za pomocą zamków, łączników, odciągów i systemów lashingowych. Zabezpieczenie zapobiega przesuwaniu się lub utracie kontenerów na morzu.
Co oznacza skrót ro-ro?
Ro-ro pochodzi od angielskiego „roll-on/roll-off”, czyli wtaczanie i wytaczanie ładunku na kołach. Oznacza statek przystosowany do przewozu ładunków tocznych.
Jakie ładunki przewożą statki ro-ro?
Przewożą m.in. samochody, ciężarówki, naczepy, autobusy, maszyny budowlane i inne pojazdy lub ładunki na platformach kołowych.
W jaki sposób odbywa się załadunek i wyładunek na statku ro-ro?
Załadunek i wyładunek odbywa się przez rampy, po których pojazdy wjeżdżają na statek lub z niego zjeżdżają. Nie wymaga to klasycznego przeładunku dźwigami przez luki ładunkowe.
Czym statek ro-ro różni się od kontenerowca?
Kontenerowiec przewozi kontenery ustawiane zwykle dźwigami, natomiast ro-ro przewozi ładunki toczne wjeżdżające na pokład przez rampy.
Czym statek ro-ro różni się od zbiornikowca?
Zbiornikowiec służy do przewozu cieczy, np. ropy, paliw lub chemikaliów. Statek ro-ro przewozi pojazdy i inne ładunki kołowe.
Dlaczego zabezpieczenie ładunku na statku ro-ro jest szczególnie ważne?
Ładunki toczne mogą się przemieszczać podczas kołysania statku. Dlatego pojazdy i naczepy mocuje się za pomocą systemów mocowań, klinów i odciągów.
Jak rozpoznać znak kardynalny zachodni?
Znak kardynalny zachodni ma dwa stożki skierowane wierzchołkami do siebie oraz barwy żółto-czarno-żółte. Oznacza, że bezpieczna, żeglowna woda znajduje się po zachodniej stronie znaku.
Co oznaczają znaki kardynalne IALA?
Znaki kardynalne wskazują, po której stronie znaku znajduje się bezpieczna woda względem przeszkody lub niebezpieczeństwa. Nazwa znaku odpowiada stronie świata, po której należy przechodzić.
Dlaczego znak zachodni oznacza wodę żeglowną na zachód od znaku?
W systemie kardynalnym kierunek w nazwie znaku wskazuje stronę bezpiecznego przejścia. Znak zachodni należy więc zostawić po stronie wschodniej statku, przechodząc na zachód od niego.
Jak odróżnić znak kardynalny zachodni od wschodniego?
Znak zachodni ma stożki skierowane wierzchołkami do siebie, a znak wschodni ma stożki zwrócone podstawami do siebie. Kolory także są odwrotne: zachodni żółto-czarno-żółty, wschodni czarno-żółto-czarny.
Jakie znaczenie mają znaki szczytowe na znakach kardynalnych?
Znaki szczytowe, czyli układ czarnych stożków, pozwalają rozpoznać typ znaku kardynalnego nawet z dużej odległości. Są szczególnie ważne, gdy kolory pławy są słabo widoczne.
Jakie światło może mieć znak kardynalny zachodni?
Znak kardynalny zachodni może świecić światłem błyskowym grupowym dziewięciobłyskowym, np. Q(9) lub VQ(9). Liczba 9 kojarzy się z zachodem na tarczy zegara.
Co oznacza układ znaków dziennych kula–romb–kula?
Oznacza statek o ograniczonej zdolności manewrowej. Taki statek wykonuje prace, które ograniczają jego możliwość ustępowania z drogi.
Jakie znaki pokazuje pogłębiarka po stronie przeszkody?
Po stronie przeszkody pokazuje dwie kule ustawione pionowo. Jest to informacja, że po tej stronie nie należy przechodzić.
Jakie znaki wskazują stronę bezpiecznego przejścia obok pogłębiarki?
Stronę bezpiecznego przejścia oznaczają dwa romby ustawione pionowo. W nocy odpowiadają im dwa zielone światła widoczne dookoła widnokręgu.
Dlaczego w zadaniach z rysunkiem statku trzeba uważać na lewą i prawą burtę?
Jeżeli patrzymy na statek od dziobu, jego prawa burta znajduje się po lewej stronie obrazka, a lewa burta po prawej stronie obrazka. To częsty powód błędnych odpowiedzi.
Czym różni się statek o ograniczonej zdolności manewrowej od statku nieodpowiedzialnego za swoje manewry?
Statek o ograniczonej zdolności manewrowej jest ograniczony przez wykonywaną pracę, np. pogłębianie. Statek nieodpowiedzialny za swoje manewry nie może manewrować z powodu wyjątkowych okoliczności, np. awarii.
Jakie światła nocne odpowiadają znakom kula–romb–kula?
Są to trzy światła widoczne dookoła widnokręgu w układzie pionowym: czerwone, białe, czerwone.
Kto odpowiada za zakończenie działań rozpoczętych przed zmianą wachty?
Odpowiada za to oficer zdający wachtę. Nie powinien przekazywać wachty w trakcie niezakończonego manewru lub innej istotnej czynności.
Dlaczego nie należy przekazywać wachty w trakcie ważnego manewru?
Zmiana osoby odpowiedzialnej w trakcie manewru może spowodować utratę ciągłości oceny sytuacji. Zwiększa to ryzyko błędu i zagrożenia bezpieczeństwa statku.
Jakie informacje powinien przekazać oficer zdający wachtę?
Powinien przekazać m.in. pozycję, kurs, prędkość, sytuację nawigacyjną, ruch innych statków, warunki pogodowe, polecenia kapitana oraz wszelkie zagrożenia.
Kiedy oficer przyjmujący wachtę może odmówić jej przejęcia?
Może nie przejmować wachty, gdy nie rozumie sytuacji, trwa manewr, występuje zagrożenie lub informacje przekazane przez oficera zdającego są niepełne.
Czy kapitan musi kontrolować każdą zmianę wachty?
Nie. Zmiana wachty jest normalną czynnością wachtową wykonywaną przez oficerów, chyba że sytuacja wymaga wezwania kapitana zgodnie z procedurami statkowymi.
Co powinien sprawdzić oficer przyjmujący wachtę przed jej objęciem?
Powinien sprawdzić sytuację nawigacyjną, wskazania urządzeń, pozycję statku, kurs, prędkość, widzialność, ruch jednostek w pobliżu oraz obowiązujące polecenia.
Do czego służy kontener zbiornikowy w transporcie morskim?
Służy do przewozu cieczy, gazów oraz niektórych substancji wymagających szczelnego zbiornika. Umożliwia bezpieczny transport ładunków płynnych i gazowych w standardzie kontenerowym.
Czym kontener zbiornikowy różni się od kontenera uniwersalnego?
Kontener uniwersalny jest przeznaczony głównie do ładunków drobnicowych i opakowanych. Kontener zbiornikowy ma wbudowany zbiornik do przewozu cieczy lub gazów.
Dlaczego gazy i ciecze nie są przewożone w zwykłych kontenerach?
Ponieważ wymagają szczelnego, odpornego i często ciśnieniowego zbiornika. Zwykły kontener nie zapewnia odpowiednich warunków bezpieczeństwa dla takich ładunków.
Jakie ładunki można przewozić w kontenerach zbiornikowych?
Można przewozić m.in. paliwa, oleje, chemikalia, gazy techniczne oraz płynne produkty spożywcze. Rodzaj kontenera musi być dobrany do właściwości ładunku.
Jakie elementy bezpieczeństwa są ważne w kontenerze zbiornikowym?
Ważne są zawory bezpieczeństwa, szczelne zamknięcia, oznakowanie ładunku oraz odporność zbiornika na ciśnienie i działanie przewożonej substancji.
Czym jest rama ISO w kontenerze zbiornikowym?
Rama ISO umożliwia obsługę kontenera zbiornikowego tak jak standardowego kontenera morskiego. Dzięki niej można go składować, mocować i przeładowywać na statkach kontenerowych.
Dlaczego ładunki niebezpieczne umieszcza się na statku pod koniec załadunku?
Zmniejsza to czas ich przebywania na statku przed wyjściem oraz ogranicza ryzyko uszkodzenia podczas dalszych prac przeładunkowych. Ułatwia też kontrolę i nadzór nad takim ładunkiem.
Czym są ładunki niebezpieczne w transporcie morskim?
Są to ładunki, które ze względu na swoje właściwości mogą spowodować pożar, wybuch, zatrucie, skażenie, korozję lub inne zagrożenie dla ludzi, statku i środowiska.
Jaki dokument reguluje przewóz ładunków niebezpiecznych morzem?
Podstawowym dokumentem jest Kodeks IMDG, czyli International Maritime Dangerous Goods Code. Określa klasyfikację, oznakowanie, pakowanie, dokumentację i zasady rozmieszczania takich ładunków.
Dlaczego nie każdy ładunek w kontenerze jest ładunkiem niebezpiecznym?
Kontener oznacza jedynie sposób opakowania i przewozu. Ładunek kontenerowy może być zwykły albo niebezpieczny, zależnie od właściwości przewożonego towaru.
Jakie znaczenie ma segregacja ładunków niebezpiecznych?
Segregacja zapobiega umieszczaniu obok siebie substancji, które mogą ze sobą niebezpiecznie reagować. Dotyczy to np. materiałów łatwopalnych, utleniających, żrących lub toksycznych.
Co sygnalizuje flaga Bravo w kontekście ładunków niebezpiecznych?
Flaga Bravo oznacza, że statek przewozi, ładuje lub wyładowuje towary niebezpieczne. Jest to ważny sygnał ostrzegawczy dla innych jednostek i służb portowych.
Do czego służy eksplozymetr na statku?
Eksplozymetr służy do wykrywania i pomiaru stężenia gazów oraz par palnych. Używa się go m.in. w ładowniach, zbiornikach i przestrzeniach zamkniętych.
Dlaczego pomiar gazów palnych w ładowni jest ważny?
Nagromadzenie gazów palnych może stworzyć mieszaninę wybuchową z powietrzem. Pomiar pozwala ocenić, czy wejście lub praca w danej przestrzeni jest bezpieczna.
Co oznacza skrót LEL lub DGW przy pomiarach eksplozymetrem?
LEL, czyli DGW, to dolna granica wybuchowości. Oznacza najmniejsze stężenie gazu palnego w powietrzu, przy którym może dojść do zapłonu.
Czym eksplozymetr różni się od higrometru?
Eksplozymetr mierzy stężenie gazów palnych, a higrometr wilgotność powietrza. Higrometr nie służy do oceny zagrożenia wybuchem.
Czym eksplozymetr różni się od barometru?
Barometr mierzy ciśnienie atmosferyczne, natomiast eksplozymetr wykrywa obecność gazów palnych. Są to przyrządy o zupełnie innym zastosowaniu.
Kiedy należy wykonać pomiar atmosfery w przestrzeni zamkniętej?
Pomiar wykonuje się przed wejściem do przestrzeni zamkniętej oraz przed rozpoczęciem prac mogących spowodować zapłon. W razie potrzeby pomiary powtarza się w trakcie pracy.
Czy sam eksplozymetr wystarcza do pełnej oceny bezpieczeństwa atmosfery?
Nie zawsze. Oprócz gazów palnych trzeba często sprawdzić także zawartość tlenu oraz obecność gazów toksycznych, np. siarkowodoru lub tlenku węgla.
Dlaczego statek w wodzie słodkiej ma większe zanurzenie niż w wodzie morskiej?
Woda słodka ma mniejszą gęstość niż morska, więc daje mniejszą siłę wyporu. Aby zrównoważyć ciężar statku, kadłub musi wyprzeć większą objętość wody, czyli zanurza się głębiej.
Co stanie się z wolną burtą po przejściu statku do akwenu o niższym zasoleniu?
Wolna burta zmniejszy się, ponieważ statek zwiększy zanurzenie. Pokład znajdzie się bliżej powierzchni wody.
Jak zmiana zasolenia wpływa na zapas wody pod stępką?
Przy niższym zasoleniu zanurzenie statku rośnie, więc zapas wody pod stępką maleje. Jest to istotne przy żegludze na płytkich akwenach.
Czy przejście z wody słonej do mniej słonej zawsze oznacza zmianę przegłębienia statku?
Nie. Podstawowym skutkiem jest wzrost zanurzenia całego statku. Zmiana przegłębienia może zależeć od kształtu kadłuba i rozkładu wyporu, ale nie jest główną odpowiedzią egzaminacyjną.
Jaki związek ma znak wolnej burty ze zmianą zasolenia wody?
Znak wolnej burty uwzględnia różne warunki pływania, w tym wodę morską i słodką. Linie ładunkowe pomagają ocenić dopuszczalne zanurzenie statku w danych warunkach.
Co dzieje się ze statkiem przy przejściu z wody mniej zasolonej do bardziej zasolonej?
Zanurzenie statku zmniejsza się, ponieważ gęstsza woda morska zapewnia większą siłę wyporu. Statek wypływa nieco wyżej.